Netwijs edublog

Verandert de iPad het onderwijs of de leraar?

2012-01-31T14:49:00.000+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Verandert de iPad het onderwijs of de leraar?” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Wie enigszins het nieuws rond onderwijs en ICT volgt, zal geregeld horen of lezen, dat de iPad het onderwijs verandert. “Hij staat op het punt het onderwijs te veranderen!” zo lezen we op de website van Apple. Een apparaat met potentie dus! Maar klopt deze uitspraak van Apple?

Toen nog maar een paar jaar geleden het digitale schoolbord zijn intrede deed in de Nederlandse klaslokalen werd daarvan hetzelfde geroepen. Dit gaat écht het onderwijs veranderen! Nu we een paar jaar verder zijn, en er in elk geval bij de meeste basisscholen ten minste enkele digiborden hangen, zouden we daarvan toch enige resultaten moeten terugzien. Is het onderwijs daadwerkelijk erdoor verandert?

Zouden we het afmeten aan de CITO-resultaten, immers het resultaat telt, dan volgt waarschijnlijk een teleurstelling. Leerlingen zijn er gemiddeld genomen niet beter door gaan presteren, zo is mijn inschatting. Kijken we even verder dan onze CITO-neus lang is, dan kunnen we wél constateren, dat de leerkracht veel meer mogelijkheden en gereedschappen erbij heeft gekregen dan in het krijtjes-tijdperk. Maar of deze ook zo benut worden, dat het onderwijs er béter van wordt, dat hangt van meer af dan het enkele feit, dat er een digibord in de klas hangt. Lees het verslag van een eerdere discussie er maar eens op terug!

Terug naar de iPad. Heeft dit apparaat het wél in zich om het onderwijs te veranderen? Slechts met je vingertop of een simpel handgebaar schakel je van het één naar de ander. Alles wat je nodig hebt is binnen handbereik. Daarbij zal in veel gevallen wel een draadloze of mobiele internetverbinding nodig zijn. Geef een leerlingen een iPad en zonder enige uitleg én gemotiveerd gaat hij aan de slag. Welke leraar wil dat nu niet?! Neemt de leraar het apparaat zelf ter hand, dan zal hij of zij ook zelf al snel nieuwsgierig en verdiept aan de slag zijn. Schitterend wat je daar allemaal mee kan!

Over de enorme mogelijkheden zal iedereen het ongetwijfeld eens zijn. Zie ook het artikel elders op het edublog: De meerwaarde van de iPad in het onderwijs. Maar dan een stap verder. Wat betekent het binnenhalen van een dergelijk apparaat, met zoveel potentie, voor het onderwijs? Of, meer persoonlijk, voor jouw onderwijs? Wanneer leerlingen de beschikking hebben over tal van bronnen, apps en (sociale) media in jouw les, wat betekent dat dan voor hoe jij je les in richt? Welke begeleiding vraagt dat van jou in de richting van je leerlingen?

Er ontstaat een bepaalde dynamiek, die vragen op roept. Vragen die beantwoord moeten worden. Soms vooraf, maar vaak ook achteraf. En opnieuw bewijst het vier-in-balans-model zijn waarde. Het introduceren van de iPad (hardware) roept vragen op op het gebied van deskundigheid van de leraar, het beschikbare lesmateriaal en dus ook om visie en beleid. Hoe willen we onderwijs geven? Wie of wat staat centraal? Voldoen onze schoolregels m.b.t. het gebruik internet en sociale media nog wel? Besteden we voldoende aandacht aan mediawijsheid in de breedste zin van het woord?

Verandert de IPad het onderwijs? Ja en nee! Ja, want het brengt een enorme dynamiek en motiveert haast vanzelf. Nee, want als je het niet op de juiste manier weet in te zetten en je geen raad weet met de veranderende processen, dan blijft alles bij het oude. Het biedt dus kansen op verandering, maar jij als leraar bepaalt of die verandering er ook komt en er inhoud aan geeft! Bij voorkeur samen met je collega’s! En met een schoolbrede visie en aanpak zullen we over enkele jaren wellicht lachend terugkijken! Met de CITO-uitslagen in de hand uiteraard!

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT.
Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @GuusBouwhuis71 , @marlijnnijboer , @Sjaboepaan , @jaap_w , @henkvangils , @anthonyvanpeet

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Met welke vraag ga jij naar de Onderwijs en ICT-beurs?

2012-01-24T15:28:00.000+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Met welke vraag ga jij / zou jij gaan naar de Onderwijs en ICT-beurs?” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Morgen start in Utrecht de beurs ‘Onderwijs en ICT’. “Het onderwijslandschap verandert constant. De moderne samenleving stelt nieuwe eisen aan het onderwijs. Leerlingen en studenten zijn opgegroeid en vertrouwd met ICT en ze verwachten dat het onderwijs deze ontwikkelingen volgt.
Ook de overheid stelt meer dan ooit eisen aan management en schoolleiding om verbeteringen en vernieuwingen door te voeren. Het aanbod van ICT-producten en -diensten is zeer divers en beslissers hebben behoefte om een goed overzicht te krijgen van alle nieuwe mogelijkheden en ontwikkelingen. Onderwijs & ICT biedt dat overzicht.” Aldus de website.

Als je nu naar een beurs toe gaat, met welke concrete vraag of behoeft doe je dat dan? Tijdens de discussie werden enkele concrete zaken benoemd:

Bepaalde mensen ontmoeten, anders gezegd: netwerken.
Geen concreet doel, maar gewoon rondkijken naar nieuwe ontwikkelingen
De mogelijkheden van ‘leren met de iPad’
Sociale media en de (on)mogelijkheden ervan in het onderwijs
Nieuwe gadgets en snufjes wat betreft hardware
Wat doen we nu op school en wat is er om het beter te maken?
Welke mogelijkheden zijn er voor werken in de Cloud?
Wat is er voor kinderen die thuis zitten?
Als je wat wil heb je budget nodig en dat hebben we niet … op zoek dus naar budgetarme mogelijkheden.
Welke programma’s zijn er (nog meer) voor het digibord?
Wat is er op het gebied van lesmateriaal rond nieuwe media?

Ook kwamen er wat kritische geluiden of kanttekeningen:

Beurzen zijn vaak onder schooltijd. Daardoor hebben veel onderwijsgevenden niet de gelegenheid om te gaan. Er gaat dan niemand of het komt dan neer op de ICT-er of directeur. Die moeten vervolgens de informatie weer overdragen en collega’s motiveren. Onderwijsgevenden zouden echter juist zelf moeten kunnen kijken wat er is en wat er kan en nieuwe inspiratie opdoen. Schoolleiders zouden daarin veel meer moeten faciliteren.
De informatie die je op een beurs vindt, vind je ook via internet. Een beurs zou er veel meer op gericht moeten zijn om bezoekers echt dingen te laten ervaren en experimenteren. Veel meer nadruk op ‘doen’ in de vorm van hands-on workshops met daarbij gelegenheid voor een stuk kennisdeling. Alleen spullen bekijken is echt te weinig!
Op een beurs vind je vaak teveel van hetzelfde. Rijen digiborden e.d. en te weinig aandacht voor didactische gevolgen van de techniek.
In plaats van naar een beurs te gaan, is het zinvoller om met collega’s en experts op school praktisch aan de slag te gaan.

Aan de beursorganisatoren, exposanten en workshopleiders de taak om de bezoekers aangenaam te verrassen de komende dagen!

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT.

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @ictcafe , @GuusBouwhuis71 , @pietvsz , @marboneveld , @Gijs1982 , @compie67 , @pavl , @Wiswijzer2 , @Sjaboepaan , @florinablokland , @jelmerevers , @joachimw , @MsLuss

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Lessen met ICT: Poisson Rouge: Leerspellen voor de onderbouw

2012-01-23T12:42:00.000+01:00

De trainers van Station to Station publiceren iedere twee weken een complete innovatieve les om leerkrachten te stimuleren met ICT aan de slag te gaan. De lessen staan altijd in het teken van een onderwijskundig doel waarbij een gratis toepassing op internet als hulpmiddel gebruikt wordt om een les leerzamer, boeiender en interactiever te maken.

Deze week de les: Poisson Rouge: Leerspellen voor de onderbouw

Poisson Rouge is een website met een grote hoeveelheid leerspellen voor kinderen in de onderbouw van de basisschool. Poisson Rouge (Rode Vis) is een Franse website, maar omdat de meeste leerspellen zonder taal worden gespeeld, is deze site prima te gebruiken voor het Nederlandse onderwijs.
In deze lesbrief worden drie leuke en leerzame onderdelen van Poisson Rouge uitgelicht.

Je kunt het lesmateriaal downloaden op de website van Station to Station.

We stellen het erg op prijs als leerkrachten hun ervaringen met ons delen. Dat kan door een bericht achter te laten op ons Blog, te Twitteren naar @netwijs of te reageren via email naar info@stationtostation.nl
Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICT toepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee: info@stationtostation.nl

P.S. Wist u dat scholen die het C3LO netwerk hebben iedere twee weken een nieuwe les op het netwerk krijgen die door de leerlingen zelfstandig verwerkt kan worden? Deze wordt door onze onderwijsredactie ontwikkeld. Een voorbeeld vindt u hier.

De Jonatan academie

2012-01-20T13:31:00.000+01:00

Via een bericht in de COS van januari 2012 en een blog van André Manssen kwam ik op het spoor van de Jonatan Academie. Initiatiefnemer is Bram Faems, een Vlaamse ict-coördinator die een TED-talk van Salman Khan bekeek en daar zo van onder de indruk raakte, dat hij het initiatief overnam. Bram Faems heeft het model van de Khanacademy, waarover we in een eerdere blogpost berichtten wel een bijzondere invulling gegeven: hij maakt de filmpjes niet zelf, maar laat ze door de leerlingen van zijn groep maken! En zoals bekend leer je het meest als je het aan anderen gaat uitleggen.
Hieronder als voorbeeld het filmpje over het aantal dagen van de maanden.

Inmiddels is er ook een Nederlandse werkgroep ontstaan die het idee van Salman Khan wil introduceren in het Nederlandse onderwijs: Ikkhan.
Deze werkgroep is op zoek naar leraren die het initiatief willen steunen en ook vertalingen voor hun rekening willen nemen.

De leraar als lerende netwerker in de sociale ruimte

2012-01-18T14:00:00.000+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “De leraar als lerende netwerker in de sociale ruimte.” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Gisteren verscheen op de nieuwssite De Nationale Onderwijsgids een bericht met als titel “De leraar als lerende netwerker in de sociale ruimte.” Deze titel is afkomstig van de nieuwe leerstoel van het Ruud de Moor centrum van de Open Universiteit. Dr. Maarten de Laat is benoemd op deze leerstoel. “Hij zal zijn onderzoek richten op de sociale aspecten van professionele ontwikkeling van leraren, de rol die ict hierbij kan spelen en de impact ervan op het organiseren van leren en werken in lerende organisaties.”
Vanuit het onderwijsveld willen we hem graag behulpzaam zijn! We hebben daarom de titel van zijn leerstoel als stelling genomen voor #netwijs Discussie Dinsdag. Het resultaat bieden we bij dezen aan aan Dr. Maarten de Laat. We hopen hem regelmatig bij onze wekelijkse discussie te verwelkomen en denken graag met hem mee!

Onderwijs en sociale media. Het roept uiteenlopende reacties op bij leraren en docenten. De één is laaiend enthousiast en de ander moet er niets van hebben. Bij veel beleidsmakers lijkt angst te regeren. Allerlei factoren spelen daar in mee: angst voor het onbekende, niet kennen van de mogelijkheden, privacy-issues, het scheiden van werk en privé, alles in de hand willen houden. Toch zijn er ook vele geslaagde voorbeelden, waarbij social media succesvol wordt ingezet. Er lijkt een kloof te ontstaan in onderwijsland. Misschien kijken we daar al niet meer van op! Deze kloof ontstaat echter ook binnen scholen en dat kun je als beleidsmakers toch niet laten lopen? En bovendien: Wil je als leraar of docent je leerlingen of studenten begeleiden, dan zul je toch op de hoogte moeten zijn van wat er te koop is? En daarnaast geldt: Als je keuzes wilt maken over het gebruik van social media, dan zul je tenminste moeten weten wat het is en wat je er mee kunt?

Vanuit de discussie een vragen, waar een onderzoek antwoord op zou moeten geven:

Hoe komt het dat het gebruik van sociale media door velen als bedreiging wordt ervaren en niet als kans?
Is de drang om alles te theoretiseren, beschrijven en onderbouwen niet juist een handicap van ons onderwijs, zo ook ronde de inzet van sociale media?
Welke rol speelt de factor ‘tijd’ bij leraren en docenten een rol om het niet te gebruiken en is dat terecht?
Het gebruik van social media in het onderwijs is een must! Maar waarvoor?
Welke goede voorbeelden zijn er? En wat waren daarin de succesfactoren?
Is er sprake van een generatiekloof? En zo ja, hoe kan deze binnen het onderwijs worden overbrugd?
Is het onderwijs al wel klaar voor "de toekomst"? Of beter gezegd: het heden?
Is het percentage van gebruikers van regelmatige van sociale media in het onderwijs vergelijkbaar met andere beroepsgroepen?
Is er een relatie tussen de schroom om content (lesmateriaal) te delen en de schroom om sociale media te gebruiken?

Ook enkele belangrijke aandachtspunten die werden aangedragen:

Pas op, dat je zo theoretisch bezig bent, dat je de praktijk uit het oog verliest.
Wees eerder prospectief (wat zijn de mogelijkheden) als retrospectief (wat doen leraren nu al)
Focus niet alleen op leraren en docenten, maar ook op directies.
Onderzoek doen naar is wel leuk maar wat heb je er aan? 't Is geen vraag meer dát er iets moet gebeuren. Maar hoe? Wie betaalt?

Tot slot nog enkele suggesties voor wat Maarten de Laat in elk geval zou moeten lezen. Een lijst die lang niet volledig is en via reacties op dit blog altijd aangevuld kan worden.

Weg met angst voor social media
Onderzoek Leeropbrengsten digitale leermiddelen
Van #rotschool naar #topschool @socialemedia
Eindelijk een social media-protocol in het onderwijs!?
Leerkrachten en docenten hebben voorbeeldfunctie bij gebruik van Social Media
Communiceren met leerlingen en ouders via Social Media
Social media in het onderwijs
Enquête sociale media en onderwijs
De leraar centraal bij onderwijsinnovaties
En nu online – Social media voor professionals, organisaties en facilitatoren
@DeStudentcoach
De hakken in het zand
Lente in het onderwijs

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT.
Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @GuusBouwhuis71 , @pietvsz , @Sjaboepaan , Boupas , @Marathonkeje , @RJoch , @onderwijslente , @JaapSoft , @Wiswijzer2 , @JeroenGerth

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Gastblog Henk Hesper over digibordgebruik

2012-01-11T20:03:00.000+01:00

Henk Hesper, leraar op RK de Regenboog in Rotterdam, volgt momenteel het scholingstrajectDigiwijs met Netwijs.

In dit traject ervaren leraren, dat zij tijd kunnen besparen door gebruik te maken van ICT, leren zij debasisvaardigheden van educatieve softwarepakketten en het digibord kennen die zij gebruiken. Ook leren ze hoe educatieve meerwaarde gecreëerd kan worden door gebruik te maken van ICT-toepassingen.

In hoeverre is het lesgeven veranderd door het werken met het digibord?

Ik zou niet meer terug willen naar de tijd van het krijtjesbord. Ik had in de beginfase na de aanschaf van het digibord de neiging om alles tegelijk te willen te willen aanpakken. Ik wilde het digibord zoveel en zolang mogelijk inzetten. Daar ben ik van terug gekomen. Deels omdat het met betrekking tot de voorbereiding van de lessen niet haalbaar is qua tijd en energie en deels omdat het voor de leerlingen niet prettig is om langdurig naar het digibord te kijken. Het vraagt van mij als leerkracht een zorgvuldige en weloverwogen keuze met betrekking tot het inzetten en het gebruik van het digibord. Een uitgebalanceerd (indeling met en zonder gebruik van het digibord)dagprogramma is voor mij en mijn leerlingen cruciaal gebleken.

Tevens vind ik scholing van het grootste belang. Het is hierbij belangrijk dat de scholing aansluit bij de alaanwezige opvattingen van een leraar. We moeten niet proberen de opvattingen over lesgeven te laten veranderendoor het gebruik van het digibord, maar laat zien hoe goed het digibord deze kan ondersteunen. Daarnaast heeft scholing alleen zin als je als leraar openstaat voor ict en bereid bent te onderzoeken hoe het digibord zo goedmogelijk past bij je eigen opvattingen over lesgeven. Behalve scholing vind ik het ook belangrijk om concretevoorbeelden en uitleg te krijgen over waarom het digibord in de ene situatie goed gebruikt kan worden en in de andere situatie juist niet.

Het effect dat het werken met een digibord heeft op de leerlingen

De veranderingen in het lesgeven en de leeromgeving, veroorzaakt door het digibord, zorgen voor een grote motivatiebij leerlingen. De lesstof kan immers met behulp van het digibord veelzijdig en gevarieerd aangeboden worden. Tevens wordt de lesstof op een digibord sterk visueel weergegeven en kinderen zijn over het algemeen genomen sterk visueelingesteld.

Ik wil echter ook een kanttekening plaatsen bij het gebruik van het digitale schoolbord. Ik hoor van sommige leerlingen nog wel eens de volgende opmerkingen:”Meester ik kan niet goed op het bord kijken” of “Er valt te veel licht op het bord”. Het niet goed zien heeft vaak te maken met het gebruikte lettertype van teksten. De laatste tijd gebruik ik vaak grote letters (punt 18) en ik verander de achtergronden nogal eens van kleur. Met zwarte letters op een witte achtergrond hebben enkele leerlingen meer moeite dan zwarte letters op een andere achtergrond kleur. Ik ben hiermee aan het experimenteren. Ook merk ik verschil wanneer kunstlicht wel of niet in de klas aan is. Tevens vind ik het belangrijk dat de leerlingen niet lang achtereen op het bord dienen te kijken. Ik wissel dus sterk af, zoals ik al eerder aangaf. Ik hoop dat hier nog eens nader onderzoek naar wordt gedaan en dat er wellicht nodig is om een protocol op te stellen.

Huidige inzet van mijn digibord

Ik gebruik beeldmateriaal bij lessen geschiedenis, aardrijkskunde en natuur. Teleblik en Beeldbank zijn voor mij en mijn groep 8 het meest geschikt.
Ik maak gebruik van beeldmateriaal en softwaremateriaal gerelateerd aan door mij gebruikte methoden, zoals voor aardrijkskunde (De blauwe planeet), verkeer (Klaar over) en Engels (Real English – Let’s do it)
Ik maak gebruik van Power Point presentaties, die ik veelal zelf heb gemaakt. Deze presentaties worden ook door mijn parallelcollega gebruikt. Hierbij gaat het om afbeeldingen met teksten voor de taal-, lees- en spellingmethode Taalleesland.
Voor overhoringen (natuur, staatsinrichting, geschiedenis) maak ik gebruik van opgeslagen documenten binnen C3LO mappen. De parallelgroep maakt hier ook gebruik van.
Elke schooldag kijk ik met de groep naar de ochtenduitzending van het Jeugdjournaal. Dit kost weinig tijd en de kinderen vinden ’t prettig om op de hoogte te blijven van het wereldnieuws. Eén keer per week kijken, luisteren en praten we naar aanleiding van het School TV Weekjournaal.
Het digibord biedt mij ook de mogelijkheid om instructiehulpmiddelen te gebruiken. Ik gebruik regelmatig, zeker bij het vakgebied rekenen/wiskunde, Schoolbordportaal. Het grote didactische voordeel hiervan is, dat ik kanschrijven op de getoonde afbeeldingen van Schoolbordportaal.
Daarnaast gebruik ik het digibord ook gewoon als schrijfbord. Waar ik voorheen met een krijtje op een bord schreef, schrijf ik nu met de digipen op het digibord.
Bij bijzondere gelegenheden maak ik gebruik van door mij gemaakte Power Point presentaties. Zo heb ik een presentatie gemaakt over “Naar de brugklas”. Ik gebruik ook Power Point afbeeldingen voor bijvoorbeeld “Welkom eerste schooldag”, “Eerste schooldag van het nieuwe kalenderjaar” en bij verjaardagen. Elke vrijdag staatde weekagenda in Power Point afbeelding voor de leerlingen op het digibord.

Verdere persoonlijke ontwikkeling

Een greep uit de persoonlijke ontwikkelingsdoelen van Henk voor de komende bijeenkomsten:

Ik wil me nog verder bekwamen in de presentatievaardigheden met behulp van het digibord. Ik ben naar mijn mening nog niet volledig presentatievaardig. Ik wil dit doel bereiken door mij met name te richten op het gebruik van diverse media bij het maken van presentaties. Zo ben ik nog niet in staat om geluid toe te voegen bij een PowerPoint presentatie. Ik verwacht dat ik dit doel ook kan bereiken door verdere deelname aan de cursus Digiwijs met Netwijs. Tevens wil ik hierbij hulp en expertise van een collega inroepen.
Ik wil me nog verder bekwamen in klassenmanagement en pedagogiek bij het gebruik van het digibord. Met name wat betreft het betrekken van de leerlingen bij het gebruik van het digibord. Ik wil dit doel bereiken door te experimenteren en de leerlingen van mijn groep hierbij in te zetten.

Filmpjes kijken tijdens de les. Wat is het handigst?

2012-01-10T16:24:00.000+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Filmpjes kijken tijdens de les. Wat is de beste bron?” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Maakten scholen zich zo’n 10 jaar geleden nog druk met over de vraag wie de taak kreeg van het opnemen van uitzendingen van SchoolTV op een videoband, het registreren van wat er opgenomen was en waar het op de videoband staat; nu spelen er heel andere zaken. Door de komst van internet en de enorme groei van de mogelijkheden daarmee kunnen scholen nu kiezen uit tientallen bronnen om (educatieve) filmpjes vandaan te halen.

Veel websites waar filmpjes bekeken kunnen worden zijn gratis bruikbaar, denk aan SchoolTV Beeldbank, Uitzending Gemist, YouTube (inmiddels ook met een scholen-versie), Vimeo, Netwijs, etc. Voor andere websites is een (betaalde) account nodig, denk aan Teleblik, KlasseTV en LesKompas. Wat is nu verstandig om te doen als school?

Het verschil tussen betaald en gratis is er niet voor niets. Je betaald voor iets extra’s ten opzichte van de gratis beschikbare filmpjes. De pluspunten van de betaalde websites verschillen. Een paar voorbeelden:

afwezigheid van reclame
speciaal geselecteerde en gecontroleerde filmpjes
koppeling aan methodes
persoonlijke accounts waarmee ook thuis ingelogd kan worden (soms ook door leerlingen)
filmpjes makkelijk vindbaar doordat ze voorzien zijn van metadatering
aanvullende materialen te downloaden en te koppelen

Door bovenstaande pluspunten wordt leraren werk uit handen genomen. Ze kunnen snel vinden wat aansluit bij hun les en lopen minder risico geconfronteerd te worden met ongewenste verrassingen.

Wil je als school geen betaalde websites gebruiken, dan betekent dat automatisch meer werk voor de leraren zelf. Ze zullen zelf op zoek moeten gaan naar geschikte filmpjes bij hun les en deze ook helemaal moeten screenen op bruikbaarheid. Er zit heel wat kaf tussen het koren en lang niet alles wat op het oog bruikbaar is, is ook daadwerkelijk geschikt. Leraren zullen zelf deze filmpjes moeten inbedden in het geheel van hun les en zelf moeten zorgen voor verwerkingsmaterialen. Ook de voortdurende aanwezigheid van reclames e.d. blijft een issue.

Op deze nadelen is overigens ook wel weer slim in te spelen. Een paar tips:

Gebruik tools om reclames te blokkeren (zie Mijn Kind Online, Reclame Blokkeren of A Cleaner Internet)
Bewaar de linkjes naar de gevonden filmpjes voor volgend jaar én deel deze met collega’s via bijvoorbeeld een Yurls-pagina, een Symbaloo-pagina, de schoolwebsite, de ELO of een gedeelde map op school.
Maak in je methode-handleiding aantekeningen waar je welk filmpje bij hebt gebruikt.

Wat voor jouw school het handigst en verstandigst is zul je gezamenlijk met je collega’s moeten bespreken. Denk er vooral sámen over na en zorg voor eenheid in de school. Neem daarin ook mee of filmpjes alleen samen bekeken worden op het digibord of touchscreen of dat ze ook door leerlingen op de pc of op tablets bekeken moet kunnen worden. Wat wordt wel en niet individueel bekeken? Hoe kan de leraar filmpjes klaar zetten voor de leerlingen?

Tot slot nog een besparingstip als je geen internet via de kabel hebt, maar via glas of adsl: Ga eens na of je nog een kabel-abonnement hebt op school en zo ja of er nog iets met die kabelverbinding wordt gedaan. Zo niet, dan levert je dat weer een paar tientjes op per jaar! Het is tenslotte wel een tijd van bezuinigingen!

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Of heb je aanvullende ervaringen, tips of ideeën? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT.

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @ictcafe , @GuusBouwhuis71 , @RJoch , @Kletskous , @Sjaboepaan , @ictvliedberg

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Is de tablet het juiste gereedschap om het leren te ondersteunen?

2011-12-23T16:09:00.000+01:00

Vandaag las is op het weblog van Steven Pearce een artikel over het gebruik van tablets in het onderwijs dat ik graag doorgeef.
In het oorspronkelijke artikel gaat de schrijver in op het gebruik van de iPad, maar zijn opmerkingen zijn zo algemeen gesteld, dat ik "iPad" heb vervangen door "tablet".

"Veel opvoeders vragen me: "Zijn tablets het juiste gereedschap om het leren in het onderwijs te ondersteunen? Ik heb er veel artikelen over gelezen en ben daarnaast persoonlijk betrokken geweest bij de invoering van tablet-projecten in het primair onderwijs. Ik heb nog steeds geen definitief antwoord, maar ik denk dat het afhangt van de doelen van uw onderwijsinstelling, van de leeftijdsgroep van uw leerlingen en wat u wilt bereiken met behulp van de tablet.Dus mijn antwoorden zijn ja en nee…

NEE

Als je een tablet wilt gaan gebruiken in je onderwijs, dan moet de didactiek van het onderwijs in de klas veranderen. Het heeft geen zin om de leerlingen tablets geven en dan te verwachten dat iedereen het zomaar kan gebruiken als een hulpmiddel bij het leren.
Ik heb een voorbeeld gezien waarbij een school aan elk kind een tablet heeft gegeven als onderdeel en waarbij de kosten zijn opgenomen in het schoolgeld. "Wat een geweldige marketing", maar het heeft niets te maken met het leren van het kind. De docenten waren niet opgeleid om de tablet te gebruiken, de infrastructuur van scholen was niet geschikt om 200 leerlingen allemaal op hetzelfde moment van hun tablet te gebruik te laten maken. Aan de ouders werd gevraagd om de apps thuis te installeren, zodat de daarover geen controle had, want veel ouders waren niet vaardig genoeg om deze technologie thuis te gebruiken. Er was niet nagedacht over de oudere leerlingen die het toetsenbord van de tablet ook moesten gebruiken om projecten uit te werken. Er werd geen training aan docenten en studenten gegeven over veiligheid op internet, het correct gebruik in de klas en digitaal burgerschap. Er was niet nagedacht over de opslag van persoonlijke gegevens of overdracht van gegevens, niet over de toepassingen die beschikbaar zijn op de tablet en of ze geschikt zijn in de klas.

JA

Als u goed hebt nagedacht over de implementatie van de tablet, en aandacht hebt besteed aan alle bovenstaande punten, dan is de invoering van de tablet op uw school waarschijnlijk wel een succes:

Een goed beheerde draadloze infrastructuur
Continue training van en ondersteuning aan de leerkrachten
Workshops voor ouders over het gebruik van de tablet thuis zodat ook zij begrip hebben voor het gebruik van deze technologie in de klas
Centrale controle op school over het installeren van Apps
Overdenking van de didactiek waarbinnen de tablets optimaal gebruikt kunnen worden als digitaal leermiddel in de klas (en thuis)
Goede technische ondersteuning binnen de school
Aandacht voor de aspecten en consequenties van data-opslag en data-overdracht
Beschikking over die Apps die het leren ondersteunen
Goede verzorging van de tablets

Deze lijst is niet uitputtend, en ik weet zeker dat we nog een aantal belangrijke punten kunnen toevoegen aan deze lijst…

Is de tablet geschikt voor alle leeftijden?
Dat hangt ervan af. Waarvoor wordt de tablet gebruikt in het onderwijs? Ik geloof nog steeds dat de tablet meer geschikt is voor gebruik in het primair onderwijs en dat een laptop of netbook beter geschikt zijn voor het voortgezet onderwijs. Daar zou, als de financiën het toelaten, de tablet meer geschikt zijn als een toegevoegd leermiddel.Ik zie vooral voordelen in het gemak van het dragen van een tablet of een mobiel apparaat, het gemak om snel notities te maken in een collegezaal of klaslokaal, het gebruik van apps in 3D etc., de lange levensduur van de batterij en nog veel meer voordelen die ik in eerdere artikelen heb genoemd.
De rekenkracht, de opslagcapaciteit, de beschikbare software en natuurlijk het toetsenbord zorgen ervoor dat laptops op dit moment een veel effectiever leermiddel zijn dan de tablet. Het losse toetsenbord dat kan worden gebruikt bij tablets is een stap vooruit.
Begrijp me niet verkeerd, ik vind de tablet een fantastisch educatief instrument, bij gebruik in een school die zich goed heeft voorbereid en waar iedereen volledig achter het gebruik ervan staat. Maar als een school alleen maar een tablet invoert en denkt dat de magie van het leren automatisch zal plaatsvinden, heb ik het idee dat ze op de verkeerde weg zijn."

Aldus Steven Pearce

Deel je ICT parel! Terugblik!

2011-12-20T13:13:00.000+01:00

Het onderwerp tijdens Discussie Dinsdag was "Geendiscussie! Deel je ICT parel! Terugblik!"

In dit artikel alle parels op een rij die werden getweet tijdens de discussie. Mocht je vragen hebben over één van deparels? De afzender staat erbij en de websites naar de genoemde diensten enartikelen ook.

Alle medewerkers van Station to Station wensen u hele fijnefeestdagen en veel ICT successen in het nieuwe jaar toe.

Gebruik www.wallwisher.comen www.mindmeister.com als je onlinewilt brainstormen. Erg handig, omdat je makkelijk kan structuren en aan heteind de brainstorm kan meegeven. Daar kunnen post its niet tegenop. @anthonyvdzande
Gebruik live@edu als elektronische leeromgevingvoor de bovenbouw door: @kbszonnewijzer
ICT projecten eTwinning: Let’s make art http://new-twinspace.etwinning.net/web/p22557/welcome en Be smart with your Phone door:@compie67
Digirapport zie de website: http://www.digirapport.eu/ ook met toetsregistraties voor WIG 3 door: @ictvliedberg
De website met de foto's bijgehouden door deleerkrachten en de invoering van de Taalverhaal software. De leerkrachtenhebben we enthousiast gekregen door elke groep een fotocamera van school tegeven. Daarna een teamscholing te organiseren voor het uploaden van de foto'snaar de website. Daarna positieve reacties van ouders als stimulans om door tegaan. Door: @ictvliedberg
Bekruipt je soms het gevoel dat je lessen aaneen opfrissing toe zijn, of de gedachte 'Dit jaar ga ik eens iets nieuwsuitproberen!'? Haalbare technologieëndie zonder al te veel voorkennis eenvoudig toepasbaar zijn in ons onderwijs. http://edutech.pen.io/ Door: @devlies
Gebruik tagclouds voor goed taal onderwijs. Tagcloudsmaken voor zelfpresentatie of omgekeerd: als resumé tekst vooraf/achteraf alstrigger voor gespreksvaardigheid. Gebruik: www.tagcrowd.com, www.wordle.net of http://www.tagxedo.com/ Door: @devlies
De website: http://www.web20opschool.be/ heeft eenverzameling van interessante Web2.0 toepassingen voor het onderwijs. Ze zijngerangschikt in verschillende categorieën die je in het menu links vindt.Misschien zijn ze bruikbaar in de klas, misschien op school, misschien bij jethuis. Ze zijn soms handig, soms interessant, soms gewoon leuk. Door: @devlies

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een parel die je wilt delen? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT
Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle linkjes van alle voorgaande discussies.

Online video's gebruiken in Activ Inspire

2011-12-15T15:45:00.000+01:00

In de laatste update van Activ Inspire is een wel heel handige optie beschikbaar: het embedden van video!
Tot deze update was het alleen mogelijk om een los linkje te maken naar een video zodat de website werd geopend en je het filmpje kon starten.

Maar nu kun je een filmpje rechtstreeks in een werkblad laten zien en afspelen!

Ik heb het even geprobeerd met een filmpje van Schooltv Beeldbank.

Als je op de pagina met het filmpje bent, kun je onder het filmpje kiezen voor Embed:

Selecteer de regel in het tekstvak en kopieer deze (bv. met <Ctrl>-C)
Ga dan naar Activ Inspire en kies in het menu INVOEGEN de optie KOPPELING.
Kies dan INGESLOTEN HTML... en plak de embedded code in het tekstvak:

Het filmpje wordt in een scherm op het werkblad geplaatst:

Het is wel jammer dat het filmpje niet vergroot kan worden in het werkblad, maar je kunt het wel starten en beedschermvullend maken.
Deze nieuwe functie werkt bijvoorbeeld ook met Youtube, Leraar24 en Storybird. Soms lukt het niet, zoals bij Vimeo.

Schoolboeken zijn gevaarlijk voor de ontwikkeling van de leerlingen

2011-12-14T13:08:00.000+01:00

Het onderwerp gisteren (13 december 2011) op Discussie Dinsdag was "Schoolboeken zijn gevaarlijk voor de ontwikkeling van de leerlingen." In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Het onderwerp is gekozen naar aanleiding van een artikel van Gerard Dummer op zijn weblog.
In het artikel doet hij zich voor als een onderzoeker die aan de hand van vier aspecten aantoont dat schoolboeken een onvoldoende scoren op alle fundamentele educatieve elementen van leermiddelen.

Inhoud - In boeken wordt slechts van twee soorten media gebruik gemaakt: tekst en afbeeldingen. Audio, video en weblinks worden niet gebruikt.
Adaptiviteit - De inhoud van schoolboeken kan niet worden aangepast. Daarbij wordt een aantal voorbeelden genoemd. En dat terwijl in het kader van opbrengstgericht en handelingsgericht werken van de leerkracht wordt verwacht dat ze het onderwijs aanpast aan de individuele leerling.
Gebruiksvriendelijk - Ook hier scoren boeken onvoldoende. Het systeem van verwijzingen is ouderwets. Je kunt tekst niet taggen en er wordt geen directe feedback gegeven.
Inzetbaarheid - Tijdverlies door uitdelen en ophalen van boeken. Inhoud kan niet aangepast worden aan de groep en de actualiteit. Werk nakijken kost onnodig veel tijd.

Gerard Dummer laat de uitgevers ook fictief reageren op zijn "onderzoek". "We spelen in op de markt en stellen aanvullend materiaal beschikbaar om aan de bezwaren tegemoet te komen."
Dummer concludeert dat de overheid er goed aan zou doen accijns te heffen op de verkoop van schoolboeken.
Tot zover een samenvatting van het artikel. Natuurlijk heeft Gerard willen prikkelen en daarin hij prima geslaagd, getuige een van de reacties op de stelling van Discussie Dinsdag: "Ik vindt 'achterhaald' al prikkelend genoeg."

Tijdens de discussie werd duidelijk dat we de kinderen tekort doen als we ze alleen uit boeken laten leren.
De werkelijkheid is weerbarstig, want schoolboeken bieden leerlingen én leerkrachten veel structuur. Als leerkrachten die houding hebben, maken ze het zichzelf lastig om de gebaande paden te verlaten en andere middelen in te zetten.
Leerkrachten die zowel boeken als andere middelen, zoals digitale leermiddelen inzetten, hanteren het principe van Blended learning, inmiddels een brede term, waarbij allerlei vormen van ?gemengd? leren kunnen worden bedoeld. In dit geval leren waarbij allerlei verschillende leermiddelen worden gebruikt, om tegemoet te komen aan verschillen in leerstijlen, maar ook om de specifieke voordelen van deze leermiddelen uit te buiten, zoals het aanbieden van actuele informatie, uitbreidingsmateriaal en multimedia.

We moeten niet alléén gebruik gaan maken van digitale media. Doseren is heel belangrijk. Er zijn immers ook leerlingen die bepaald geen affiniteit hebben met de computer. Waarbij een deelnemer wel opmerkte dat, wanneer ze de gelegenheid hebben gehad om de voordelen goed te onderzoeken, deze houding ook kan veranderen. "Computers boeiden met niet, maar nu wel: ik weet wat er kan." In de discussie werd trouwens ook gesteld dat het hele boek in het ronde archief mag nu de tablets hun intrede gedaan hebben. Dit vanwege de leesbaarheid, de hanteerbaarheid en de interactiviteit.

Het is wel belangrijk dat de digitale leermiddelen interactief worden ingezet. Daar zit vooral de meerwaarde. Maak gebruik van middelen om bijvoorbeeld samen te leren, verhalen te schrijven, video te maken en te bewerken, te mindmappen, in te spelen op verschillen in leerstijlen, zoals Meervoudige Intelligentie.
Leerkrachten moeten wel leren om technologie in hun onderwijs te integreren. Het TPACK-model kan daarbij helpen. Hierbij gaat het over de kennis van de leraar om digitale middelen (Technology) te integreren in de didactiek (Pedagogy) die hoort bij de inhoud van het onderwijs (Content).
Een mooi voorbeeld werd aangedragen in de vorm van een korte presentatie waardoor de leerlingen heel nieuwsgierig werden en zelf op zoek gingen naar antwoorden, ook in het boek!

We gingen ook in op de vraag of het aanbod van moderne media geschikt is voor alle leerlingen. Sommigen hebben immers veel structuur nodig (vergelijk ze maar met leerkrachten...) en anderen kun je veel vrijer laten. Hierover verschilden de meningen: de een vond dat motivatie de belangrijkste motor is om tot leren en ontdekken te komen, de ander stelde daar tegenover dat de mate van ontwikkeling vooral bepalend is.

De rol van de leerkracht gaat wel veranderen, meer naar stimulator, bewaker en begeleider, want helemaal loslaten doe je natuurlijk niet. "Trust, but verify." De leerkracht wordt een designer. En sommige leerkrachten zijn het al.

Deelnemers aan deze discussie waren:
@jvennink; @pietvsz; @henkheurter; @RJoch; @Sjaboepaan; @anthonyvdzande; @devlies; @ictvliedberg; @GUPAGEBO

Vandaag heeft Gerard een vervolg op zijn onderzoek gepubliceerd: Een nieuwe uitgever die het kind en de leraar w‚l centraal wil stellen.

Lessen met ICT: Een verhaal maken met met Storybird

2011-12-07T09:44:00.001+01:00

Deze week de les Een verhaal maken met Storybird

Storybird is een internettoepassing waarmee je een verhaal kunt maken, waarbij je gebruik maakt van prachtige illustraties van kunstenaars.

Het lesmateriaal kan worden gedownload op de website van Station to Station.

We stellen het erg op prijs als leerkrachten hun ervaringen metons delen. Dat kan door een bericht achter te laten op ons Blog, te Twitterennaar @netwijs of te reageren via email naar info@stationtostation.nl

Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICTtoepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee: info@stationtostation.nl

P.S. Wist u dat scholen die het C3LO netwerk hebben iedere twee wekeneen nieuwe les op het netwerk krijgen die door de leerlingenzelfstandig verwerkt kan worden? Deze wordt door onze onderwijsredactieontwikkeld. Een voorbeeld vindt u hier.

Kinderen en sociale media? Oefenen in de echte wereld!

2011-12-06T15:48:00.000+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Kinderen en sociale media? Oefenen in de echte wereld!” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Als ouder sta je geregeld voor dilemma’s bij het opvoeden van je kinderen. Eén daarvan is het gebruik van Social Media. Wanneer laat je je kind een account aanmaken? Welke afspraken maak je daar over? Welk platform laat je gebruiken?
In dat kader komt ook wel eens de vraag of je als school niet een eigen platform zou moeten hebben waar je de leerlingen naar hartenlust begeleid kunt laten experimenteren. Een soort eigen Hyves-omgeving voor de school. Anderen vragen zich echter af of dit wel zo’n goed idee is. Moeten leerlingen niet gewoon in de praktijk oefenen? Een mooi discussie onderwerp!

Eén van de discussie-deelnemers vergeleek het met leren fietsen. Dat doe je ook eerst onder begeleiding. Eerst met zijwieltjes en later zonder, maar wel op een rustig stukje zonder verkeer. Daarna samen de weg op, maar altijd met iemand naast je. En zo leer je stap voor stap eerst de vaardigheid en vervolgens de ‘toepassing’.

Hoewel deze vergelijking redelijk op gaat, gaat hij op bepaalde punten ook mank. Zo bracht een andere deelnemer in, dat je direct pijn hebt wanneer je valt met je fiets. Je hebt letterlijk te maken met vallen en opstaan! Bij het gebruik van Social Media is dat niet het geval. Je maakt vaak onbewust fouten zonder direct met de consequentie te worden geconfronteerd. Gevolgen blijken soms pas heel veel later! En de oorzaak is niet in alle gevallen te herstellen.

Los van het feit of de vergelijking wel of niet op gaat, kunnen we het er wel over eens zijn, dat kinderen in veel gevallen niet overzien welke consequenties er kunnen zitten aan het gebruiken van Sociale Media. Dit vraagt kennis van het medium, over het internet, over omgangsvormen, over de wereld om hen heen, enzovoort.

De vraag is daarbij of ze deze kennis vooraf aangedragen moeten krijgen of gaandeweg moeten leren of wellicht een combinatie daarvan. Hoe dan ook, het komt er op aan dat ze hier wel in begeleid worden. Het gebruik van het medium zelf zullen ze snel genoeg onder de knie hebben, maar of ze zich dan ook bewust zijn van de keuzes die je te maken hebt, dat is een ander verhaal.

Veel volwassenen vinden dat zelf ook nog erg lastig. Kinderen geven vaak aan, dat ze er meer van weten dan hun ouders. Niet zelden leidt dat er toe, dat kinderen maar hun gang gaan en ouders er maar op vertrouwen dat er geen gekken dingen gebeuren. Lang niet in alle gevallen hebben kinderen hierover gesprekken met hun ouders.

Het is daarom niet vreemd, dat ouders vragend naar de school kijken! Kunnen ze op school er geen aandacht aan besteden? Kunnen ze daar leerlingen niet leren omgaan met dit soort zaken? Bijvoorbeeld in een vertrouwde beschermde omgeving van de school zelf?

Probleem hierbij is echter, dat deze omgeving inderdaad ook echt een afgeschermde omgeving is, waar leerlingen niet voor de keuzes komen te staan, zoals in de echte praktijk, bijvoorbeeld over hoe je je profiel op de beste manier af kunt schermen of wie je wel en niet als vriend accepteert. Hooguit kun je aandacht besteden aan digitale omgangsvormen, aan wat je wel en niet met anderen deelt, aan geschikte of ongeschikte foto’s. Een ander nadeel is ook, dat ze op deze digitale ontmoetingsplaats alleen maar kinderen van hun eigen school treffen en niet hun vriendjes of vriendinnetjes uit de buurt. Dat is vaak ook een reden waarom kinderen al snel aangetrokken worden tot platforms waar ze wél anderen treffen en vaak ook dan nog samen allerlei games kunnen spelen e.d.

In dat opzicht is er veel voor te zeggen om toch vooral gebruik te maken van de bestaande, veel gebruikte platforms zoals Hyves of Facebook. Daarbij ligt de eerste verantwoordelijkheid bij de ouders. Zij dienen aan te geven of en wanneer hun kind hiervan gebruik mag maken. Vervolgens zijn zij ook zelf verantwoordelijk voor de begeleiding daarbij. Net zoals je mee rende met je kind toen het leerde fietsen zonder zijwieltjes, zo volg je ook nu je kind op de digitale snelweg. Ouders moeten daarbij duidelijke keuzes maken en deze ook bespreken met hun kind. Zo krijgt het kind ook zelf inzicht in de te maken keuzes en de consequenties ervan. Stapsgewijs kunnen de ouders dan meer verantwoordelijkheid aan het kind overdragen.

Ook de school kan hierin zeker wat betekenen. Allereerst door samen het onderwerp te verkennen en te bespreken. Afstemming zoeken hoe je elkaar als school en ouders aan kunt vullen. Zo gaf één deelnemer aan, dat op zijn school het onderwerp jaarlijks met de ouders wordt besproken, er duidelijke afspraken zijn gemaakt en deze ook duidelijk zichtbaar bij de computers hangen.
Daarnaast kan de school Social Media bewust inzetten als leermiddel, bijvoorbeeld tijdens een project. Daarbij ligt de nadruk dan in eerste instantie niet op de gevaren, maar op de mogelijkheden die het biedt. In de zijlijn kan echter tegelijk aandacht besteed worden aan eerder genoemde zaken op het gebied van mediawijsheid. Daarmee heb je een veel positievere insteek en vaak met veel meer resultaat. Door de positieve insteek merk je vaak bij kinderen een veel opener houding en minder de noodzaak om zich af te zetten tegen regels of om te gaan experimenteren.

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT
Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @J_Karstens , @JanWillemL , @ernomijland , @Rjoch , @Sjaboepaan , @pietvsz , @Kletskous

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Verander het onderwijs, begin bij jezelf

2011-11-29T15:53:00.000+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Verander het onderwijs, begin bij jezelf!” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Vorige week vond in Lunteren de jaarlijkse i en i-conferentie plaats met als thema Morphing my School. Eén van de keynotes werd verzorgd door Michel van Ast. Hij maakte de aanwezigen deelgenoot van zijn eigen zoektocht in zijn eigen lespraktijk om het onderwijs op een andere manier vorm te geven. Hij startte met de zin: Verander het onderwijs, begin bij jezelf. Een mooie stelling voor Discussie Dinsdag!

Het lijkt een open deur. En menig coach zal het zijn cliënten voorhouden. Wacht niet af tot de omstandigheden veranderen, tot je meer tijd hebt, tot er een budget beschikbaar is, tot je collega’s ook mee willen doen, to t … Ja tot wat eigenlijk? Wanneer is het moment daar om zelf de stoute schoenen aan te trekken en ‘gewoon’ zelf aan de slag te gaan? Zijn er niet altijd allerlei redenen om maar niet te veranderen?
Misschien goed om dan eerst eens bij jezelf te rade te gaan: Waarom heb ik er voor gekozen om het onderwijs in te gaan? Wat was daarin mijn passie en is dat nog steeds mijn passie? Hoe wil ik onderwijs geven en waarom wil ik dat? Na deze bezinning komt dan de vraag: Wat kan ik zelf doen, binnen de huidige kaders en omstandigheden om dicht bij mijn passie te blijven en mijn idealen te verwezenlijken?

Concreet: Hoe kan ik mijn leerlingen hun taalles eens op een andere manier laten doen, waarbij ze toch aan dezelfde doelen werken en misschien wel méér dan dat? Hoe kan ik mijn instructie eens op een andere manier vormgeven? Hoe kan ik leerlingen echt laten communiceren in het Engels in plaats van ze droog te laten oefenen? Hoe betrek ik alle leerlingen concreet en actief bij het onderwerp van mijn lessen? Hoe kan ik ze laten samenwerken?

Een paar voorbeelden uit de discussie: het gebruik van Skype en eTwinning tijdens de les Engels, het laten maken van een samenvatting van een hoofdstuk met behulp van Linoit bij Wereldoriëntatie en het project Reisbureau Beartravel, dat zelf internationaal in de prijzen viel! En zo zijn er nog tal van voorbeelden te noemen uit de dagelijkse praktijk.

Tijdens de discussie werd echter ook duidelijk, dat het gemakkelijker is gezegd dan gedaan. Leraren, lerarenondersteuners en ICT-coördinatoren die alles doen wat ze kunnen om collega’s enthousiast te krijgen voor het gebruik van ICT in hun les. Die kant en klare materialen delen, maar het wordt niet opgepikt. Leuke project-ideeën, maar niemand is er voor te porren.
En dan de bekende verzuchtingen: We moeten al zoveel als school en dan moeten we ook hier nog mee aan de slag. Waar moet ik die tijd vandaan halen? Als er geen budget voor is of extra uren, dan begin ik er niet aan! Laat ze eerst maar eens zorgen, dat die computer het fatsoenlijk doet! Zolang ik wordt afgerekend op toetsen, ga ik niet experimenteren!

Michel van Ast vergeleek het in zijn eerder genoemde keynote met een ‘scrum’, een horde rugby-spelers die boven op de bal duiken. Probeer je daar maar eens met de bal aan te ontworstelen! Er komt heel wat op leraren af. Er moet van alles van het ministerie en de inspectie, je wordt afgerekend op behaalde resultaten, het hele onderwijssysteem is gebaseerd op werken met methoden, alle administratieve rompslomp, alle extra activiteiten waar je aan geacht wordt mee te doen en de vergaderingen die je dient bij te wonen. Probeer je daar maar eens aan te ontworstelen en te zeggen dat jij het lekker anders gaat doen! Ook dat is de realiteit!

En toch: het kan! Er zijn voorbeelden genoeg die dat bewijzen. Door kritisch naar jezelf te kijken sta je open voor ontwikkeling. Als je je eigen weerstanden opzij zet ga je groeien. Maar het gaat niet zonder slag of stoot. Het vraagt om keuzes maken, want je kunt het inderdaad niet allemaal. Dus: Ik volg wel de doelen van de methode, maar kies mijn eigen werkvormen en lesactiviteiten. Dat hoeft niet per definitie meer voorbereidingstijd te kosten en dat hoeft geen extra geld te kosten. Het vraagt om het inzetten van ICT geïntegreerd gebruikt als middel en niet als doel. Het vraagt om minder praat-vergaderingen en meer doe-vergaderingen. Niet meer, maar anders dus! Uit je comfortzone stappen en uitdagingen aan willen gaan, leren door experimenteren.

En ook belangrijk: Deel wat je doet, maar heb daar niet direct verwachtingen bij. Jij doet het, omdat je er in gelooft, omdat je de leerlingen beter kunt activeren en motiveren! Dat moet je steeds voor ogen houden. Als 'voortrekker', aanjager moet je ook 'incasseerder' zijn. Veel geven betekent zeker niet ook veel nemen. Dat voelt niet altijd prettig, maar gemotiveerde leerlingen maken een hoop goed! En: incasseren=investeren! Maak jezelf geen 'slachtoffer' van het systeem!

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @J_Karstens , @GUPAGEBO , @compie67 , @Sjaboepaan , @warempel , @florinablokland , @Kajrietberg , @daniellekooistr , @devlies , @Onderwijsin2015 , @jong_leren

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Documenten synchroniseren tussen je computer en Google Docs

2011-11-28T16:14:00.001+01:00

Inmiddels kent iedereen Dropbox wel: een prachtige manier om een backup van je bestanden te maken naar een online server. Je kiest een map op je computer waarin de bestanden staan die je wilt synchroniseren en Dropbox doet de rest. In je Dropbox-account staat ook je public-map waarin je bestanden kunt zetten die je wilt delen met anderen.

En nu is er Syncdocs, een dienst die hetzelfde doet: kies een map op je computer die je wilt synchroniseren en alle bestanden in die map worden ook in je Google-docs map gezet, en omgekeerd: al je bestanden in Google docs komen ook in de gekozen map op je computer te staan.

LET WEL: Syncdocs is geen dienst van Google zelf. Sync Docs maakt het mogelijk om de server van Google Docs te gebruiken. Het kan dus zomaar zijn dat Google deze dienst op een zeker moment onmogelijk maakt, zoals het met enige regelmaat ook met GMail Drive doet.

Er gaan al enkele jaren geruchten dat Google ook zelf met een soortgelijke dienst gaat komen (GDrive), maar tot op heden laat Google zelf niets van zich horen.

Waar waar heeft dat allemaal voor nodig, vraag je je wellicht af? Je kunt al je documenten toch ook online maken en bewerken? Jazeker, maar dat zijn dan geen Word- of Excel bestanden, maar Google-docs bestanden. En Google docs heeft toch veel minder opmaakmogelijkheden dan bijvoorbeeld Word.
Als de documenten die je online gemaakt hebt met Google Docs in de lokale map staan, kun je ze rechtstreeks in je Office-programma bewerken en opslaan, waarna ze automatisch geüpload worden naar de Google-sever.

Daarnaast kun je ook allerlei andere bestanden in de synchronisatiemap zetten, Notebookbestanden bijvoorbeeld, en zelfs exe-bestanden. Daarnaast is het gebruik van zo'n online opslag heel handig als je documenten beschikbaar wilt stellen via bijvoorbeeld Yurls of Symbaloo. (Denk maar aan huiswerkopdrachten enzovoorts)

Net als bij Dropbox kun je deze dienst gebruiken om, via de online server, bestanden op twee computers te synchroniseren. En net als bij Dropbox kun je je My Google Docs-map met anderen delen.

Belangrijkste verschil tussen Dropbox en Syncdocs: In Dropbox kun je bestanden niet online aanpassen. Ze moet ze eerst downloaden, aanpassen en weer uploaden.Maar dat speelt alleen als je op een andere computer werkt waar je geen lokale map heeft aangemaakt. Op je eigen computer kun je documenten gewoon lokaal bewerken en opslaan, waarna ze worden geüpload naar de Dropbox-server.

Google Docs heeft een gratis opslaglimiet van 1GB. 80 GB extra opslagruimte kost $ 20,- per jaar. Kijk hier voor overige prijzen.
Dropbox heeft een gratis opslaglimiet van 2 GB. 100 GB extra opslagruimte kost $ 240,- per jaar. Kijk hier voor overige prijzen.

Een zoektocht op internet levert nog meer mogelijkheden op om Google Docs te gebruiken als online backup.

Mediawijsheid, waar heb ik dat eerder gehoord???

2011-11-22T06:16:00.001+01:00

Wat is mediawijsheid ook alweer?

“Mediawijsheid”,het lijkt een verzamelnaam voor alles wat er rondom TV, het internet, socialmedia, games en mobiele telefoons gebeurt. Het belang dat er aan mediawijsheidwordt gehecht wordt steeds groter. Logisch ook, want het maken, het begrijpen,het delen en het vinden van media vindenwe belangrijk om mee te doen met de maatschappij.

Mediawijzer.net (een initiatief o.a.van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) definieert mediawijsheidals volgt:

“mediawijsheidstaat voor actief, bewust en kritisch meedoen aan de mediasamenleving. Het gaatom de kennis, de vaardigheden en de mentaliteit waarmee iemand bewust, kritischen actief kan bewegen in een wereld waarin oude media (televisie, radio, pers)en nieuwe media (internettoepassingen, sms) een zeer grote rol spelen.”

Vierdeelaspecten van mediawijsheid

FreekZwanenberg en Justine Pardoen delen in hun boek “Handboek mediawijsheid”mediawijsheid op in 4 aspecten: Techniek, Creativiteit, Analyse en Reflectie.

Techniek

De beheersing vantechnische (computer)vaardigheden die nodig zijn om zelf mediaproducties tekunnen maken en te participeren in sociale netwerken. Hier worden de technischevaardigheden bedoeld waarmee kinderen daadwerkelijk zelf media creëren. Tedenken valt aan het maken van een weblog, een eigen website, fimpjes etc. Maarook zaken als het instellen van bepaalde privacyniveaus van een profielsitezoals Hyves of Facebook en het zoeken van informatie op internet die waardevolis voor het maken van een werkstuk.

Creativiteit

Het inzetten van media voor artistieke expressie encreatieve omgang met media voor participatie en innovatie. Hierbij kan gedachtworden aan eigen audio- of filmproducties, een digitaal stripverhaal maken. Ookbijvoorbeeld het maken van een online campagne (op Youtube) kan hierondervallen.

Analyse

De kennis over de werking en invloed van media inhet algemeen, en het zelf kunnen

interpreteren van mediaboodschappen. Bij analysegaat het om hetbegrijpen van de werking en invloed van diverse media. Kritische media-analyse wordtsteeds. Er is een constante stroom van allerlei informatie op het internet.Vaak is de bron van deze informatie moeilijk te verifiëren. Het is hierbelangrijk dat kinderen deze informatie kunnen beoordelen op betrouwbaarheid,consistentie, onderbouwing etc.

Reflectie

Het bewust zijn van de eigen houding en gedragtegenover anderen via media, maar ook van

de waarde van burgerrechten als privacy en vrijheidvan meningsuiting en morele kwesties als online respect en tolerantie. Dezereflectie heeft vooral betrekking op het eigen mediagebruik en is gericht ophet bepalen van je eigen grenzen en het ontwikkelen van een eigen standpuntover zaken als; Online respect, Vriendschap, Seksualiteit, Geweld, Privacy en Zelfpresentatie.

Scholenén ouders

Scholen en ouders spelen eengrote rol in het bijbrengen van mediawijsheid bij kinderen. Echter is het zaakdat beide partijen goed met elkaar communiceren. In de praktijk blijkt nog vaak datouders niet weten wat de visie en het beleid op school is m.b.t. mediawijsheid.Andersom geldt, dat de school vaak niet weet hoe ouders hier mee omgaan. Vooreen school is het van belang dat zij een aantal zaken naar ouders communicerenrondom mediawijsheid:

· Wat is de visie van de school?

· Welk beleid is er?

· Welke activiteiten vinden er plaats?

· Hoe gaat de school om met de vier deelaspecten vanmediawijsheid?

Het organiserenvan bijvoorbeeld ouderavonden om de ouders te informeren over wat de schooldoet aan Mediawijsheid, kan hiervoor een middel zijn. Tijdens dit soort avondenkan ook aan het licht komen hoe ouders met mediawijsheid bezig zijn.

DeWeek van de Mediawijsheid, 21 tot en met27 november 2011

De Week van de Mediawijsheid iseen initiatief van Mediawijzer.net om meer aandacht te vragen voor mediawijsheid.Het thema van dit jaar is “ Media-opvoeding”. Hiermeewordt bedoeld de communicatie over media tussen kinderen, hun ouders enleerkrachten.

Kinderen lijken redelijkmediawijs, maar ze gebruiken niet altijd alle mogelijkheden en onderschattenhun mediagedrag. Media ervaren en er samen met hun opvoeders over praten maaktkinderen wijzer!

HoeMediawijs is uw school?

Station to Station helpt scholen inkaart te brengen hoe zij er op het gebied van mediawijsheid voor staan. Metbehulp van een gratis quickscan, kunt u eenvoudig zicht krijgen op welkeonderdelen uw school al mediawijs is. Klik hier voor de gratis quickscan.

Diploma-uitreiking Netwijs opleiding

2011-11-17T08:33:00.001+01:00

Woensdag 16 november vond de diploma-uitreiking de Netwijs opleiding voor ICT-coördinatoren van groep S10W plaats in het trainingslokaal in Woerden.
Deze groep is afkomstig uit alle delen van het land: uit het oosten (Achterhoek en Twente), het midden van het land (De Veluwe en het Rivierengebied) maar ook uit de Randstad (Amsterdam).
Iets meer dan een jaar lang zijn ze bij elkaar gekomen en hebben zij intensief gewerkt aan allerlei opdrachten waarmee ze hun taak als ict-er handen en voeten kunnen geven. Deze opdrachten hadden tot doel om te komen tot daadwerkelijke integratie van digitale leermiddelen in hun school.

Het werd een gezellige en ontspannen bijeenkomst. Na het welkom begonnen we met het spelen van het Vier-in-balansspel, een mengsel van ganzenbord, monopoly en triviant, waarin allerlei vragen gesteld worden die een relatie hebben met het werk als ict-er. Zo wisselden de geslaagde deelnemers ervaringen en ideeën uit. Het was opvallend dat enkele groepjes niet erg opschoten in het spel omdat ze zo intensief met elkaar in gesprek waren!

Hierna vond de formele diploma-uitreiking plaats. De deelnemers hadden vooraf een foto en een zin ingestuurd die samen aangeven wat de opleiding voor hen en voor de school heeft betekend.
Enkele zinnen:
"Montferlanders worden mediawijs!" Deze deelnemer had twee foto's ingestuurd: een met een prachtig computer eiland, maar er waren geen leerlingen te zien, en een met hetzelfde computereiland waar intensief met allerlei programma's werd gewerkt; de situatie voor en na de opleiding.
"Hoe doe en Toe doe". Op deze school werken leerlingen met allerlei applicaties, waarbij de hulpkaarten hen helpen om zelfstandig opdrachten uit te voeren.

"Met dank aan nieuwe laptops en nieuwe digiborden zijn we een heel eind op weg om een digitale 'school in de wereld' te worden."
"Alle neuzen wijzen dezelfde kant op". Vanuit een sterke uitwerking van de visie op het gebruik van ICT worden op deze school nu concrete stappen gezet om het gebruik van digitale leermiddelen te integreren in het onderwijs.
"Van stekker coördinator naar lekker coördinator." Deze deelnemer gaf aan dat ze voor de opleiding vooral met techniek bezig was, maar haar tijd nu besteedt aan beleidsontwikkeling.
"Van bord misbruik naar bod gebruik" De opleiding heeft er onder andere toe geleid dat het digibord op deze school veelzijdig en echt interactief wordt ingezet.

Na de diploma-uitreiking was er gelegenheid om door te praten en stond er nog wat lekkers klaar. Daarna namen we afscheid van elkaar.

Nogmaals van harte gefeliciteerd en heel veel succes in jullie persoonlijke leven en in jullie maatschappelijke loopbaan!
De docenten van de Netwijs opleiding: @anthonyvdzande, @BramAE @henkheurter en @rinusd

Leraar heeft geen tijd om te experimenteren met ICT-gebruik in zijn les!

2011-11-15T17:08:00.001+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Leraar heeft geen tijd om te experimenteren met ICT-gebruik in zijn les!” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

‘De werknemer 2.0 trekt het werk niet naar zich toe, maar inspireert en daagt anderen uit een bijdrage te leveren’ was gisteren de spreuk van de dag op de Coachingskalender. Na de discussie viel mijn oog er op. Het sluit mooi aan op de discussie van vandaag. Of beter nog: het geeft mooi weer waar we in het onderwijs dagelijks mee bezig zijn! Kinderen inspireren en uitdagen, zodat ze zelf aan de slag gaan en daar ook gemotiveerd voor zijn. Daar ben je niet in je eentje mee bezig. Je hebt een team van collega’s om je heen, die datzelfde doen. Werknemer 2.0, of in dit kader Leraar 2.0, betekent dan ook dat je deelt met je collega’s: opgedane ervaringen, kennis, ideeën, materialen. Elkaar enthousiast maken en samen het wiel uitvinden.

Als het gaat om het gebruiken van ICT in de les valt er heel wat te delen met elkaar. Wat zijn er veel mogelijkheden en tools die je in kunt zetten! Haast oneindig veel! En dat is meteen een verzuchting die regelmatig klinkt: ‘Er zijn zoveel mogelijkheden, ik weet niet waar ik moet beginnen!’ Geen overzicht dus. Daar is prima op in te spelen in dit geval. Er zijn diverse sites met complete overzichten van zeer handige tools, programma’s, tips en trucs speciaal gericht op het onderwijs. Zelf op zoek gaan is niet nodig, dat hebben anderen al gedaan! En wil je het nog concreter? Of zelf op papier? Dat kan! Denk aan bijvoorbeeld BoekTweePuntNul of onze eigen ‘Lessen met ICT’. Je kunt zo aan de slag!

Zo gemakkelijk blijkt het echter ook weer niet. ‘Ik zal toch eerst het één en ander moeten uitproberen voordat ik het zomaar in mijn les kan gebruiken!’ zo is een veel gehoorde opmerking. En zo is het ook. Je zult je moeten voorbereiden op je les en dus zelf moeten gaan uitproberen, bijstellen, passend maken voor jouw les, jouw situatie en jouw leerlingen. Dat kost tijd!

En daarmee zijn we bij de stelling van deze discussie. Leraren hebben immers geen tijd?! Er zijn zoveel zaken, naast het lesgeven, die ook tijd kosten. Er wordt steeds meer van scholen en dus van leraren gevraagd. ‘Ik weet dat je veel met ICT kan in je les, maar het kost me zoveel tijd om me daar in te verdiepen! Die tijd heb ik gewoon niet!’
Anderen brengen daar tegen in, dat het inzetten van ICT juist ook weer tijd oplevert. Je investeert eerst tijd, maar die verdien je later weer terug! Denken op de langere termijn dus! Investeren in efficiëntie, kwaliteit en verrijking van je lessen. Helaas leeft breed het gevoel, dat het gebruik van ICT-middelen meer tijd kost, dan dat het tijd oplevert. En dus wordt er voor gekozen om de kostbare tijd maar anders in te zetten.

Dat is het conflict waar vele ICT-coördinatoren en ICT-enthousiaste leraren dagelijks tegen aan lopen. Zelf de voordelen zien, deze ook delen, maar de boodschap komt niet over! Frustraties over en weer. Is het: niet kunnen? Niet willen? Heeft het te maken met persoonlijkheid of mentaliteit? Met overvraagt worden? Faalangst? Angst om de vertrouwde werkwijze en methodes los te laten?

Móet je dan perse ICT-middelen inzetten? Het is maar één van de middelen en niet altijd per definitie beter. Toch? Aan de andere kant: kinderen groeien op in een wereld waar ICT zo in verweven is, dat je er binnen het onderwijs niet omheen kunt. Niet willen gebruiken in je les is dus eigenlijk geen optie. Tenzij goed onderbouwd! Er kunnen goede redenen zijn om de computer niet in te zetten, maar ándere middelen in te zetten. Als leraar ga je uit van je lesdoelen en de specifieke doelen voor individuele leerlingen. Op basis van zijn professionaliteit kan de leraar er voor kiezen om een ander middel te gebruiken, omdat hij/zij inschat, dat daarmee de doelen beter gehaald zullen worden. Deze keuze mag dan echter niet voortkomen uit het niet kennen van de middelen, gebrek aan eigen vaardigheden, onwil, niks met computers hebben, enzovoort. Het moet dan echt een didactische keuze zijn.

Om alle leraren op dat niveau keuzes te laten maken, zal er ruimte moeten zijn voor kennis delen, voor samen ontwikkelen, voor scholing en dat alles vanuit een duidelijke visie op onderwijs. Het vraagt om leraren, die boven de leerstof staan en het curriculum kennen. Leraren die zelf arrangeren om de leerlingen optimaal te kunnen laten leren. Die durven te experimenteren en naar nieuwe wegen durven zoeken. Daarin hoef je niet het wiel zelf uit te vinden. Maak gebruik van de kennis van je ICT-coördinator en van andere collega’s.
Terecht werd tijdens de discussie opgemerkt, dat dat niet alleen voor ICT-middelen geldt, maar voor alle middelen. Wat doe je als je zelf niet muzikaal bent, maar een collega wel? Wat kun je dan aan elkaar hebben? Heb je moed om je collega om hulp te vragen? Of de mogelijkheid te onderzoek om je collega in jouw klas muziek te laten geven en jij in zijn klas geschiedenis? Heb je het lef om eens iets nieuws uit te proberen, zonder direct zicht te hebben op het verloop en de resultaten? Durf je jezelf te ontplooien?

Experimenteren hoeft niet iets groots en geweldigs te zijn. Gebruik eens een andere tool voor je wiskundeles, laat het boekverslag eens op een andere manier doen, laat je leerlingen een presentatie maken met Prezi in plaats van Powerpoint, probeer eens een kant en klare les uit rond een web 2.0-toepassing. Ervaar eens wat het doet met jezelf en vooral ook met de leerlingen. Laat je collega’s ook zien wat leerlingen gedaan hebben of beter nog: laat het hen zelf presenteren!
Begin met wat je wilt bereiken en ga dan op zoek naar mogelijkheden om dat te bereiken. En nogmaals: Heb je zelf niet de ideeën, vraag dan je ICT-coördinator of andere collega’s om raad. Maak gebruik van andermans expertise! En wat de tijd betreft: Tijd heb je niet, maar tijd maak je!

En voor de ICT-coördinatoren en –enthousiastelingen: Waak ervoor je collega’s te overvoeren. Durf te doseren! Doe niet alsof er niets anders bestaat dan ICT, alsof ICT gebruiken in je les de zevende hemel is. LAKS dus: Langzaam Aan in Kleine Stapjes! En begin niet bij het middel, maar bij het te bereiken doel! Laat van daar uit de meerwaarde zien.

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT.

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @amberwalraven , @Sjaboepaan , @TwietAnita , @pavl , @GUPAGEBO , @jvennink , @karinwinters , @ruudleuverink , @J_Karstens , @pbkoning71 , @jelmerevers , @JannekeGielisse , @devlies , @RicardoEshuis , @dancing_prinzes, @jong_leren

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

QR gebruiken in het onderwijs

2011-11-12T12:51:00.001+01:00

Wat is QR?
We zien ze steeds vaker om ons heen: QR-codes. QR staat voor Quick Respons.
Ze worden gebruikt om met behulp van een smartphone, een tablet of een computer met een webcam extra informatie toe te voegen. We zien ze in tijdschriften, op verpakkingen, in websites, op visitekaartjes, op gebouwen, in stationshallen.
Er zijn zelfs mensen die een QR-code laten tatoeëren. Wat daar op mag staan!

De overheid wil het gebruik van QR-codes op billboards langs de snelwegen inmiddels aan banden leggen omdat het de verkeersveiligheid kan schaden.

OR-codes maken
QR-codes voegen dus informatie toe. De werkwijze is heel eenvoudig: je maakt een foto van een QR-code, waarna de QR-scansoftware in je smartphone de code ontcijfert naar bijvoorbeeld een stukje tekst, een website of een filmpje.

De maker heeft bijvoorbeeld op een website de informatie omgezet naar een QR-code. Dat kan bijvoorbeeld op de website van www.qrhacker.com. Hier kun je een tekst, eeninternetadres, een telefoonnummer of contactgegevens in een tekstveld invoeren, waarna de website er een QR-code van maakt. Deze code kun je vervolgens opslaan als een plaatje en hem toevoegen aan een website of document.

QR-codes lezen
Een mooie app om QR-codes te lezen is Google Goggles. mEt deze app die zowel beschikbaar is voor iPhone/iPad als voor Android, kun je niet alleen QR-codes lezen, maar bijvoorbeeld ook bekende gebouwen, kunstwerken en logo's herkennen, en zelfs tekst vertalen. En kranten kunnen wel stoppen met het maken van prijssudoku's want die lost hij ook in een paar seconden op!

Algemene voorbeelden
Er staat een huis te koop. Op de bord aan de geval staat een QR-code. Deze leidt je meteen naar de website van Funda waar alle informatie over het huis te vinden is.
Je loopt langs een restaurant. Op de menukaart staat een QR-code die je vertelt hoe het restaurant door andere gasten is beoordeeld.
Je bent in het treinstation. Op grote reclameborden van een supermarkt staan tal van artikelen. Deze kun je bestellen via de QR-code. Omdat je een account hebt bij de supermarkt kun je deze boodschappen bestellen en voor het avondeten thuis laten bezorgen.
Lees deze QR-code maar eens met je smartphone:

En waarom zou je geen t-shirt laten drukken met de QR-code van je Facebook-account?

QR-codes bieden veel mogelijkheden voor gebruik in het onderwijs.
Je kunt bijvoorbeeld een werkblad maken en er geen internetadres aan toevoegen waar extra informatie kan worden gevonden, maar inhet document staat een qr-code naar deze website. Je kunt ook een qr-code met tekst gebruiken: hiermee kun je een speurtocht maken of de qr-codes plaatsen bij opdrachten die door de hele school heen zijn opgehangen.

Op de website www.guubes.com kun je qr-codes downloaden, ze op een kubus plakken en daarna met de hele groep reken- en taalspelletjes spelen.

Waarom zou je qr-codes gebruiken?
QR-codes zijn natuurlijk erg handig als je gebruik maakt van een smartphone en niet beschikt over een computer. We zien steeds meer mensen die vooral gebruik maken van smartphones en tablets. Ook op de basisschool hebben steeds meer leerlingen de beschikking over smartphones. Nu is het meestal zo dat het verboden is om ze te gebruiken. Maar waarom zouden we er geen genuanceerde afspraken over maken: We mogen smartphones gebruiken voor ons onderwijs. Om opdrachten te maken, om vragen van leerkrachten mee te beantwoorden (www.socrative.com),om films op te nemen. Maar alleen als het een onderwijsdoel dient.

Scholen komen er niet onderuit om hierover na te denken. Ook in het kader van mediawijsheid.

Wat anderen erover schreven
Elke Das schreef erover op haar blog.
Linda Humme heeft een yurls-pagina gemaakt met informatie en lesideeën.
Arno Coenders heeft erover geschreven in Boektweepuntnul.

In onderstaand filmpje zijn 37 voorbeelden van het gebruik van QR-code te zien:

Diploma uitreiking Netwijs Opleiding ICT coördinator Westland groep

2011-11-10T15:41:00.000+01:00

Op 9 november 2011 was het dan zover, de diploma uitreiking van de ICT coördinatoren van de Westland groep. Tien enthousiaste ICT coördinatoren volgenden het afgelopen jaar de Post HBO opleiding van Netwijs op één van de schoollocaties in het Westland.

De eindopdracht voor de groep was als volgt geformuleerd:
Elke deelnemer levert één foto of afbeelding aan van eenICT-parel die zij tijdens de opleiding hebben doorgevoerd in de school inclusief éénzin die weergeeft wat de meerwaarde van ICT binnen hun onderwijs is.

Een greep uit de zinnen:

Kleuters op het digibord geen utopie meer!
Wie het doel niet kent, kan de weg niet weten.
Er is hoop ... van bijna digibeet naar 'bijna' digiwijs, ook voor 55+!
ICT op de Kameleon: structureel, laagdrempelig en resultaatgericht.
...

Ter afsluiting van de opleiding hebben we het "Vier in Balansspel" gespeeld, met als doel om kennis over ICT te delen. De deelnemers waren erg enthousiast over het spel en wilden bijna niet stoppen met spelen.

De onderwijsadviseurs van Station to Station wensen de afgestudeerden heel veel plezier en succes als ICT inspirator in hun school.

Lessen met ICT: Fotoverhaal met Photosynth

2011-11-09T13:03:00.000+01:00

Deze week de les Fotoverhaal met Photosynth

Photosynth is een programma waarmee je op een bijzondere manier foto's die elkaar overlappen, aan elkaar kunt koppelen om zo een 3D-ervaring te krijgen. In een Photosynth kun je ronddraaien en inzoomen om details te kunnen zien.

Het lesmateriaal kan worden gedownload op de website van Station to Station.

Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICTtoepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee: info@stationtostation.nl

Eindelijk een Social Media-protocol voor het onderwijs!?

2011-11-08T16:35:00.001+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Eindelijk een Social Media-protocol voor het #onderwijs!” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Vorige week publiceerde CNV Onderwijs een Social Media Protocol voor het Onderwijs. “Dit protocol heeft als doel de dialoog over het gebruik ervan op gang te brengen en een handreiking te bieden voor meer duidelijkheid in het grijze gebied tussen binnen- en buitenschools mediagebruik.” zo meldt de toelichting. Die handschoen pakken we graag op met #netwijs Discussie Dinsdag!

In kranten, op TV en radio werd er aandacht besteed aan het protocol. Veelal waren de reacties heel positief. Scholen zouden zeer geholpen zijn met dit protocol en in een behoefte voorzien. Opvallend daarbij is, dat de reacties met name afkomstig waren van leidinggevenden binnen het onderwijs en niet zozeer van leerkrachten en docenten. Hierdoor lijkt er een beeld te ontstaan, dat schooldirecteuren meer zoekende zijn met betrekking tot het gebruik van Social Media, dan de leerkrachten en docenten zelf. Of is het zoals een discussiedeelnemer aangaf: “Mensen die hun verantwoordelijkheid nemen hebben geen regels nodig.”?
Tijdens onze discussie kwamen verschillende aspecten naar voren. Verschillende mensen gaven aan, dat een protocol uit gaat van het negatieve, van de gevaren en niet van de kansen en mogelijkheden die het gebruik van Social Media biedt. Elders op dit blog hebben we daar ook al aandacht aan besteed. Laten we niet direct met het vingertje omhoog gaan waarschuwen, maar met een open blik op ontdekking gaan en experimenteren met de steeds weer nieuwe mogelijkheden en ervaringen daarmee met elkaar delen! Leerkrachten en docenten zijn voldoende professional en zijn zonder protocol, maar met een gezond verstand echt wel in staat om op een verantwoorde manier gebruik te maken van Social Media.

Aan de andere kant blijkt ook in de praktijk, dat leerkrachten en docenten het onderling niet altijd eens zijn over waar grenzen liggen, over wat wel en niet kan. Accepteer je een uitnodiging van een leerling op Facebook of Hyves wel of niet? Ja zegt de één, want wat ik op mijn profielpagina zet, zijn geen geheimen; ook niet voor leerlingen of ouders. Nee, zegt de ander. Als leerlingen met mij willen communiceren, dan kan dat op school, via de mail of via de leeromgeving. Weer een ander zit er ergens tussenin of heeft een privé-account én een ‘zakelijke’ account.
De één kent voorbeelden waarin Social Media zeer succesvol wordt ingezet door een docent of school, de ander komt met voorbeelden waarin een leerkracht over de schreef is gegaan door het plaatsen van een foto van zichzelf met een slokje teveel op, een tweet waarin frustraties worden geuit over een paar ouders of een bericht waarin bepaalde meningen worden geuit over het beleid van de school. Welk standpunt je ook inneemt, er zijn altijd wel voorbeelden bij te vinden om je gelijk te bewijzen.

Deze verschillen zijn er tussen leerkrachten en docenten in het algemeen, maar ook binnen één schoolteam. Wanneer dat naar buiten toe leidt tot een diffuus beeld is het begrijpelijk en wellicht zelfs wenselijk, dat je als directie dit aan de orde stelt. Als directie ben je immers eindverantwoordelijk voor het beeld dat men heeft van de school, zeker ouders en leerlingen. Als het gedrag van het personeel aanleiding is voor onvrede, onrust of een onduidelijkheid, dan moet je daar iets mee. “Uit het feit, dat scholen niet zelf op het idee komen een protocol en beleid op te stellen, blijkt dat ze niet Mediawijs zijn” zo merkte iemand op. “Leerkrachten hebben vooral kennis en eigen ervaring met Social Media nodig. Zodat ze weten waar ze het over hebben. Dan zijn de meesten prima in staat om zelf eigen richtlijnen te handhaven of op te stellen.” aldus een ander.

Tijdens de discussie terecht werd opgemerkt, dat dat echter niet alleen met Social Media te maken heeft, maar ook met communicatie in het algemeen. Van je personeel mag je een bepaalde basishouding verwachten als het gaat om communicatie met leerlingen, ouders en externen. Echter, elk middel heeft zo zijn specifieke aandachtspunten. Ongenuanceerde opmerkingen in een telefoongesprek hebben een andere impact dan het openbaar plaatsen van deze opmerkingen op het internet. Ook het face-to-face ontmoeten van iemand geeft een andere indruk, dan de profielpagina’s van iemand op het internet. En bovendien: geschreven communicatie is iets heel anders dan mondelinge communicatie.
Het risico van een discussie als deze is, dat verschillende zaken als snel door elkaar gaan lopen. Voor de helderheid proberen we e.e.a. van elkaar te onderscheiden. Dat leidt tot enkele vragen, die binnen een school zouden moeten worden besproken, bijvoorbeeld:

Met welke houding communiceren we met ouders, leerlingen en externen?
Waar ligt de grens tussen werk en privé? Wanneer en in hoeverre mag je je personeel of je collega’s aanspreken op hun gedrag?
Welke communicatiekanalen zijn er? En welke willen we als school gebruiken?
Welke beeld hebben ouders, leerlingen en externen van onze school? Hoe komen zij aan dit beeld?

Dit zijn min of meer ook de vragen, die in het Social Media Protocol aan bod komen, hoewel wellicht iets eenzijdiger. De vraag die echter ontbreekt in het protocol is:

Willen we, los van de communicatie als school, Sociale Media gebruiken als middel in onze lessen? Zo ja, is het nodig om daar gezamenlijke afspraken over te maken en welke dan?

Immers, Social Media vormen niet alleen een bedreiging, maar bieden ook kansen en mogelijkheden. Juist door ze in te zetten als middel tijdens je lessen heb je de mogelijkheid ook inhoudelijk met leerlingen in gesprek te gaan over een stukje mediawijsheid. Wat zeg je wel en niet en hoe zeg je het? Met wie deel je informatie en met wie niet? Hoe beoordeel je informatie op waarheid?

Om dat gesprek aan te gaan met je leerlingen zul je echter zelf wel over de nodige kennis en vaardigheden moeten beschikken als leerkracht of docent. Wanneer dat ontbreekt, is de kans groot, dat er een zekere angst voor het middel ontstaat of onwil om het te gebruiken. Angst uit onwetendheid. Dan is een protocol een mooie stok om de hond mee te slaan. Laten we het maar niet gebruiken, want al die gevaren, dat moeten we niet willen!

Aan de directeuren de uitdaging om dit onderwerp binnen hun team bespreekbaar te maken. Het aangereikte protocol kan daar een prima middel voor zijn. Daarbij zal de school alleen verder komen, wanneer er breder wordt gekeken naar de communicatie in het algemeen en ook naar de kennis en de vaardigheden van het personeel. Of en hoe e.e.a. vervolgens in een school-protocol wordt vastgelegd kan onderling worden afgestemd. Iets vastleggen zonder dat het bij iedereen tussen de oren zit, zal de school echter niets opleveren. Zonder achterliggend plan wordt het een papieren tijger!

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT.

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @fanmeel , @Sjaboepaan , @Marathonkeje , @Tonmeijer1 , @GUPAGEBO , @compie67 , @Timgearz , @MariekeSimonis , @henkheurter , @pietvsz , @jvennink , @EllePeters , @JeroenGerth , @lighans , @florinablokland , @BaukevdL , @Lespakket , @FranciscaF

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Stemkastjes in je les: meerwaarde of niet?

2011-11-01T16:39:00.000+01:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Stemkastjes in je les: meerwaarde of niet?” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Terwijl het digitaal stemmen in de politiek nog steeds een heikel punt is, wordt er in het onderwijs steeds meer gebruik van gemaakt. Geen discussies over de mogelijkheid om te hacken, privacy-issues of betrouwbaarheid van de uitslag. Focussen op de inhoud: wat is de meerwaarde van het laten stemmen van leerlingen tijdens de les?

Toch nog heel even ove de privacy van, in dit geval, de leerlingen: Hoewel dit natuurlijk van een heel andere orde is dan bij bijvoorbeeld landelijke verkiezingen, moet je als school hier wel over nadenken. De beschikbare mogelijkheden om leerlingen te laten stemmen, bijvoorbeeld via stemkastjes behorend bij het digibord, bieden vaak de mogelijkheid om te kiezen tussen anoniem stemmen en stemmen op naam. In dat laatste geval worden de keuzes die de leerlingen maken dus vastgelegd op naam. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer een toets gedigitaliseerd is en deze dus digitaal wordt afgenomen. Laat je in zo’n geval, bijvoorbeeld bij de nabespreking, leerlingen zien wie wat heeft gekozen? Of houd je die informatie voor jezelf? Dat vraagt om een pedagogische keuze, die overigens ook geldt voor schriftelijk gemaakt werk van leerlingen.

Een bijkomende vraag is waar de resultaten worden opgeslagen. Een leerlingvolgsysteem is vaak beveiligd met een wachtwoord. Bij de software die het mogelijk maakt om digitaal te stemmen is dat vaak niet het geval. Goed om dus eens na te gaan waar de resultaten worden opgeslagen en of leerlingen daar bij kunnen.

Dan naar de inhoud: Heeft het een meerwaarde? Ja zegt de één, nee zegt de ander. Het is een optelsom van allerlei factoren. Per school en zelfs per leerkracht zal de uitkomst van die som anders zijn. We geven een opsomming van argumenten zonder volledig te willen zijn:

Betrokkenheid
Als eerste wordt vaak genoemd, dat het een uitstekende manier is om alle leerlingen te betrekken bij de les. Als de leerkracht een vraag stelt, kan iedereen antwoorden en niet alleen de leerling die de beurt krijgt. En daarbij: ook de leerlingen die hun vinger niet willen opsteken of die dat niet durven, worden via stemkastjes toch erbij betrokken. Elke leerling wordt zo aan het denken gezet en gevraagd een standpunt in te nemen. Leerkrachten zien hierdoor een betere betrokkenheid en meer motivatie bij de leerlingen tijdens de les.

Motivatie
Wat de motivatie betreft, is de andere zijde, dat ook dit middel vraagt om doordachte inzet. Zou je leerlingen bij elke les overal over laten stemmen, dan verdwijnt de motivatie en het effect. De kracht zit dus mede ook in de afwisseling in werkvormen. Motivatie is dus een tweede positieve factor, mits de leerkracht ook daadwerkelijk zorgt voor afwisseling.

Directe feedback
Meestal biedt de software bij de stemkastjes de mogelijkheid om direct de uitslag weer te geven. Leerlingen zien dus direct het resultaat en als leerkracht kun je vervolgens direct ingaan op de vraag waarom de ene keuze wel en de andere niet goed was. Ook onderling kunnen leerlinge hierover in discussie gaan.

Interactie op hoger niveau
Het inzetten van stemkastjes kan ook leiden tot een verdieping in de interactie. Dit is uiteraard wel afhankelijk van de wijze waarop de stemkastjes worden ingezet. Door leerlingen eerst een keuze te laten maken en dus een standpunt te laten innemen, kun je vervolgens ingaan op onderliggende argumenten. Interessant is vervolgens of het gesprek tussen leerlingen over deze argumenten ook leidt tot een andere keuze wanneer de vraag opnieuw wordt gesteld. Ook daar kan dan weer op in worden gegaan door de leerlingen te vragen waarom ze hun keuze hebben veranderd.
Als idee kwam nog voorbij om stemkastjes ook eens per groepje in te zetten in plaats van individueel. Leerlingen moeten dan dus eerst met elkaar overleggen en dan een gezamenlijke keuze maken. Je verplaatst dan de discussie van ná het stemmen naar vóór het stemmen. Het vraagt van de leerlingen wel enige vaardigheden, zoals het goed naar elkaar kunnen luisteren, zachtjes overleggen, respect voor elkaars mening, enzovoort.

Hoger leerrendement
Omdat leerlingen directer en actiever betrokken zijn en vanwege de directe feedback-mogelijkheden zijn leerlingen intensiever met de leerstof bezig en zal het leerrendement hoger zijn.

Tijdwinst
Een volgende positief argument zou kunnen zijn, dat de leerkracht er tijd mee wint. Dat vraagt wel om lange termijn-denken. In de voorbereiding zal een leerkracht meer tijd kwijt zijn, met name bij het digitaliseren van toetsen en dergelijke. De winst zit vervolgens in het feit, dat het nakijkwerk automatisch wordt gedaan en dus bijna geen tijd meer kost. Daarnaast is in volgende jaren het gemaakte materiaal opnieuw te gebruiken en is er dus minder voorbereiding nodig. In eerste instantie zal er echter geïnvesteerd moeten worden in het maken van de vragen en het instellen van de software. Uiteraard hangt de voorbereidingstijd mede ook af van de vaardigheden van de leerkracht. De één zal sneller een digitale vragenlijst of toets hebben gemaakt dan de ander. Daarnaast vraagt ook de techniek zelf van de één meer dan van de ander. Binnen de school zal daar aandacht voor moeten zijn.

Tijdens de discussie werd ook de vraag gesteld of je het frontaal klassikaal lesgeven niet stimuleert, net zo als dat voor het gebruik van een digibord geldt. Een terechte opmerking. Het hangt van de leerkracht af in hoeverre dit ook echt een gevaar is. Wil je niet frontaal klassikaal lesgeven, dan zul je op een andere manier met je middelen om moeten gaan. Dat vraagt dus om bewustwording, om keuzes maken en om didactische vaardigheden.

Zoals gezegd: elke school zal op basis van bovenstaande en eventuele andere factoren, bijvoorbeeld de financiën, een afweging moeten maken. Op het punt van de financiën werd de suggestie gedaan om de vragen uit methodewerkboekjes te digitaliseren en de leerlingen dan te laten stemmen. Zo hoeven ze de werkboekjes dus niet te gebruiken om te schrijven en zijn ze dus opnieuw te gebruiken. Daarmee bespaar je dus kosten. Of de uitgevers daar blij mee zijn en of je daarmee geen auteursrechten schendt is natuurlijk maar de vraag …

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:

@rinusd, @Netwijs , @GUPAGEBO , @margreetpols , @HannekeMeinen , @JufBica , @RonTriCee , @Sjaboepaan , @NathanvdVelde , @pbkoning71 , @FZelders , @JongbloedEdu

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!

#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Lessen met ICT: Het nieuws van de dag met Memolane

2011-10-28T14:35:00.001+02:00

Memolane is een website, waarmee je online alles wat je deelt via de Sociale Media op een tijdlijn kunt zetten. Het biedt ook de mogelijkheid om dat samen met anderen te doen. Bijvoorbeeld om een gezamenlijke tijdlijn te maken rond een bepaalde gebeurtenis, zoals een vakantie, een project of de actualiteit.
Deze tool hebben we ook beschreven voor BoekTweePuntNul, een boek waarin 125 web 2.0-toepassingen worden besproken, beschreven door 125 verschillende auteurs.Aanvullend hierop hebben we een lesbrief gemaakt als voorbeeld hoe de tool concreet en doelgericht ingezet kan worden als lesmiddel.

In deze les zoomen we in op het Social Media-gedrag van leerlingen. Mediawijsheid dus! De wat oudere leerlingen, vanaf zeg maar de bovenbouw van het PO, delen heel informatie met anderen via bijvoorbeeld Facebook of Twitter: over wat hen bezig houdt, over gebeurtenissen in hun dagelijkse leven of in het nieuws, over hun hobby, hun sportactiviteiten, enzovoort. De doelgroep is afhankelijk van het medium, dat gebruikt wordt. Ook de gebruikte instellingen voor privacy spelen een rol.
Niet alles wat je deelt is voor anderen waardevol. Het ene bericht is heel persoonlijk, het andere meer algemeen. Maar welke informatie die je deelt via de Sociale Media is wél zinvol voor anderen? Bijvoorbeeld omdat je reflecteert op het nieuws van de dag, een nieuwtje meldt over de buurt waar je woont of de school waar je op zit, de successen van je sportclub?
In deze les kijken de leerlingen kritisch naar de berichten, die ze delen via de Sociale Media. Op basis van met elkaar opgestelde criteria beoordelen ze de nieuwswaarde ervan voor anderen. De les is bedoeld voor leerlingen uit de onderbouw van het VO, maar ook geschikt voor oudere leerlingen.

Je kunt het lesmateriaal downloaden op de website van Station to Station.

Memolane zou in het PO ook gebruikt kunnen worden in combinatie met de les 'Klassendagboek met Twitter'.

Memolane - See, Search & Share from Memolane on Vimeo.

We stellen het erg op prijs als leerkrachten hun ervaringen met ons delen. Dat kan door een bericht achter te laten op ons Blog, te Twitteren naar @netwijs of te reageren via email info@stationtostation.nl
Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICT toepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee.

P.S. Wist u dat scholen die het C3LO netwerk hebben iedere twee weken een nieuwe les op het netwerk krijgen die door de leerlingen zelfstandig verwerkt kan worden? Deze wordt door onze onderwijsredactie ontwikkeld. Een voorbeeld vindt u hier

i-Blocks – interactief, intelligent en inspirerend leren lezen

2011-10-20T10:01:00.000+02:00

Leren lezen. Bij het ene kind lijkt het vanzelf te gaan, bij het andere kind kost het bloed, zweet en tranen. In de loop der jaren zijn er tal van materialen ontwikkeld om kinderen in dit proces te ondersteunen. Vrij recent kwamen de i-Blocks op de markt. Een innovatief apparaat waarmee kinderen spelenderwijs leesoefeningen kunnen doen.

De basisset bestaat uit een basisstation, 8 blokken met letters, 2 boeken en een handleiding. Wanneer je een boek in de het basisstation schuift, wordt deze herkent op basis van een ingebouwde geheugenkaart. Ook herkent het basisstation bij welke bladzijde het boek open ligt. De kinderen krijgen te horen, dat ze alle blokken in het basisstation moeten leggen. Daarna geeft het apparaat met rode lampjes aan welke blokken niet nodig zijn bij betreffende bladzijde. Ze horen de opdracht, dat ze de blokken weg mogen leggen. Daarna beginne de opdrachten die bij de open liggende bladzijde horen.

Deze opdrachten variëren van het naleggen van woordjes tot het zelf bedenken van woorden en alles wat daar tussen zit. Kinderen worden gestimuleerd om te werken van links naar rechts. Legt het kind de eerste letter geheel links neer, dan gaat er een groen lampje branden en wordt de letterklank uitgesproken. Begint een kind bijvoorbeeld met de tweede letter, dan zal het lampje bij die letter oranje worden en wordt de letter ook niet uitgesproken. Ook bij een verkeerde letter wordt deze niet uitgesproken. Goed gedrag wordt dus direct visueel en auditief beloond, bij een fout krijgt het kind alleen een visuele correctie.

Kinderen kunnen geheel zelfstandig met de oefeningen aan de slag door de eenvoud van het apparaat en door de visuele en auditieve ondersteuning. Ook zijn ze voortdurend handelend bezig met de blokken en door het omslaan van de bladzijden, waarbij telkens directe feedback wordt gegeven. Dat maakt dat de i-Blocks zich onderscheiden van andere materialen. Het maakt gebruik van verschillende zintuigen waardoor kinderen niet alleen heel betrokken, maar de letters en de woorden ook beter blijven hangen. Door kinderen niet alleen individueel, maar ook samen er mee te laten werken geef je nog weer een extra verdieping aan het proces.

Juf Henriëtte van De Schatgraver in Zwolle heeft de i-Blocks uitgeprobeerd: “Leuk dat ik de i-blocks kon proberen, ik vond het filmpje ook al heel duidelijk! Werken met i-Blocks spreekt voor de kinderen voor zich. Ze vonden het leuk om uit te proberen. Je ziet dat ze werken met computers veel vaker doen, ze zijn niet bang om gelijk uit te proberen. De snelle interactie zorgde voor een grote betrokkenheid en ze bleven geboeid verder gaan. Omdat ze aan het eind van groep 2 al 17 letters moeten kennen, volgens het dyslexieprotocol, lijkt het me een geweldig middel om te gebruiken in de klas. Spelenderwijs leren ze de letters en leren ze deze ook te gebruiken in een woord. De klanken worden ook allemaal goed uitgesproken, de meeste spelletjes hierbij in de speelgoedwinkels zijn in het Engels, of er worden blokletters uitgesproken en afgebeeld. Gebruik van een koptelefoon erbij is natuurlijk ook heel handig! Zo worden anderen niet gestoord in hun spel. Het is voor alle kinderen bruikbaar omdat er ook een goede opbouw in zit. In het begin is het de juiste letter opzoeken en later al zelf bedenken welke letter er komt. Het mooiste zou zijn als je keus had tussen heel veel boekjes met gangbare thema's in de onderbouw (bijvoorbeeld: de bakker, kleine kriebelbeestjes enz. Ook seizoenen doen het altijd goed). Ik miste nu een beetje de aansluiting met ons thema. Wie weet kunnen we ooit met een programma zelf de boekjes maken??”

Inmiddels zijn er al verschillende boekjes beschikbaar. Overigens niet alleen voor het leren lezen, maar ook voor het tellen en het benoemen van kleuren en vormen. Daarvoor is een aparte set met 8 blokken verkrijgbaar met daarop de cijfers en vormen in verschillende kleuren.

De i-Blocks zijn zeer geschikt voor oudste kleuters, die interesse krijgen voor letters en cijfers. Ook voor groep 3-leerlingen biedt het volop mogelijkheden om te oefenen met woorden en uiteraard ook voor jongere kinderen waarvoor Nederlands de tweede taal is. Het materiaal is daarmee multifunctioneel: zowel voor ontdekkend leren als voor het herhalen of remediëren. Voordeel is ook, dat het methode-onafhankelijk is en je kinderen dus kunt laten oefenen met woorden van hetzelfde type als die je in de klas behandeld, maar toch weer anders dan in de methodeboekjes.

Tot slot een filmpje waarin we kinderen in actie zien:

Meer info: http://www.biggle-toys.com

Boektweepuntnul: Photosynth

2011-10-19T08:28:00.000+02:00

Vorige week schreef ik een bericht over de lancering van Boektweepuntnul.
Als een van de 125 co-auteurs mocht ik een bijdrage leveren aan dit uniek project: een beschrijving van het programma Photosynth. Hieronder de inhoud van het artikel.

Wat is Photosynth en wat kun je ermee
Photosynth is een gratis computerprogramma dat is ontwikkeld door Microsoft en dat kan worden gedownload via de website, nadat je een account hebt aangemaakt. Met het programma kun je 360-graden (panorama-) foto's maken en 3D-beelden (Synth), die je vervolgens kunt publiceren op Bing Maps, kunt integreren op een andere website en kunt delen met anderen via Facebook.
Je gebruikt je eigen foto's van een gebouw of een ruimte om de 3D voorstelling te maken.
Om een goede Synth of panoramafoto te kunnen maken, moeten deze foto's elkaaroverlappen. Voor een Synth kun je de foto's vanuit verschillende standpunten maken, ingezoomd en uitgezoomd. Voor een panoramafoto varieer je niet in zoom en blijf je op hetzelfde standpunt staan.Vervolgens laad je de foto's in het programma dat deze aan elkaar koppelt zodat een 3D-achtige fotogalerij ontstaat.
Het programma zorgt ook voor het uploaden van de kant-en-klare Synth naar de website zodat je deze kunt delen met anderen. Het resultaat is een professioneel uitziende serie afbeeldingen van een gebouw, een plein, een toren, een standbeeld of welke ander object of ruimte je ook kiest.
Op de website kun je je Synth op meerdere manieren bekijken: als 3D-view, als overhead, als 2D view en als point cloud. Je kunt binnen een Synth navigeren en in- en uitzoomen.

Ontstaansgeschiedenis van Photosynth
Photosynth is in 2006 door Microsoft gepresenteerd. Eerst kon het publiek alleen Photosynths bekijken die door Microsoft zelf waren gemaakt. Pas later kon iedereen zelf eigen foto's gebruiken.

Doel Photosynth
Met behulp van Photosynth kun je foto's met elkaar verbinden, zodat een totaaloverzicht ontstaat van een plaats.

Photosynth weetjes

Als je Photosynth wilt gebruiken heb je de invoegtoepassing Silverlight nodig. Deze toepassing wordt automatisch geïnstalleerd als deze nog niet op je pc staat.
De techniek van Photosynth stond aan de basis van Bing Streetside. GoogleMaps beschikte al over Streetview en dus moest Bing ook van een dergelijke techniek worden voorzien.
Het is opmerkelijk dat Photosynth als eerste in de Appstore van concurrent Apple beschikbaar is gesteld, terwijl de eigenaren van Windows mobile en Android langer moeten wachten, omdat het programma voor deze platforms nog niet beschikbaar is.
Tijdens de inauguratie van president Obama heeft CNNaan toeschouwers gevraagd om de foto's die ze maakten van de eedaflegging ("the moment") op te sturen. Hiervan is een Photosynth gemaakt die bestaat uit honderden foto's.
Om een Synth te maken van een voorwerp waar je omheen draait zijn veel meer foto's nodig zijn dan wanneer je vanuit één standpunt foto's maakt. Dat heeft te maken met de overeenkomsten tussen de verschillende foto's.
Je kunt ook panoramafoto’s naar de Photosynth website uploaden.Je maakt deze panoramafoto's met het Microsoft-programma Image Composite Editor, dat je hier kunt downloaden.

Bijzondere Photosynth gebruiksmogelijkheden
Microsoft heeft inmiddels ook een app voor de iPhone en de iPad uitgebracht. Als je met de camera foto's maakt zie je de panoramafoto live ontstaan. Dat gebeurt in het toestel zelf. Als je panoramafoto klaar is, kun je deze uploaden naar de Photosynth server zodat je hem kunt delen met anderen. Je kunt de panoramafoto's ook delen op Bing rnaps: de foto komt dan op de kaart te staan.

Photosynth handleiding
Microsoft heeft een Nederlandstalige handleiding gepubliceerd.

Photosynth jargon
Synth - Elkaar overlappende foto's die samen een soort collage vormen.
Panorama – horizontaal gekoppelde foto's.

Algemene tip
Ga goed voorbereid foto's maken van interessante objecten. Zoom veel in en uit om details in je Synth op te nemen.

Onderwijstip
Laat leerlingen foto's maken tijdens een excursie en deze uploaden naar een groepsaccount. Leuk voor de website van de school of een klassenweblog.

Hoe vernieuwend is Het leren van de toekomst?

2011-10-18T17:31:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Hoe vernieuwend is 'Het leren van de toekomst'?” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

De afgelopen weken vond op het Ichtus College in Kampen het Kennisnet-project ‘Het leren van de toekomst' plaats. “Tijdens het experiment gaat een 2e jaars VMBO-klas ervaringen opdoen met de mogelijkheden van een leeromgeving waarin innovatieve technologische oplossingen optimaal worden benut. Tijdens deze proef onderzoekt Kennisnet welke bijdragen ICT-toepassingen leveren aan de kwaliteit van het onderwijs.”, lezen we op de projectwebsite.

Hoewel het experiment nog enkele dagen loopt en de onderzoeksresultaten nog niet bekend zijn, namen we het toch alvast als onderwerp voor onze discussie. Een schot voor de boeg zullen we maar zeggen. De vraag die we centraal stelden, was de vraag in hoeverre je kunt spreken van vernieuwing of nog scherper: Zien we hier echt het leren van de toekomst?

De discussie leverde diverse reacties op die betrekking hadden op verschillende invalshoeken.

Leren van de toekomst?
Allereerst de vraag in hoeverre je echt kunt spreken over ‘leren van de toekomst’. Nemen we bijvoorbeeld mee wat Tex Gunning (lid van de Raad van Bestuur van AkzoNobel) onlangs zei in een lezing , namelijk dat we “kinderen opleiden voor de wereld van gisteren”, dan is dat een terechte vraag. Ook in de bekende filmpjes, zoals Shift Happens en Shift Up Education wordt hetzelfde gesteld. We lopen in feite altijd achter de feiten aan in ons onderwijs. Het begrip ‘leren van de toekomst’ is in die zin niet de juiste benaming. Het is eigenlijk meer het onderwijs zoals het nu overal zou moeten zijn.

Kijken we naar de middelen, die nu tijdens het experiment werden gebruikt, dan zien we dat al meer scholen hier mee aan het experimenteren zijn en vaak al verder zijn dan dit experiment. Vergelijken we het met sommige andere landen, dan geldt dat nog eens temeer. Het feit, dat wij een ander onderwijssysteem hebben zal daar ongetwijfeld mee te maken hebben.

Laten we dus zeggen, dat het experiment voor Nederlandse begrippen vernieuwend is en voor veel scholen ook inderdaad ‘leren van de toekomst’. Maar dat zegt meer over de scholen, dan over het experiment. Op de project-website wordt dat ook verwoord: “In het project willen we laten zien wat er nu al kan. Ook al noemen we het de “toekomstige” leeromgeving, gaat het eigenlijk niet over toekomst. Onze boodschap is dat het nu al kan. We kunnen nu al versnellen met behulp van ICT om betere leeropbrengsten te bewerkstelligen. Dit vraagt wel om goede balans tussen het gebruik van ICT en de manier van lesgeven. Het project biedt hiervoor een etalage.”

Visie
Daarmee komen we ook meteen bij de vraag wat je wilt bereiken met de inzet van deze innovatieve technologie. Wat zijn de motieven om deze ‘innovatieve technologische oplossingen’ te gaan gebruiken? Wat is het doel, dat je wil bereiken? Nu kan ‘het ruiken aan de mogelijkheden’ zoals iemand het tijdens de discussie noemde natuurlijk ook een doel zijn. Immers, je moet soms eerst ergens mee experimenteren en in de praktijk uitproberen wat je wel en niet kunt met een bepaalde toepassing voordat je onderwijsinhoudelijke doelen er aan kunt koppelen. Dit experiment wil daarin een bijdrage leveren voor andere scholen, die ook willen vernieuwen.

Dat betekent wel, dat je lering trekt uit deze experimentele fase en op basis daarvan vervolgstappen zet om dat wat je wilt behouden ook echt te borgen in je onderwijs. Koppelen aan langere termijn doelen en die ook steeds voor ogen houden. Die doelen moeten vervolgens ook voor iedereen helder zijn, dus voor docenten én leerlingen.

Communicatie
Dat brengt ons bij de communicatie hierover en dan met name de communicatie met leerlingen. In feite het onderwerp van Discussie dinsdag van vorige week: De behoefte van leerlingen aan het gebruik van ICT.. In hoeverre komen de ingezette innovatieve middelen tegemoet aan de behoeften van leerlingen? Een vraag die we nog wel eens vergeten te stellen.

De leerlingen die aan het experiment deel mochten nemen, hebben via een blog hun ervaringen gedeeld. Opvallend is hoe vaak het woord ‘leuk’ voorkomt in hun berichten: leuk om met de iPad te werken, leuk dat we vaker de laptop mochten gebruiken, leuk om nieuwe dingen te doen (robotica, 3D printing, augmented reality, webcam, touchtable), leuk om de instructiefilmpjes te bekijken. Het gebruik van andere of nieuwe materialen maakt dus het onderwijs leuk of in elk geval leuker. En dat is natuurlijk een belangrijk gegeven. Motivatie is een belangrijke voedingsbodem voor leren.

Er waren ook leerlingen overigens, die wat kritischer waren. Want hoewel de ene leerling stelt het heel prettig te vinden, dat er allemaal instructiefilmpjes beschikbaar waren voor de verschillende vakken, geeft een andere leerlingen aan dat super vervelend te vinden en liever gewoon uitleg te willen hebben, omdat ze dan de instructie beter begrijpen. Ook gaf een leerling aan, dat het onrustiger was in de klas en weer een ander dat de laptop zo traag werd van al die dingen die je moest downloaden. Wat de één prettig vind, is voor de ander juist niet prettig. Wat dat betreft niets nieuws onder de zon. Wel is het van belang om te constateren, dat niet elk middel voor elke leerling geschikt is. Onderwijs op maat betekent ook: middelen op maat. En dat betekent soms dus een ouderwetse mondelinge instructie! En ‘leuk’ is dus niet altijd ‘beter’.

Het is dus zoeken en uitproberen. Daarbij is ook de wet van de communicerende vaten van toepassing: Door het gebruik van andere middelen, zal ook de inhoud mee veranderen. Verander je de inhoud, dan zullen de middelen weer mee moeten veranderen. Maar in beide gevallen met als doel om de leerling zo goed mogelijk onderwijs te geven, dat bij hém past. Een docent zal dus moeten kijken naar de leerstof, de lesdoelen en de leerlingenbehoeften en op basis daarvan kiezen voor het juiste middel met als focus het leerrendement.

Vaardigheden en Mediawijsheid
Naar aanleiding van de opmerkingen van de leerlingen werd tijdens de discussie ook aangegeven, dat de vaardigheden ook een duidelijke rol blijken te spelen, zowel aan de kant van de docent als aan de kant van de leerling. Om de middelen effectief in te kunnen zetten, zal er aandacht moeten zijn voor het op peil brengen van de vaardigheden. Datzelfde geldt ook voor de mediawijsheid van betrokkenen. Tijdens de discussie waren we het er over eens, dat docenten en leerlingen daarbij veel van elkaar kunnen leren. Te weinig kennis van zaken zal leiden tot het niet (effectief) gebruiken van bepaalde middelen of het verwateren daarvan. Daarbij is het wel van belang om op te merken, dat de vaardigheden niet op zichzelf staan, maar dat er vervolgens ook aandacht is voor de toepassing van deze vaardigheden. Dat is een minstens even grote uitdaging!

En: Je hoeft niet alles te weten! Als je er maar voor open staat, een lerende houding hebt en de juiste vragen weet te stellen en niet bang bent om leerlingen verantwoordelijk te maken! Niet overal apps voor uit de kast halen, maar ze zelf kritisch leren nadenken! Oftewel: hun eigen 'apps' leren gebruiken! De docent maakt leerlingen mediawijs en de leerlingen maken de docent mediavaardig.

Dit alles geeft overigens ook aan, dat apart ICT-beleid niet meer van deze tijd is, maar verweven moet zijn in het totale onderwijsbeleid.

Tot slot een citaat van een van de deelnemers: “Leren moet steeds meer op werken lijken, want werken is steeds meer leren!” Dat is pacht echt ‘Leren van de toekomst’! We wachten met spanning op de resultaten van het experiment op het Ichtus College in Kampen!

Was je niet in de gelegenheid om mee te doen met de discussie, maar heb je wel een standpunt hier over? Reageer dan op dit blog of via de LinkedIn-groep De toekomst voor onderwijs en ICT
Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @WouterSchimmel , @karinwinters , @FransDroog , @GUPAGEBO , @michelboer , @ruudleuverink , @Sjaboepaan , @jong_leren , @MariekeSimonis , @inabel , @M_Masselink , @ellishouben81 , @compie67 , @_JuuT_ , @jelmerevers

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

De behoefte van leerlingen aan het gebruik van ICT

2011-10-11T14:32:00.001+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Welke ICT-behoeften hebben leerlingen?” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Als school hebben we het beste voor met onze leerlingen. Lees de schoolgidsen er maar op na! We willen ze allemaal zorg op maat geven, onderwijs dat bij hen past, inspelen op hun leerbehoeften en ga zo maar door. Alle leerkrachten en docenten werken zich daarvoor elke dag uit de naad!

In het onderwijs wordt op steeds grotere schaal ICT ingezet: om te oefenen met bepaalde leerstof, om informatie op te zoeken en te verwerken, om instructie te geven. De mogelijkheden daarvoor worden steeds groter. Op veel scholen worden experimenten gehouden met allerlei soorten software en hardware. Over de meerwaarde van ICT komen steeds meer onderzoeksresultaten beschikbaar.

Wat in de praktijk toch nog vaak lastig blijkt, is de koppeling tussen enerzijds de mogelijkheden en anderzijds het onderwijs, dat we de leerlingen volgens onze schoolgidsen willen bieden. Daarin spelen allerlei factoren een rol: de deskundigheid van het onderwijzend personeel, de beschikbare infrastructuur en middelen, de hoeveelheid content die beschikbaar is, enzovoort.

De grote vraag tijdens de discussie van vandaag was: in hoeverre spelen de specifieke behoeften van leerlingen zelf een rol bij dit alles? We maken als school allemaal mooie plannen, maar hoe verhouden die zicht tot datgene waar leerlingen op zitten te wachten? Concreet: Ervaren zij, dat de instructie beter is en meer interactief wanneer de leerkracht het digibord of touchscreen inzet? Merken ze dat het dagelijks oefenen op de computer invloed heeft op de resultaten van hun schoolwerk? Zien ze in, dat ze door het aanleren van bepaalde vaardigheden beter in staat zijn informatie te vinden op het internet? Dat ze supersnel allerlei informatie bij de hand hebben via hun tablet en daardoor efficiënter kunnen (samen-)werken? Kortom: Ervaren zij die inhoudelijke meerwaarde, die wij zo graag zouden willen bereiken?

Of schaffen we met de beste bedoelingen allerlei software en apparatuur aan, die wellicht een aangename afwisseling opleveren, maar na verloop van tijd voor de leerlingen neerkomt op meer van hetzelfde maar dan op een andere manier. Ervaren ze misschien helemaal niet die meerwaarde. Slaan we de plank wellicht mis met onze goede bedoelingen en investeringen.

Tussen deze twee uitersten ligt een groot grijs gebied. Een paar interessante vragen: Laten we leerlingen meedenken in onze plannen? Mogen ze met hun eigen suggesties komen en nemen we die serieus in overweging? Laten we ze meedenken vóórdat we bijvoorbeeld een internetprotocol opstellen? Houden we rekening met specifieke leerbehoeften en zoeken goede mogelijkheden om daar met ICT op in te spelen?
Soms zit het in heel eenvoudige en creatieve oplossingen, die lang niet altijd veel geld kosten. Vaak zelfs te realiseren met reeds beschikbare middelen.

Even rondspeuren op het internet viel me op, dat scholen voor speciaal onderwijs dat veel specifieker lijken te benoemen op hun websites en in hun schoolgidsen. Wellicht worden zij meer geconfronteerd met de beperkingen van hun leerlingen en gaan ze van daar uit meer op zoek naar middelen om in te spelen op bijbehorende behoeften. Zijn de effecten in het speciaal onderwijs wellicht beter zichtbaar?

Soms ligt de meerwaarde erg voor de hand en zijn resultaten snel zichtbaar, ook voor de leerling zelf. Denk bijvoorbeeld aan een Daisy Speler of een AlphaSmart voor leerlingen met dyslexie, vergrotingssoftware voor leerlingen met visuele berperkingen, De Sociaal op Stap-tool voor kinderen met autisme. Helaas is dat, zeker in het reguliere onderwijs, lang niet altijd zo gemakkelijk aan te wijzen en is het echt een zoektocht met vallen en opstaan.

Uiteraard heeft het meedenken door en bevragen van leerlingen ook zo zijn beperkingen. Als leerkrachten zien we het grotere geheel, hebben we te maken met financiële en organisatorische beperkingen, hebben we juist een taak om leerlingen nieuwe dingen te laten ervaren en dus ook dingen waar ze zelf niet op zouden komen. Het bevatten van de mogelijkheden van ICT is voor lang niet alle leerlingen haalbaar.
Aan de andere kant: Leerlingen kennen vaak weer toepassingen, apps, games of gebruiksmogelijkheden waar wij als leerkracht weer niet op zouden zijn gekomen. Kinderen weten daarin vaak beter ‘out of the box’ te denken dan volwassenen, juist omdat ze minder leeuwen en beren op de weg zien.

Met het toenemen van de mogelijkheden zullen in zekere zin ook de behoeften steeds veranderen. Tegelijkertijd blijven bepaalde behoeften ook gelijk: behoefte aan begeleiding, aan een goede uitleg en wellicht nog een extra uitleg, enzovoort. daarnaast zullen als gevolg van ingezette middelen ook nieuwe behoeften ontstaan. Belangrijk om als school daar op gespitst te zijn. En voordat je allerlei plannen gaat maken of gaat aanschaffen: vraag de leerlingen eens welke mogelijkheden zij zien of probeer het eerst eens een periode uit en bespreek het dan met hen na. Misschien niet direct de leerling als ‘partner’, maar wel als denktank!

Heb je concrete ideeën over dit vraagstuk, hoe je hier mee om kunt gaan en/of heb je hier ervaring mee? Deel het met ons via een reactie op dit artikel!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je alle tijdens de discussie genoemde linkjes en ook die van alle voorgaande discussies.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @GUPAGEBO , @GJIB , @ruudleuverink , @Emiel2Punt0 , ThijsvandeReep , @ivehapers , @raoulteeuwen , @ReinBeilsma

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Lancering Boektweepuntnul

2011-10-10T14:42:00.001+02:00

Het begon in juni met een twitter-berichtje van Tessa van Zadelhoff en Louis Hilgers: Wie helpen ons mee om een boek te schrijven over web 2.0 en social media?

Ze hadden een honderdtal toepassingen uitgezocht en wie wilde, kon zich voor een van de toepassingen inschrijven. Binnen drie dagen waren alle onderwerpen weg en er kwamen er nog 25 bij! Zo ontstond een uniek project: Boektweepuntnul, een co-creatie van 125 mensen die zich allemaal bezighouden met onderwijs en ict.
Mensen uit het PO, het VO, ondersteuningsdiensten, maar ook uit het bibliotheekwereldje, ontwikkelaars van toepassingen, kortom: een bont gezelschap van mensen die graag meededen. Vanaf juni kregen we allemaal een opzet en volgens een vast omschreven plan kon iedereen zijn bijdrage schrijven en inleveren.
Vanaf augustus gingen Tessa en Louis, geholpen door mensen van uitgeverij Van Buurt boek en vormgevers, aan de slag. We kregen allemaal een concept, dat soms tekstueel iets was aangepast, terug om ons laatste commentaar te geven en zo Gedurende de rit werden we minimaal eenmaal per week door de initiatiefnemers op de hoogte gehouden van de voortgang van het project. En na vier maanden vond dan de lancering plaats bij Beeld en Geluid in Hilversum. Vanuit heel Nederland waren de co-auteurs toegestroomd om hierbij aanwezig te zijn.
En het werd een fantastische happening, waar bekenden en onbekenden elkaar ontmoetten en getuige waren van het feestje van Tessa en Louis. Want zonder alle medewerking was het project nooit van de grond gekomen, maar zonder hun initiatief was er nooit een project geweest!

Tijdens een flitsende presentatie gunde trendwatcher Remco Bron ons een blik in de toekomst en deed hij drie voorspellingen:

Het TV-landschap gaat op de schop. We kijken straks niet meer op hetzelfde moment naar de televisie, maar tv-on-demand neemt het stokje over. Nu al zijn er web-series à la GTST. De techniek is er al klaar voor.
Twitter is op z’n hoogtepunt. We gebruiken Facebook straks als persoonlijk social medium en Google + voor het zakelijke deel.
Alles gaat mobiel. Mooi voorbeeld (dat ook al in het boek staat bij QR): spoorwegstations waar reizigers virtueel met behulp van QR levensmiddelen kunnen kopen die IRL thuis worden bezorgd.

Presentatie Boektweepuntnul

View more presentations from Remco Bron

Ik ben zeer onder de indruk van de organisatie van het hele project. Alle voornemens zijn waargemaakt. De communicatie verliep voortreffelijk en het resultaat is een prachtig boek dat mijn verwachtingen heeft overtroffen. Het hele weekend heeft het op mijn tafel gelegen en ik kon er niet afblijven. Steeds weer bladerde ik er doorheen, steeds zag ik weer andere bekende namen en ik was steeds weer benieuwd naar de inhoud van bekende en onbekende toepassingen. De kwaliteit van de bijdragen is van hoog niveau, kort, rechttoe-rechtaan en het strakke format maakt het plezierig om te lezen. Dit boek is verplichte kost voor iedereen die het gebruik van digitale leermiddelen een warm hart toedraagt.

Er zijn twee versies: een algemene uitgave en een speciale onderwijsuitgave. De laatste editie bevat extra artikelen over de didactiek van Social media in de lespraktijk, Beter leren en lesgeven met web 2.0, Nieuwe denkvaardigheden, Hoe scholen om moeten gaan met social media en Lerende netwerken met 2.0.
Beide uitgaven kunnen besteld worden via de website.

Tijdens de presentatie van het boek deelde Louis mee dat Boektweepuntnul is genomineerd voor de SIDN-award.Alle informatie over het project vind je op de website, waaronder blogbijdragen, een interview met Vincent Evers en foto’s van het evenement.

En tenslotte nog even het hele stel op de plaat:

Lessen met ICT: Ik ben een held.

2011-10-06T15:08:00.002+02:00

Digitale uitdaging in het onderwijs start bij de leerkracht

2011-10-04T14:44:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Digitale uitdaging in het onderwijs start bij de leerkracht” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Het onderwerp vandaag was afkomstig van een filmpje, dat gisteren werd gepubliceerd met als titel: De Digitale Uitdaging in het onderwijs. Het filmpje neemt leerlingen als uitgangspunt. Komt de school tegemoet aan hun wensen? Kan en wil de school die uitdaging aangaan? En wie moet dan specifiek die uitdaging aangaan? Wie moet er in actie komen na het zien van dit filmpje?

In onze stelling hebben we de titel van het filmpje iets aangepast en het balletje bij de leerkracht gelegd. Dat is immers degene die daadwerkelijk het onderwijs verzorgd aan de leerling? Als er iets moet veranderen in de klas, dan begin het toch bij de leerkracht.
Hoewel de stelling een inkoppertje lijkt, is er toch wel meer over te zeggen. Ja, de leerkracht is degene die bepaalde middelen wel of niet inzet in de klas. Maar deze leerkracht heeft wel te maken met het beleid dat gevoerd wordt op de school en de visie die er is. Heeft het team van de school, onder leiding van de directie, een gezamenlijk antwoord op de vragen die de leerlingen in het filmpje stellen? Zo niet, dan zal dat nog moeten gebeuren. En als die visie er wel is, dan zal de uitvoering hiervan gefaciliteerd en aangestuurd moeten worden. Niet alleen de vraag ‘Wat willen we?’ moet beantwoord worden, maar ook ‘Wat kunnen we?’en ‘Hoe gaan we dat doen?’

Ligt dan dus het balletje bij de directie? Voor een deel wel. Daar ligt de regie. Dat betekent echter niet, dat je als leerkracht geen eigen verantwoordelijkheid hebt. Ben je als leerkracht op de hoogte van ontwikkelingen en mogelijkheden en deel je dat ook met anderen? Wie houdt je tegen om met de middelen die je ter beschikking staan te gaan experimenteren? Ga enthousiast aan de slag en deel je enthousiasme met collega’s. Wellicht slaat het vonkje over en kun je samen aan de directie laten zien waar je ambities liggen.

In de praktijk blijkt dit alles toch wat gecompliceerder. Leerkrachten die zich roepende in de woestijn voelen. Directeuren en ICT-coördinatoren, die grote weerstanden voelen. Ouders, of zoals het filmpje laat zien: leerlingen, die geen gehoor vinden. Het is echter de vraag of dat direct met het middel ICT te maken hebben. Of is dit een gemakkelijke stok om de hond te slaan en zelf buiten schot te blijven?

Weerstanden zien we ook bij de invoering van een nieuwe methode, bij de invoering van een ander onderwijsmodel of bij verandering van taken. Wil je überhaupt wel veranderen? Wil je wel weten hoe het ook ánders kan? En terug naar het filmpje: Staan je als school en als leerkracht er voor open aan leerlingen te vragen wat zij nu graag zouden willen. Dat vraagt een andere benadering, dan we vaak gewenst zijn.
Feit is, dat van de directie een stuk visie verwacht mag worden en van de leerkrachten de nodige competenties om onderwijs op een eigentijdse manier vorm te geven, passend bij de onderwijsbehoefte van hun leerlingen. Daarin kun je niet zonder elkaar. Je zult met elkaar in gesprek moeten en op zoek moeten naar mogelijkheden en manieren om zaken te organiseren.

Tegelijkertijd moet je ook wel eens even niet praten, maar doen. Gewoon eens even uitproberen en ervaren. Niet wachten tot iedereen het er mee eens is, maar de praktijk voor zich laten spreken. Goede voorbeelden zeggen vaak meer dan duizend woorden!

Een citaat uit de discussie: “Als het om een eigen telefoon gaat is men wel bereid te leren, gaat het over mogelijkheden of kansen in het onderwijs niet.” Misschien ligt daar de sleutel! Welke belang is er in het spel als het gaat om integratie van ICT in het onderwijs? Voor leerkrachten liggen die belangen wellicht weer anders, dan voor leerlingen, de directie of de ouders. De uitdaging ligt dus in het feit om samen op zoek te gaan naar de gezamenlijke belangen! Niet het balletje steeds terugschoppen naar de ander, maar samenspelen om samen te scoren!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @GUPAGEBO , @compie67 , @Sjaboepaan , @henkvangils , @Emiel2Punt0

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Interactief lesgeven met verschillende devices

2011-10-03T15:39:00.000+02:00

Interactief lesgeven met behulp van een platform onafhankelijk response systeem
In het kader van opbrengstgericht werken en interactiever lesgeven heb ik onderzocht welke mogelijkheden er zijn om een tablet of ander device in te zetten als response voting system (stemkastje). Ik ben er meerdere tegengekomen en degene die me het meest aansprak was het systeem van Turning Technologies.

Bring your own device
Of je nu de stemkastjes van Turning Technologies gebruikt, een gratis iPad of Android applicatie downloadt, of de website bezoekt om te stemmen, je kunt altijd deelnemen aan de sessie door de unieke code in te voeren. Hierdoor hoef je als school niet voor elke leerling een stemkastje aan te schaffen. Volgens het uitgangspunt ´Bring your own device´ kunnen leerlingen op hun eigen telefoon meedoen tijdens de les. Voor de vooruitstrevende scholen die overwegen om tablets aan te schaffen, is dit ook zeker het onderzoeken waard.

In de praktijk

Om de set uit te testen ben ik naar groep 5 van De Wegwijzer in ’s-Gravenzande geweest, waar ik een woordenschat les uit de methode heb uitgewerkt in een Powerpointpresentatie. Vooraf had ik het gratis programma TurningPoint 2008 geïnstalleerd. Dit programma voegt een knop toe aan het lint van PowerPoint, waarin de vragen worden gemaakt. De vragen zijn zo geformuleerd, dat de leerlingen de stemkastjes kunnen gebruiken. De beginvragen van de woordenschatles bleken iets te makkelijk te zijn, maar dit was ook wel weer mooi om te wennen aan het stemmen.

De kinderen kregen de beschikking over:

20 ResponseCards in de eenvoudigste vorm met LCD display, waarmee ze kunnen stemmen met ja/nee, waar/niet waar, 1 t/m 10 of A t/m J.
1 ResponseCard waarmwee ook open vragen beantwoord kunnen wroden
1 iPad met de gratis app van Turning Technologies
1 Samsung Galaxy smartphone met de gratis app
3 pc's waarmee leerlingen gebruik konden maken van de website www.rwpoll.com

De Response Cards werkten allemaal met behulp van een draadloze verbinding met de computer waarop de antwoorden geregistreerd werden. De verbinding met de iPad, de Samsung en de drie computers achter in de klas verliep via internet.

Het duurde de eerste keer vrij lang voordat alle leerlingen gestemd hadden, logisch natuurlijk, want de leerlingen moesten nog even wennen aan het stemmen. Dit ging de keer erna beter en met het 'aftelmechanisme' werden alle leerlingen gedwongen binnen de tijd te stemmen. Opvallend was dat de leerlingen met de Samsung Galaxy en de iPad de vragen het snelst beantwoordden. Blijkbaar konden zij deze apparaten snel bedienen.
Op de pc’s achter in de klas ervoeren we soms enige vertraging met het weergeven van de vragen. De Responsecards reageerden ook niet altijd even snel, waardoor het toch soms nog relatief lang duurde voordat alle antwoorden binnen kwamen.

Toch waren de leerlingen enthousiast. We ontdekten heel snel dat veel leerlingen niet wisten wat het woord ‘peinzen’ betekende en dat ze de overige onderdelen al heel goed beheersten. Hier kan je als leerkracht direct op inspelen.
De leerkracht van de groep waar ik de gastles verzorgde merkte op dat het best wat tijd kost om een dergelijke les voor te bereiden. Eigenlijk deel je nu je tijd als leerkracht anders in. De tijd die je normaal gesproken zou steken in het nakijkwerk, steek je nu in je voorbereiding, want door het stemmen wordt alles al geregistreerd. Daarnaast kun je direct reageren en anticiperen op de uitkomsten en geef je effectiever les.

Bijeenkomst ICT coördinatoren WSKO
Tijdens een inspiratiesessie over de toekomst van ICT voor alle ICT coördinatoren van WSKO op ons kantoor in Woerden, hebben we de stemkastjes ook ingezet. Je zag direct de betrokkenheid van de deelnemers groter werd toen om hun mening werd gevraagd. Dat levert meer interactie op basis van de gegenereerde gegevens op en het biedt stel je de mogelijkheid om vragen te stellen over de scores. Ook hier hebben we ervaren dat het soms enige tijd duurt voordat alle stemmen zijn doorgekomen. Toch onderkenden de meeste ICT coördinatoren de meerwaarde van een dergelijk systeem.

Lessen met ICT: Een excursie op video opnemen en bewerken

2011-10-03T10:27:00.000+02:00

Help! Een hoogbegaafde kleuter! Wat kan ik met ICT?

2011-09-27T13:39:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Help! Een hoogbegaafde kleuter! Wat kan ik met ICT?” In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Het onderwerp van de discussie vandaag leverde weinig respons op. Een hiaat in kennis? Geen ervaring mee op school? Of misschien gewoon een non-issue?

Dat laatste kan haast niet het geval zijn. Vrijwel elke school heeft te maken met ‘kinderen met een ontwikkelingsvoorsprong’ zoals we dat dan noemen. Al in de onderbouw zal dat gesignaleerd worden door ouders en leerkrachten. Vervolgens komt dan de vraag: wat doen we daar mee? Kunnen we binnen de reguliere activiteiten deze kinderen voldoende uitdaging bieden? Zeker! Mits met voldoende kennis van zaken, zo lezen we in diverse artikelen.

De volgende vraag is in hoeverre ICT-middelen als extra ingezet kunnen worden. Waar ligt de toegevoegde waarde voor het kind? En voor de leerkracht? En inhoudelijk? Dit is, zo werd terecht opgemerkt tijdens de discussie, altijd de vraag die je je moet stellen. In die zin niets nieuws. Toch lijkt het bij deze doelgroep nog extra relevant. Kleuters moeten vooral spelen, is het aloude devies!

Nu zijn er op het internet verschillende spelletjes te vinden, waarmee de nodige uitdaging geboden kan worden, zie bijvoorbeeld de Yurlspagina ‘Hoogbegaafd en dan’? Ook de Doepaden bieden zeker uitdaging. En denk eens aan het gebruiken van de Wii of andere gameconsoles. Toch is het de vraag voor hoe lang dit uitdaging biedt. En ook of het inderdaad dat biedt wat deze specifieke doelgroep nodig heeft.

Vandaag niet veel kant-en-klare antwoorden en tips. Wel allerlei vragen. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussie. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @marboneveld , @Boupas , @Sjaboepaan , @GUPAGEBO

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Samenwerking Station to Station en Pabo

2011-09-21T14:12:00.002+02:00

Laatst sprak ik iemand die drie jaar geleden afgestudeerd is op een Pabo. Het gesprek kwam o.a. op digiborden. Bij mijn vraag wat er op zijn Pabo gedaan is aan de inzet van digitale schoolborden, antwoordde hij: "Niets".
Zonder te willen beweren dat dit exemplarisch is voor de Pabo's in Nederland, is er toch wel een trend geweest waarbij Pabo's wat achterliepen op dit gebied. Waar digiborden grootscheeps zijn aangeschaft op de basisscholen, bleef de begeleiding van pabostudenten bij de didactische inzet van dit hulpmiddel wat achter.

Inmiddels is er veel veranderd. Zo zagen docenten van de Gereformeerde Pabo in Zwolle, onderdeel van de Gereformeerde Hogeschool Zwolle, in dat er iets moest gebeuren in de begeleiding van hun studenten. De laatsten worden op hun stagescholen immers bijna dagelijks geconfronteerd met digiborden.
Deze docenten kwamen in contact met Station to Station. Na enige gesprekken werd besloten dat Station to Station een lessenserie zou ontwikkelen, welke daarna door de docenten aan hun studenten zou worden gegeven.
In deze lessenserie moest ruimte zijn voor het ontwikkelen van persoonlijke vaardigheden (de knoppen), maar vooral voor didactisch inzicht: wanneer heeft het digitale schoolbord meerwaarde ten opzichte van het krijtjesbord, hoe zorg je ervoor dat leerlingen meer betrokken worden bij de instructie, hoe profiteer je in dit kader optimaal van de mogelijkheden van de software en van toepassingen op internet en last but not least: welke decentrale rol kan het digibord hebben. Met dit laatste wordt bedoeld dat het digibord ook een hulpmiddel kan zijn bij extra instructie aan kleine groepen (verlengde instructie), bij vormen van samenwerken en ook in het werken in circuitvorm.

In deze lessenserie kwamen bovengenoemde aspecten aan de orde. Een van de belangrijke uitgangspunten tijdens het geven van de lessen door de docenten was het feit dat de studenten moesten samenwerken (o.a. in de vorm van coöperatief leren)en elkaars lessen moesten beoordelen op basis van gehanteerde criteria.

De basis van dit lestraject is ontwikkeld door de onderwijsadviseurs van Station to Station. Na overleg met de docenten van de Pabo is het definitief vastgelegd.

De eindopdracht bestond uit het maken van een digibordles per student (bij voorkeur aansluitend bij het curriculum van de stageschool) met de volgende vereisten:
* De les is voorzien van een (titel)pagina waarop de les gedocumenteerd is.
* De les bevat aanwijzingen voor gebruik door derden.
* De hoeveelheid tekst en het niveau van de tekst is op het niveau van de leerlingen.
* Er is gebruik gemaakt van beeldmateriaal (foto’s, afbeeldingen, video).
* Het is interactief element opgenomen in de les (ordenen, categoriseren, onthullen)
* Het lettertype is zodanig, dat deze ook achterin de klas goed zichtbaar is.
* Het bordgebruik verhoogt de betrokkenheid door stimulering van zintuigen.
* De les stimuleert tot interactie waarbij het bord een rol speelt.
* De les bevat een onderdeel waarbij het bord een decentrale rol heeft.

Deze lessen werden vervolgens door Station to Station beoordeeld aan de hand van de criteria. Bij voldoende resultaat ontvingen de studenten een certificaat plus beoordeling.

Inmiddels is de lessenserie op de Gereformeerde Pabo Zwolle achter de rug, de 17 studenten hebben hun eindproduct gemaakt en Netwijs heeft ze beoordeeld. Alle studenten hebben het certificaat behaald. Daarmee hebben ze voldoende aangetoond welke meerwaarde het digibord in de klas kan hebben ten opzichte van het gebruik dat er tot nu toe nog veel van wordt gemaakt (schrijven en internet kijken).

Opvallend is de enorme creativiteit en enthousiasme die de (tweedejaar) studenten aan de dag legden. De onderwerpen varieerden van 'geluiden in het verkeer' tot 'kunst' tot 'leesles' tot 'geografie' tot 'letters van het alfabet in het Engels'.
Heel bijzonder is ook het gegeven dat de studenten dit traject geheel op vrijwillige basis hebben gevolgd. Er worden op de Gereformeerde Pabo Zwolle op dit moment nog geen studiepunten voor gegeven. Alle lof dus voor de studenten!
Deze lessenserie was een pilot voor de Pabo. Men gaat proberen dit tot een vast onderdeel te maken in het lesprogramma, waarvoor op termijn ook studiepunten kunnen worden gehaald.
Het hele traject is door beiden (de Pabo en Station to Station) als bijzonder positief ervaren.

Lessen met ICT: Interview met Koowy

2011-09-19T11:03:00.000+02:00

Omschrijving:
De trainers van Station to Station publiceren iedere twee weken een complete innovatieve les om leerkrachten te stimuleren met ICT aan de slag te gaan. De lessen staan altijd in het teken van een onderwijskundig doel waarbij een gratis toepassing op internet als hulpmiddel gebruikt wordt om een les leerzamer, boeiender en interactiever te maken.

Deze week de les Interview met Koowy

Een interview houden komt in alle taalmethoden voor en ook maakt het deel uit van het curriculum op veel VO scholen. Veelal wordt deze activiteit gecombineerd met een excursie, om een interview ook daadwerkelijk te laten plaatsvinden. Het uitvoeren van interviews is vaak een uitdaging vanwege organisatorische en geografische omstandigheden.
We zouden best vaker echte gastsprekers in de les willen hebben en door gebruik te maken van internet is dit mogelijk. Het interview met Koowy kan met wat kleine aanpassingen in het gehele onderwijs worden ingezet. (er is namelijk geen aparte software voor nodig)

Je kunt het lesmateriaal downloaden op de website van Station to Station.

We stellen het erg op prijs als leerkrachten hun ervaringen met ons delen. Dat kan door een bericht achter te laten op ons Blog, te Twitteren naar @netwijs of te reageren via email info@stationtostation.nl
Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICT toepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee.

P.S. Wist u dat scholen die het C3LO netwerk hebben iedere twee weken een nieuwe les op het netwerk krijgen die door de leerlingen zelfstandig verwerkt kan worden? Deze wordt door onze onderwijsredactie ontwikkeld. Een voorbeeld vindt u hier

De Khan academy

2011-09-15T13:39:00.001+02:00

Onlangs stuurde Gert-Jan Blonk, een van de deelnemers aan onze Netwijs opleiding voor ict-coördinatoren me een linkje naar een TED-talk van Salman Khan, de oprichter van de Khan academy.
Ik had al eerder een kijkje genomen op deze website, en zag daar een grote hoeveelheid filmpjes waarin uitleg wordt gegeven over allerlei wiskunde-vaardigheden. Nu bekeek ik eerst de TEDtalk en daarna de website maar nu nauwkeuriger:

Je kunt in het onderdeel WATCH een keuze maken uit meer dan 2400 tutorials. Hier een voorbeeld:

In het onderdeel PRACTICE kan de leerling inloggen. De vorderingen worden bewaard zodat de leerling verder kan gaan waar hij gebleven is. Als de leerling begint, ziet hij een boommodel waarbij elke volgende stap logisch volgt op de eerder uitgevoerde stap:

De leerling geeft antwoord op vragen en als hij de opgaven moeilijk vindt, kan hij een tutorial in de vorm van een video volgen waarin uitleg gegeven wordt over deze vaardigheid. Het is mooi om te lezen hoe gebruikers reageren op de tutorials. Ook worden er vragen gesteld over het onderwerp. Anderen reageren daar weer op. Na een aantal antwoorden zegt de website dat de leerling door kan naar het volgende onderdeel. In het voorbeeld hierboven kan de leerling kiezen uit drie onderdelen die allemaal aansluiten bij het eerste onderdeel.
De leerling kan het eigen proces volgen:

In het onderdeel COACH kan de leerkracht het proces bij de leerlingen volgen. Hij heeft een overzicht van de vorderingen en ziet waar leerlingen blijven steken.

In de TEDtalk geeft Salman Khan een uitgebreide toelichting: op het ontstaan van de tutorials (waarbij zijn neefjes een belangrijke rol hebben gespeeld), en ook over de enorme aantallen gebruikers en hoe het lesgeven erdoor verandert: Opdrachten die vroeger als huiswerk werden gemaakt worden nu samenwerkend in de klas gedaan terwijl de instructie thuis via de tutorials plaatsvindt. De leerkracht kan precies zien welke leerlingen uitvallen en kan zijn begeleiding daarop richten.

Gedacht vanuit de taxonomie van Bloom bevinden de tutorials van de Khan academy zich in de onderste lagen: Onthouden en Begrijpen. Maar, zoals Khan zegt, het gebruik van de tutorials schept ruimte om (hoewel hij ze niet met deze termen benoemt) hogere leerstijlen in te zetten, waardoor er sterkere leereffecten optreden.

Niet te vergeten: De Khan academy is helemaal gratis.

Natuurlijk verpakt Khan zijn praatje prachtig en vol humor. Maar toch: gebruikerscijfers liegen niet.
Kan deze aanpak ook in Nederland succesvol zijn? In ieder geval zijn er veel vrijwilligers nodig die de tutorials vullen als het ook hier gratis moet blijven. En de leerlingen moeten over een computer beschikken om de tutorials te bekijken en de oefeningen te maken. Kan het onderwijs hier met behulp van tablets een slag maken: kwaliteit vergroten en kosten besparen? Als (in eerste instantie in het VO) de tablets steeds meer ingang vinden, kunnen we ze maar beter optimaal inzetten, nietwaar?

iPad in de klas. Doen of niet?

2011-09-13T20:31:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “iPad in de klas. Doen of niet?”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Gisteren verscheen op dit blog het artikel van Henk Heurter ‘De meerwaarde van de iPad in het onderwijs’. Naar aanleiding daarvan de vraag: Moet een school inderdaad over op de iPad?

Het genoemde artikel is zeker niet het eerste artikel die aandacht heeft voor de mogelijkheden van de iPad, of breder het tablet, binnen het onderwijs. Op discussiedinsdag.yurls.net hebben we een aantal bij elkaar gezet. In een aantal van deze artikelen ook een opsomming van concrete ideeën.

De meerderheid van de discussie-deelnemers zegt volmondig ‘ja’op de vraag of de IPad het aanschaffen waard is. De iPad biedt veel mogelijkheden en kansen. De regelmatig gehoorde opmerking, dat er nog veel te weinig apps en content beschikbaar is voor het onderwijs is volgens enige ervaringsdeskundigen een fabeltje. Het aanbod is groot, ook Nederlandstalig. Een kwestie van op zoek gaan dus.

Een opsomming van genoemde mogelijkheden en/of voordelen tijdens de discussie:

Een verhaal maken op de ipad, foute woorden eruit halen en dan controleren
Flexibiliteit: je kunt er mee rondlopen, makkelijk doorgeven aan elkaar bij bijv. groepswerk, eigen toepassingen maken.
Nemen weinig plek in. Makkelijk uit te delen. Beter met een hele groep aan de slag.
Accus’s gaan veel langer mee dan bij een laptop
Middels dropbox documenten beheren, rdp inloggen op schoolnetwerk en met teamviewer kun je de ipads overnemen
Eenvoudige directe aansturing, leesbaarheid, draagbaarheid en robuustheid
De mogelijkheid om te leren door middel van een diversiteit aan apps biedt de tablet mogelijkheden voor iedere leerstijl
De combinatie van een handzaam apparaat met internet, een goed scherm, serious games voor onderwijs en content creatie biedt voordelen t.o.v. bijvoorbeeld de laptop.
De toenemende mogelijkheden om zowel software als documenten ‘in the cloud’ te zetten en dus online beschikbaar te hebben maken de tablet steeds interessanter.

Enkelen maakten ook wat kanttekeningen. Allereerst de kosten, maar ook in technische zin. Zo blijkt het werken met toepassingen die Java gebruiken nog steeds een probleem. Met trucs wellicht te omzeilen, maar het vormt dus een drempel.

Maar ook inhoudelijk enige opmerkingen:

Docenten moeten geschoold, dan wel ondersteund worden om er goed mee te leren werken.
Het moet passen bij je onderwijsconcept en je visie. Wat wil je er eigenlijk mee?
Er is een goede didactische inbedding nodig.
Welke voordelen biedt het je t.o.v. je bestaande middelen?
Er zijn wellicht veel beschikbare apps, maar zijn ze ook echt specifiek voor het onderwijs? Hoeveel inventiviteit en creativiteit vraagt het van de onderwijsgevende zelf om ze bruikbaar te laten zijn?
De iPad kan veel, maar is geen vervanger van de laptop. Het is een andere apparaat, die anders ingezet moet worden.

Het mag duidelijk zijn, dat er veel over dit onderwerp te zeggen valt. Een school zal eerst helder moeten hebben hoe het ICT wil integreren in haar onderwijs en van daar uit de vraag beantwoorden of de tablet in dat plaatje past. Goed oriënteren gaat daar aan vooraf en daarvoor is op het internet heel wat te vinden aan artikelen, filmpjes, enzovoort. En wie nog heel even geduld heeft, zal waarschijnlijk goedkoper uit zijn dan nu.

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @rddehaan , @jvennink , @compie67 , @olafiolio , @jelmerevers , @pietvsz , @mariekemove , @GUPAGEBO , @HannekeMeinen , @Sjaboepaan , @karinwinters , @robertdevilee , @thijsdevries , @Wiswijzer2 , @Laagwater

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

De meerwaarde van de iPad in het onderwijs

2011-09-12T16:04:00.000+02:00

De iPad heeft zich in korte tijd gesetteld als dé tablet. Hij kenmerkt zich door de eenvoud van het gebruik. De iPad is geen computer in de klassieke betekenis van het woord. Hij heeft geen muis en toetsenbord, maar je kunt er wel op klikken (touch) en mee typen (on screen toetsenbord). Je kunt documenten maken en deze eenvoudig online bewaren.

De iPad in het licht van Vier in balans
We hebben de iPad eens tegen het licht van het Vier in balansmodel van Kennisnet gehouden.

Visie op onderwijs
De iPad kan in diverse onderwijssituaties gebruikt worden: Je kunt ermee oefenen, communiceren en samenwerken, en je kunt ermee creëren.
Over veel apps waarmee geoefend kan worden zijn we niet enthousiast: veel practice and drill maar zonder enige vorm van feedback.
De samenwerkingsmogelijkheden zijn heel groot. Denk alleen maar aan de mogelijkheid die bepaalde apps bieden om samen een werkstuk of een mindmap te maken. Of een ELO te delen, zoals Lifeschool, ontwikkeld door een leerling van een VO-school.
Ook zijn er heel veel apps waarmee je je creativiteit kunt ontwikkelen: onder andere muziek maken, stripverhalen en andere beeldverhalen maken, tekenen en schilderen, filmen en fotograferen.
Op linkedIN wordt een levendige discussie gevoerd over nut en noodzaak van het gebruik van de iPad in het onderwijs.

Deskundigheid
De iPad is een handzame tablet waarmee veel verschillende programma’s en toepassingen kunnen worden gebruikt. Al deze toepassingen kunnen alleen gedownload worden via de AppStore van Apple. Dat heeft voor- en nadelen: Het beperkt het aantal toepassingen, maar zorgt er ook voor dat deze vlekkeloos werken omdat ze zijn gecontroleerd door Apple. Installeren vanuit de AppStore is kinderlijk eenvoudig.
Daarnaast kan gebruik gemaakt worden van websites via de browser Safari. Tenzij deze websites zijn geprogrammeerd in Flash, want dan werken ze niet. Dat geldt bijvoorbeeld voor De Rekentuin en Rekenweb, die uitstekend geschikt zouden zijn voor de iPad, maar (deels) in Flash gebouwd zijn.
Het in veel opzichten intuïtief gebruik met behulp van je vingers is erg plezierig. Ook het handzame formaat is een groot pluspunt. De apps werken over het algemeen erg intuïtief. Je hebt nauwelijks uitleg nodig om er mee te kunnen werken. Ook het bedienen van de tablet zelf is erg eenvoudig. De iPad heeft maar vier knoppen en één aansluiting voor een extern apparaat: namelijk naar de computer om te synchroniseren.

Digitaal lesmateriaal
Er zijn heel veel programma’s beschikbaar, maar op dit moment nog slechts weinig in het Nederlands. Voor een deel is dat geen probleem, omdat er veel materiaal is waarvoor je geen of weinig Engels hoeft te beheersen. Het valt ons op hoeveel programma’s heel erg beeldgeoriënteerd zijn: veel iconen en slechts weinig tekst. Vooral voor jonge kinderen is dat erg plezierig: zij lezen toch nog geen teksten en kunnen met beeldtaal goed uit de voeten. Dat betekent wel dat apps waarbij het auditieve aspect een rol speelt -en dat is bij veel educatief materiaal het geval- minder goed bruikbaar zijn. Er zijn al wel enkele Nederlandstalige digitale boeken beschikbaar, maar dat aantal moet nog sterk groeien wil er een goede collectie zijn. Hetzelfde geldt ook voor de iBooks: er is nog niet veel, en wat er is, is bijna uitsluitend voor volwassenen geschikt. Het is wel te verwachten dat deze collectie snel zal groeien.

Alle programma’s voor kinderen die we hebben gevonden zijn programma’s waarmee allerlei vaardigheden op een speelse manier kunnen worden geoefend. We hebben niets gevonden wat ook niet op een andere manier voor de pc beschikbaar is, alleen het handzame formaat en de bediening met de vingers is heel plezierig: Het ontbreken van een extra schakel (een toetsenbord of een muis) tussen jouw handeling en het scherm is psychologisch een belangrijke meerwaarde.

We hebben echter weinig (gratis) toepassingen gevonden die gegevens opslaan. En zeker niet gegevens die online bewaard worden zodat ze ook op andere iPads in- en uitgelezen kunnen worden. Dat beperkt de mogelijkheden voor structureel en adaptief oefenen sterk.

De iPad kent ook beperkingen: De educatieve programma’s die op veel scholen in gebruik zijn, werken niet op de iPad. Scholen kunnen dus geen gebruik maken van de al beschikbare educatieve programma’s op de iPad. Wellicht dat er ook versies voor de iPad zullen worden gemaakt, maar dat is zeker niet vanzelfsprekend. Het zou zomaar kunnen dat deze programma’s alleen beschikbaar komen voor andere besturingssystemen. Deze programma’s maken namelijk vaak gebruik van flash. Het beleid van Apple is om geen flash te ondersteunen op de iPad.
Malmberg heeft inmiddels al een aantal oefenprogramma’s op de markt gebracht, waaronder Pluspunt, die geheel via internet beschikbaar worden gesteld. Maar ook hier: voor een groot deel in flash geprogrammeerd. Hetzelfde geldt voor hert Schoolpakket van Ambrasoft, dat nu deels en volgend jaar geheel online zal worden aangeboden.

Vind je typen op de iPad lastig? Dan gebruik je toch gewoon een extern toetsenbord:

Waarvoor kun je de iPad goed gebruiken?
• Allerlei apps gebruiken: spelletjes, opdrachten, prentenboeken
• Bekijken van video.
• Beluisteren van podcasts.
• Bewerken van video en geluidsopnames.
• Maken van invuloefeningen
• Websites gebruiken (mits deze geen gebruik maken van flash)
• Aantekeningen/verslag maken
• Documenten, spreadsheets en presentaties maken met bv Google Docs
• Agenda’s beheren
• Bijhouden van je blog
• Boeken lezen
• PDF’s lezen
• Schoolboeken digitaal gebruiken
• Tekenen en schilderen
• Muziek maken
• Response voting systems gebruiken
• Zinnen en liedjes opnemen en afspelen
• Eigen verhaal schrijven
• Documenten bekijken vanuit Dropbox
• Telefoneren via Skype
• enzovoorts

Infrastructuur
De iPad is vooral een personal apparaat, en niet ontworpen om te laten gebruiken door meerdere personen. Zo kun je maar één e-mailaccount instellen en niet met meerdere profielen werken.
Inmiddels zijn er wel mogelijkheden om meerdere iPads vanaf één computer te laten synchroniseren en opladen. NoteSync is hiervan een mooi voorbeeld. Het aanschaffen van zo’n apparaat is een kostbare aangelegenheid. De versie waarmee je 16 iPads gelijktijdig op kunt laden en synchroniseren kost zo'n € 1700,-.
Met een volle accu kun je een hele tijd toe: afhankelijk van het gebruik wel tot 10 uur. Gedurende de dag zal de accu dus niet tussentijds opgeladen hoeven worden.

De school moet beschikken over een goed draadloos netwerk als men de leerlingen ook “in the cloud” wil laten werken. Dat betekent dat er door de school een netwerk van accesspoints aanwezig moet zijn, want in de praktijk zal het zo zijn dat meerdere leerlingen gelijktijdig met de iPad aan het werk zijn. Eén accesspoint per groep is dan onvoldoende. Dat betekent in veel gevallen ook een forse investering.

Samenvatting
De iPad heeft minder gebruiksmogelijkheden dan een pc of laptop. Maar of dat een probleem is? Waarom je documenten lokaal opslaan als je beschikt over een online opslag als Dropbox?
Je moet van het apparaat niet verwachten wat je van een pc verwacht: het is weliswaar digitaal maar je doet er andere dingen mee. En dan komen de voordelen duidelijk aan het licht: mobiel, handzaam, langere batterijduur, intuïtief gebruik, grote bibliotheek aan apps.
Maar we mogen de nadelen ook niet uit het oog verliezen: verplichte winkelnering voor apps, geen flahondersteuning, relatief duur, nu nog onvoldoende geschikt Nederlandstalig materiaal (vooral als er sprake is van taalondersteuning). Dat zijn aspecten die goed moeten worden afgewogen.
Uiteindelijk bepaalt niet de iPad of het een waardevol leermiddel is: dat doet de leerkracht die het didactisch op de juiste manier inzet en de meerwaarde ervan weet uit te buiten, daarbij ondersteunt door de uitgeverijen die vanuit hun expertise apps op de markt brengen die aansluiten die de doelen en de behoeften van het onderwijs. (En misschien is de iPad zo in staat om de kloof die er nog bestaat tussen onderwijs en ICT te overbruggen. )

We hebben in dit artikel weinig aandacht besteed aan alle technische ins en outs van de iPad. Daarover kun je hier en hier veel meer informatie vinden.

In dit filmpje zie je wat je met de iPad absoluut niet kan:

Is de beveiliging van gegevens en dataverkeer op scholen wél in orde?

2011-09-06T15:11:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Is de beveiliging van gegevens en dataverkeer op scholen wél in orde?”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

In de afgelopen dagen was het onderwerp ‘beveiliging’ een hot issue nadat bleek, dat bepaalde overheidswebsites niet meer veilig waren, omdat het bedrijf dat de beveiligingscertificaten uitgegeven had gehacked was. Dat heeft nogal wat consequenties. Is het nog wel veilig om je belastingaangifte e.d. digitaal te versturen?

Dit bracht ons bij de vraag in hoeverre netwerken op scholen en het dataverkeer van en naar scholen eigenlijk is. Steeds meer software is webbased en is dus ergens online te vinden. Denk aan educatieve software, maar ook aan schooladministratiesystemen. Ook maken steeds meer scholen gebruik van bijvoorbeeld een intranet om allerlei documenten op te slaan en te delen. Maar hoe veilig is dat eigenlijk? Is dat te controleren en gebeurt dat dan ook?

Ook het computernetwerk van de school zelf is een punt. Is de beveiliging goed op orde om indringers van buiten de school ook inderdaad buiten te houden? Onderzoeken in het verleden en ervaringen van discussiedeelnemers laten zien, dat er vaak nog de nodige losse eindjes zijn.
Zo komt het geregeld voor, dat het draadloze netwerk in de school niet beveiligd is en dus toegankelijk van buitenaf. Nog even los van de vraag wat er in de school te halen valt aan interessante informatie, biedt het kwaadwillenden de mogelijkheid om via de internetverbinding van de school ongewenste zaken te distribueren zonder dat je er direct erg in hebt. Totdat anderen schade toegebracht wordt en na onderzoek jouw school als bron wordt aangewezen.
Ook komt het vaak voor, dat computers onbeheerd aan staan en waarop een leerkracht of docent nog staat ingelogd. Zelfs de beste beveiligingsmethoden helpen dan niet meer. Leerlingen of anderen die in de school rondlopen hebben daarmee de mogelijkheid om allerlei documenten te bekijken. Omdat men wachtwoorden van emailapplicaties en andere sites geregeld automatisch opslaat op de computer zijn die dus ook gemakkelijk te openen.
Of wat te denken van een GGD, een vertegenwoordiger, een schoolbegeleider, die vraagt of hij of zij gebruik mag maken van het netwerk al is het alleen maar voor de internetverbinding? Zijn daar afspraken over gemaakt?

Tijdens de discussie kwam de vraag wel op in hoeverre er wat te halen is op een school. Wat heeft een extern iemand er aan om het netwerk van de school te hacken? Wellicht niet eens zo heel veel. Anders wordt het wanneer er sprake is van een leerling in een bijzondere situatie, zoals mishandeling, een gecompliceerde scheiding of een lopende klachtenprocedure. In dat geval zou er een mogelijk belang zijn bij het digitaal inbreken op school. De vraag is hoe groot dat risico is.
Daarnaast is natuurlijk in zijn algemeenheid sprake van recht op privacy van zowel leerlingen, ouders als personeel. Daarin heeft de school hoe dan ook een verantwoordelijkheid.

Los van de privacy is er natuurlijk nog het risico, dat door middel van een virus je netwerk plat komt te liggen. Daarmee ben je als school meteen flink gehandicapt.

Vanuit de discussie een paar belangrijke handreikingen:

Vraag bij de netwerkbeheerder na hoe de beveiliging geregeld is en hoe e.e.a. te controleren valt.
Maak je gebruik van webbased applicaties voor bijvoorbeeld het administratiesysteem of van een intranet? Maak ook dan de beveiliging eens bespreekbaar. Al is het maar om te weten hoe het geregeld is.
Zorg dat de benodigde updates ook geregeld worden uitgevoerd.
Controleer of het draadloze netwerk in de school beveiligd is. Zo niet, laat dat dan alsnog in orde maken.
Laat als leerkracht of docent in bijvoorbeeld pauzes de computer niet onbeheerd achter terwijl je nog bent ingelogd. Log altijd uit of vergrendel de computer.
Maak binnen de school afspraken over het verantwoord omgaan met privacygevoelige informatie. Maak elkaar bewust van mogelijke gevaren. Bespreek welke informatie echt veilig opgeborgen dient te zijn.
Spreek af dat wachtwoorden zo af en toe moeten worden gewijzigd. Voorkom daarbij de voor de hand liggende wachtwoorden met voornamen en geboortedata.
Hoe worden leerlingendossiers en onderzoeksgegevens e.d. verstuurd naar bijvoorbeeld een hulpverlener of schoolbegeleidingsdienst of een andere school? Zij deze versleuteld of door anderen eenvoudig te openen?

Het belangrijkste punt lijkt vooralsnog te zijn: bewustwording. Hoe zijn de zaken bij ons op school geregeld, zijn er interne afspraken en worden die ook nagekomen? En verder een portie gezond verstand!

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @GUPAGEBO , @marboneveld , @compie67 , @Sjaboepaan , @djsjollema , @anthonyvanderzande , @pietvsz , @raoulteeuwen , @Marathonkeje , @mariekemove

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Tekenen en Rekenen met Floorplanner

2011-09-05T13:03:00.002+02:00

Deze week de les Tekenen en Rekenen met Floorplanner

Met Floorplanner (www.floorplanner.nl) kun je op een snelle en mooie manier interactieve 3D plattegronden tekenen. Met behulp van simpele “drag-and-drop” tools kun je in een paar stappen goed lijkende plattegronden maken. In deze les gaan de leerlingen eerst allerlei objecten uit hun eigen slaapkamer meten, vervolgens gaan ze op de website van Floorplanner deze spullen in een eigen gemaakt slaapkamer plaatsen. Past dit allemaal?

Je kunt het lesmateriaal downloaden op de website van Netwijs.

Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICTtoepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee: info@netwijs.info

Ook met ICT leren jongens anders dan meisjes

2011-08-30T16:51:00.003+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Ook met ICT leren jongens anders dan meisjes”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Naar aanleiding van een persbericht van het APS over het in oktober 2011 te openen Expertisecentrum ‘JongensTalent’ werd er door diverse media aandacht besteed aan het verschil in leren bij meisjes en jongens. In het onderwijs wordt daar veel te weinig rekening mee gehouden. Het studiecentrum moet scholen daar bij gaan helpen.

Spitsen we het toe op onderwijs en ICT, dan is de vraag of ook dan sprake is van sekseverschillen. En zo ja, moet daar in het onderwijs (meer) rekening mee gehouden worden? Deze vraag leverde tijdens de discussie meerdere ervaringen op. Jongens zijn vaak meer gericht op trial-and-error, uitproberen, de techniek erachter, ICT als doel. Meisjes zijn meer gericht op de theorie, het gebruik als middel om een doel te bereiken, de sociale factor. Meisjes blijken ook liever samen te werken op één computer, terwijl jongens liever zelf achter de pc zitten.

Ook als we kijken naar games, dan geldt dat jongens heel andere interesses hebben dan meisjes. Bij gamen gaan wat dat betreft alle clichés op.(Zie ook het artikel op Beter Gamen) Kijken we naar de social media, dan zien we dat meisjes hier meer mee bezig zijn, dan jongens. Ook hier dus weer verschillen.

Dat brengt ons bij de vraag of er in het onderwijs ook daarvoor niet meer aandacht zou moeten zijn. Als we weten, dat jongens een andere manier van leren hebben en elk ook verschillend met de computer omgaan, wat betekent dat dan voor de opdrachten die we ze geven, de werkvormen die we kiezen en de software die we gebruiken?
Wat betreft de educatieve software kunnen we stellen, dat leerlingen vaak individueel hier mee bezig zijn. Dat zou betekenen, dat jongens daarmee beter bediend worden dan de meisjes. Ook houden de programma’s ook weinig rekening met specifieke leerstijlen. Hier ligt dus nog een uitdaging voor de educatieve uitgeverijen. Wellicht kunnen ze eens gaan sparren met het nieuw op te richten Expertisecentrum.

Wil je als leerkracht meer rekening houden met de verschillende leerstijlen van jongens en meisjes, dan zul je daar zelf mee aan de slag moeten. Je zult eigen opdrachten en werkvormen moeten gebruiken en op zoek gaan naar programma’s of tools die geschikt zijn. Er zijn verschillende (online) programma’s waarmee leerlingen samen kunnen werken. Ook samenwerken op bijvoorbeeld het digibord of touchscreen is een prima werkvorm met aantoonbaar goede resultaten. Geef niet alle leerlingen dezelfde opdracht, maar maak gebruik van de diversiteit met respect voor elkaars inbreng. Zo leren ze ook weer van elkaar.

Hoewel we tijdens de discussie inzoomden op de verschillen tussen jongens en meisjes en de gevolgen daarvan, werd door enkele deelnemers opgemerkt, dat je niet alle jongens over een kam kunt scheren en de meisjes evenmin. We hebben immers ook nog te maken met verschillen in interesse bijvoorbeeld. Kijken we naar het systeem van de Meervoudige Intelligenties, dan loopt ook dat weer dwars over de grenzen van de sekseverschillen heen.

Wil je met deze kennis iets doen, dan kun je de leerlingen niet als eenheidsworst behandelen. Het vraagt om differentiatie. Binnen de groep of groepsdoorbrekend. Voor scholen een uitdaging om dat goed te organiseren. Het vraagt veel ervaring, kennis en vaardigheden van de leerkrachten en docenten.

Afrondend: Jongens en meisjes leren en ontwikkelen zich anders. Daarnaast hebben ze ook nog verschillende interesses en intelligenties. Aan de vakman en vakvrouw voor de klas om de uitdaging aan te gaan alle leerlingen goed te leren kennen en hen onderwijs op maat te geven. Hoe doe je dat allemaal als blijkt, dat je eigenlijk niet meer kunt behappen, dan drie niveaugroepen in je klas? Een hele klus! Gelukkig staan ze er niet alleen voor!

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @PetraKonijn , @djsjollema , @MarjoleinEdel , @ICTwil , @GUPAGEBO , @SuusHofland , @Sjaboepaan , @ernomijland , @Jobchristians , @leesmevoor , @Marathonkeje

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Test Samsung Galaxy Tab 10.1

2011-08-26T08:52:00.001+02:00

Vorige week kreeg ik van mijn collega van Productmarketing de Samsung Galaxy Tab 10.1 in handen gedrukt. "Ik hoor dat jij erg geïnteresseerd bent in het gebruik van tablets in het onderwijs. Wil jij deze eens testen? Een dag later zou hij in Nederland op de markt komen, dus dit was wel een unieke gelegenheid om de tablet eens goed aan de tand te voelen. Ik heb me bij het testen niet gefocust op alle technische specificaties van het apparaat. Die kun je bijvoorbeeld hier vinden. Ik heb vooral gekeken naar de (on)mogelijkheden van de Galaxy voor het gebruik in het onderwijs.

Het uiterlijk
Zoals de naam aangeeft heeft de Galaxy een schermgrootte van 10.1 inch, waarmee het net zo groot is als de iPad. Alleen de verhoudingen zijn anders: de Tab is breder dan de iPad.
Aan de zijkant zitten twee knoppen: Aan/uit (ook besdoeld om het scherm op zwart te zetten) en geluidssterkte.
De volgende aansluitingen zijn beschikbaar:
- Een multifunctionele aansluiting, waarmee onder andere de Galaxy kan worden aangesloten op de pc en via een extra adapter op het lichtnet.
- minijack voor aansluiting van een hoofdtelefoon.
- Daarnaast kan een simkaart worden geplaatst.
- Zowel aan de voorkant als aan de achterkant is een camera aanwezig. Aan de achterkant zit naast de camera een flitser.
- Links- en rechtsboven aan de zijkant zijn luidsprekers aanwezig.
- Besturingssysteem: Android 3.1 Honeycomb
In het scherm kun je kiezen uit vijf vensters. Deze schermen zijn standaard gevuld met enkele programma’s. Deze kunnen verwijderd worden door ze ingedrukt te houden en dan naar de prullenbak rechtsboven te slepen.
Je kunt door de schermen bladeren, maar ze ook kiezen door te klikken op een van de vijf knopjes boven in het scherm.
In tegenstelling tot de iPad kun je apps niet in mapjes groeperen. Dat kan wel door de in andere schermen te zetten, maar dat werkt toch minder plezierig.
In het startscherm kun je rechtsboven klikken op Applicaties. Je komt dan in aparte schermen waarin alle apps die je zelf hebt geïnstalleerd, worden getoond. De apps staan hier in alfabetische volgorde. Wanneer een scherm vol is, wordt automatisch een nieuw scherm aangemaakt.

Installeren van apps
Apps worden gedownload en geïnstalleerd via de Android Market. Hiervoor heb je een google-account nodig.
In eerste instantie wilde dit niet lukken omdat het wifi-netwerk op kantoor blijkbaar de mogelijkheid om te downloaden verbiedt. Thuis lukte het prima. De knoppen naar de apps worden in een van de schermen gezet. Sorteren is heel eenvoudig: Snelkoppeling ingedrukt houden en slepen naar een andere plaats.
Betaalde apps kunnen worden gekocht met behulp van je creditcard.

Beschikbare apps
Het aantal apps in de Android Market is enorm groot. Net als in iTunes zijn ze bijna allemaal Engelstalig. Nederlandstalige apps voor het onderwijs moet je met een lantaarntje zoeken. Terwijl er al meerdere sites zijn die opsommingen bevatten van iPad-apps, is dat met de Android apps nog nauwelijks het geval. Hier moet nog een inhaalslag gemaakt worden.
Lang niet alle applicaties zijn specifiek gemaakt voor het 10 inch scherm: veel zijn ontworpen voor 7 inch of nog kleinere schermen (van bv smartphones).
Ik ben niet onder de indruk van beschikbare (gratis) apps.
Naar mijn mening kan de Galaxy voor allerlei doeleinden gebruikt worden:
- internet
- communicatie (via mail en social media)
- boeken en andere publicaties lezen
- spellen spelen
- vaardigheden oefenen
- producties creëren (fotografie en beeldbewerking, video en videobewerking, audio en audiobewerking)

In het basisonderwijs zal het vooral gaan om oefenen (al dan niet via internet), lezen en creëren.

Flash en Java
Een van de grote voordelen van Android moet de ondersteuning van Flash en Java zijn.
In de praktijk loop je daarbij toch tegen een aantal hobbels op: Ik krijg wanneer ik in de standaard browser een swf wilt tonen, een melding: Get Adobe Flashplayer, maar die is al aanwezig!
Na veel zoeken heb ik ontdekt dat in de instellingen van de browser bij Geavanceerd de optie Invoegtoepassingen activeren aangezet moest worden.
Toch worden sites met Flash niet altijd goed weergegeven. Een aardig voorbeeld: Mindmeister. In de standaard browser van Android krijg ik in de mindmap is niet te zien.
In Firefox krijg ik wel de gemaakte mindmap wel te zien.
Niet alle functies binnen een flash-site lijken altijd even goed te werken.

Ook het gebruik van Java RE (belangrijk als je bijvoorbeeld en spel van Rekenweb wilt spelen) werkt niet goed: Java applets werken lang niet altijd goed of helemaal niet.
Javascripts worden over het algemeen wel goed weergegeven.

Touchscreen
Het valt me op dat in een scherm waarin je zowel kunt scrollen als kunt selecteren, je snel iets selecteert terwijl je eigenlijk wilt scrollen. Je moet de druk van je vinger dan goed doseren om de juiste handeling uit te voeren.
Het touchscreen heeft een nadrukkelijker aandruk van de vinger nodig dan de iPad.
Tekenen en schrijven gaat hierdoor minder soepel. Het valt me ook op dat er een vertraging zit in het scherm: de lijn volgt de vinger pas na een halve seconde.

Gebruiksduur van de accu
De Galaxy kan alleen via de meegeleverde usb-adapter worden opgeladen, niet via de pc.
Ik heb de Galaxy een hele dag vrij intensief gebruikt en hoefde hem daarbij niet één keer op te laden. Aan het einde van de dag stond hij nog op 20%. Ik heb nauwelijks gebruik gemaakt van flash (ben een groot deel van de dag bezig geweest om uit te zoeken hoe ik flash werkend kon krijgen) dus dat zou het resultaat nog kunnen beïnvloeden.

Gegevens uitwisselen via usb
De Galaxy kan op twee manieren gegevens uitwisselen met een pc: via de usb-kabel en via het programma Kies.
Via deze site kan Samsung Kies worden gedownload. Hiermee kunnen gegevens tussen de pc en de Galaxy worden gesynchroniseerd waaronder outlook, afspeellijsten van muziek, foto’s en video.
In eerste instantie lukte het me niet om de verbinding tot stand te brengen. Toen ontdekte ik dat ik op de tablet via Instellingen &gt; Applicaties &gt; Ontwikkeling &gt; USB-fouten opsporen aan moest zetten; toen werden de drivers geïnstalleerd. Vervolgens heb ik USB-fouten weer uitgezet; waarna het apparaat wel werd herkend.

Kies via WiFi
Je kunt Kies vergelijken met iTunes (en zelfs bestanden synchroniseren met iTunes).Als je op de tablet klikt op de snelkoppeling Kies via WiFi gaat de tablet op zoek naar de pc (mits deze is voorzien van WiFi) en wordt het programma op de pc opgestart.
Het programma geeft vervolgens een foutmelding: Geen SIM-kaart geplaatst. De communicatie kan niet worden voortgezet. De navigatiebalk van het programma geeft wel aan dat het apparaat is aangesloten en ook kunnen bestanden worden overgezet van de tablet naar de pc en omgekeerd.
De foutmelding kan worden weggeklikt, maar komt na enkele seconden weer terug,. Heel irritant.
Het programma zorgt er voor dat mijn laptop (met XP) heel erg vertraagt.

Algemene conclusie
Tijdens de test heb ik diverse hobbels moeten overwinnen om de tablet zo in te stellen dat hij werkt.
Aan diverse aspecten is te zien dat de Galaxy een veel opener karakter heeft dan de iPad. Dat heeft voordelen (zo is het eenvoudiger om via de Explorer bestanden over te zetten naar een pc vice versa) Ook ondersteunt hij Flash. Maar bij dat laatste moet worden aangetekend dat dat niet altijd zonder problemen verloopt: je moet het gebruik van Flash handmatig aanpassen in de standaard browser en ook dan mis je soms functionaliteit (zie Mindmeister). Vanzelfsprekend verloopt het zeker niet.

Het voordeel van het gebruik van een open omgeving wordt hiermee teniet gedaan, zeker als je ervan uitgaat dat de tablet probleemloos in het onderwijs gebruikt moet worden.
Het nadeel van de iPad (een gesloten omgeving en geen Flash) wordt deels opgeheven. Je weet wat je aan de iPad hebt. Apps werken gewoon.
Ook zijn er voor de iPad veel meer apps beschikbaar die je in het onderwijs kunt gebruiken. We zien in het (Nederlandse) onderwijs ook een sterke voorkeur voor het gebruik van de iPad.

Hierbij moet wel worden opgetekend dat de Android tablets, en zeker die van het formaat 10 inch, nog heel nieuw zijn op de markt. Het kan niet worden uitgesloten dat hier nog een inhaalslag wordt gemaakt.

Op dit moment geniet de iPad nog de voorkeur boven de Galaxy tab, met name vanwege de softwarematige aspecten: betrouwbaarheid, gebruiksgemak en beschikbaarheid.

We zien dat vooral in het VO scholen besluiten tot het beschikbaar stellen van tablets, en dan vooral iPads, aan de leerlingen. Het gebruik beperkt zich dan vaak tot digitale schoolboeken: lesboeken in de vorm van pdf's. Daarbij maakt het niet uit welke tablet je gebruikt. Maar dat is een wel erg magere manier om tablets in te zetten.

Scholen die tablets breder willen inzetten moeten zich er rekenschap van geven dat de beschikbare apps niet zonder meer ingezet kunnen worden: apps waarmee je kunt oefenen registreren vaak niet en zijn meestal heel beperkt instelbaar op niveau. Apps waarmee je kunt creëren (video, audio etc.) zijn hulpmiddelen, waaraan de leerkracht een onderwijskundig doel moet koppelen. Dan kunnen ze van grote meerwaarde zijn, maar dat vergt wel een tijdsinvestering van de leerkracht!

Een bijzondere diploma uitreiking

2011-08-23T13:44:00.008+02:00

Op 22 augustus 2011 vond een bijzondere diploma uitreiking plaats van 42 afgestudeerde ICT-coördinatoren van de RVKO op de Thomas More PABO in Rotterdam.

De Rotterdamse Vereniging voor Katholiek Onderwijs (RVKO) is één van de grootste besturen van Nederland met zo’n 54 scholen. Op deze scholen werken ongeveer 1.800 personeelsleden die het onderwijs aan 18.000 leerlingen verzorgen.

Alle ICT-coördinatoren van de RVKO volgen de Post HBO Netwijs Opleiding “De ICT coördinator in het Onderwijs” van Station to Station, waarvan de eerste lichting nu het officiële diploma in ontvangst heeft mogen nemen.

Aan het begin van de opleiding zijn de groepen gestart met het kernkwaliteiten spel 'stel je eens voor' van Daniel Ofman om elkaar beter te leren kennen. Voor deze speciale uitreiking heeft Station to Station een speciaal spel ontwikkeld om kennis uit te wisselen met betrekking tot ICT. Het '4 in balans spel', de groepen waren voor deze gelegenheid juist gemixt.

Met meer dan 1200 scholen in onderhoud en beheer en meer dan 300 afgestudeerde ICT-coördinatoren is Station to Station één van de grootste totaalaanbieders van ICT voor het onderwijs.

Op dit moment volgen nog drie groepen ICT-coördinatoren van RVKO de opleiding. Zij mogen naar verwachting volgend jaar het diploma in ontvangst nemen.
De RVKO investeert hiermee flink in de competenties van de ICT coördinatoren. De ICT coördinatoren zijn verantwoordelijk voor visie en beleidsontwikkeling, project- en verandermanagement, kennisdeling en coaching.

Niet alleen de ICT-coördinatoren van RVKO worden toegerust om hun functie goed uit te kunnen oefenen: in het hele land (van Groningen tot Limburg) worden groepen ICT-coördinatoren door Station to Station opgeleid.

Klik hier voor meer informatie over de Netwijs Opleiding ICT coördinator in het Onderwijs.

Zelfcorrigerend formulier maken met Google Docs

2011-08-16T15:47:00.001+02:00

Ik kreeg via Twitter een berichtje binnen over een manier om in een Google formulier een zelfcorrigerende toets te maken.
Dat is een leuke oplossing die wel een belangrijke beperking heeft: alleen gesloten en eenduidige vragen kunnen worden gebruikt.
Je moet natuurlijk over een Google-account beschikken om zo’n formulier te maken.

Het werkt als volgt:

Formulier maken
Ga naar Google Docs en klik linksboven op de knop Nieuwe maken en kies Formulier.
Je komt nu in het scherm waarin je de vragen kunt maken.
Geef het formulier een logische naam.
Maak eerst een vraag: “Hoe heet je” en maak vervolgens een set met vragen. Vergeet niet om bij elke vraag aan te geven dat het een vereiste vraag is.
Klik tenslotte rechtsboven op Opslaan.

Formulier openen en de vragen invullen
Je gaat het formulier nu openen en alle vragen correct invullen.
Daarna ga je terug naar de spreadsheet (De antwoorden die in een Google Formulier zijn ingevuld, komen in Google docs in een spreadsheet te staan).

Script toevoegen
In de spreadsheet moet je linksonder de naam van het werkblad (dat standaard Blad1 heet) veranderen in Student Submissions
Ga daarna naar de menuoptie Invoegen en kiezen in het menu voor Script
Kies bij de categorieën voor Onderwijs en zoek het script Flubaroo
Klik op Installeren; dit duurt even en daarna moet je nog even autoriseren.
De popupschermen mag je sluiten en dan zie je in de menubalk van Google docs een nieuwe optie: Flubaroo.

Leerlingen beantwoorden de vragen
Laat de vragen nu door de leerlingen beantwoorden. Dit kun je doen door het internetadres van het formulier op het netwerk van de school (of via e-mail of op je weblog) aan de leerlingen beschikbaar te stellen.

Vragen automatisch na laten kijken
Als de leerlingen de vragen hebben ingevuld, kun je ze nakijken.
Open daarvoor opnieuw de spreadsheet
Klik in de menubalk van het document op het menu Flubaroo en daarna op Grade Assignment
Er verschijnt een nieuw schermpje waarin je aangeeft wat de betekenis is van elk veld van het formulier.
De vraag Hoe heet je? moet een andere aanduiding krijgen: Identifies student.
De andere vragen hebben standaard al de optie 1 point. Je kunt de waardering per vraag helaas niet aanpassen.
Klik daarna op Continue
In het volgende scherm geef je aan welke invuller de juiste antwoorden heeft gegeven. Dat is standaard de eerste invuller (dat was je namelijk zelf), en klik weer op Continue
Het script gaat nu alle antwoorden nakijken en het resultaat is een compleet nagekeken toets!

Op de website van Flubaroo vind je uitgebreide informatie en een video:

Passend Onderwijs? Laat ze gamen!

2011-08-09T21:40:00.002+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Passend Onderwijs? Laat ze gamen!”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Via de site van Kennisnet kwam ik een artikel tegen over Gaming. Het zette mij weer aan het denken. Waarom doen we niet méér met deze kennis binnen ons onderwijs? Is de inzet van games niet bij uitstek een middel om leerlingen op hun eigen niveau te laten leren?
Het onderwerp ‘Gaming’ hebben we tijdens #netwijs Discussie Dinsdag al vaker bij de hand gehad. Elders op het Netwijs Edublog vind je daarvan de verslagen. Er valt echter nog genoeg over te zeggen en nog veel winst te behalen. Hoewel er wel een groeiende belangstelling is, het aanbod toeneemt is en Nederland goede Game Designers kent, valt het gebruik binnen het onderwijs nog erg tegen.

Dat heeft allerlei oorzaken. Het ontwikkelen van een goede uitdagende educatieve game is kostbaar. Je moet verschillende disciplines bij elkaar weten te brengen. Uitgevers zien deze investering nog niet echt zitten blijkbaar.
Dit brengt ons direct bij het volgende aspect. Veel games zijn Engelstalig. Logisch want de afzetmarkt is veel groter. Voor scholen is het echter wel een extra drempel. Daarbij moeten we overigens wel opmerken, dat leerlingen hier doorheen kijken. Thuis doen ze immers niet anders dan Engelstalige games spelen? Wellicht is dit dus meer een handicap voor de leerkracht of docent, dan voor de leerling.
Wat ook meespeelt, is de koppeling aan de lesdoelen. We willen de leerlingen niet zomaar games laten spelen, maar gekoppeld aan onze lesdoelen. Het vraagt kennis van zaken om deze koppeling te maken en games op een goede manier in te bedden in je onderwijsprogramma.
De cultuur van het alles willen toetsen speelt wellicht ook mee. Dat is nu eenmaal wat lastiger binnen een game. Er zijn natuurlijk binnen een game dingen vast te leggen, zoals de benodigde tijd, gebruikte strategieën of gereedschappen. Maar om dat in een score uit te drukken die de kennis of de vaardigheid van een leerling weergeeft valt nog niet mee.

Kijken we naar de principes binnen educatieve games en naar de vraag waarom leerlingen zo graag games spelen, dan kunnen we verschillende zaken benoemen waarmee we binnen het onderwijs onze winst kunnen doen:

Games geven goede, constante en opbouwende feedback.
Je leert al doende, door vallen en opstaan, waarbij je zelf ervaart, dat je op een dood spoor zit of een verkeerde strategie toepast.
Het is gevarieerd: Je moet allerlei opdrachten op verschillende niveaus uitvoeren waarbij telkens weer nieuwe vaardigheden vereist zijn.
Van te voren zijn de doelen duidelijk. De weg daar naar toe echter niet!
Visueel aantrekkelijk
Er vallen dingen te verdienen, waarmee je vaak weer nieuwe levels of gereedschappen vrij speelt.
In sommige gevallen is er een competitie-element. (Voor sommige leerlingen hoeft dat overigens niet direct een voordeel te zijn!)

Ook zonder computergame zijn deze principes prima bruikbaar om leerlingen uitdagende opdrachten te geven. Zeker wanneer het gaat om Passend Onderwijs biedt het mogelijkheden om leerlingen op hun eigen niveau deel te laten nemen, rekening houdend met hun eigen mogelijkheden, vaardigheden en kwaliteiten.

Opvallend is, dat we bij kleuters wel veel met educatieve spelletjes doen en in feite ook gebruik maken van veel principes die we in games terugzien. Hoe ouder de leerling wordt, hoe meer we dat loslaten en veel meer statische methodes gaan volgen.
Tijd dus om leerkrachten en docenten te laten zien en ervaren welke meerwaarde games kunnen hebben. Ook voor oudere leerlingen!

Tot slot nog enkele bruikbare links voor wie verder wil lezen:

Kenniswiki Educatieve games
17 commercial computer games for use in education
Beter Gamen: Educatieve games - een selectie
Gamen op school – Op naar het volgende level
Art of Gamedesign

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussie. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @FransDroog , @Sjaboepaan , @jelmerevers , @thijsdevries , @pietvsz , @kennisnet , @ernomijland, @ietjesmid

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Leerkrachten en docenten hebben voorbeeldfunctie bij gebruik van Social Media

2011-08-02T16:17:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Leerkrachten en docenten hebben voorbeeldfunctie bij gebruik van Social Media”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Er wordt vaak gesproken over jongeren, die alles wat los en vast zit maar delen via de Social Media. Velen zijn zich niet bewust van de consequenties, die dat kan hebben. En dus wordt er van scholen verwacht meer aandacht aan mediawijsheid te besteden.

Maar hoe staat het ervoor met de man of vrouw voor de klas? Wat melden zij allemaal via Hyves, Facebook, Twitter, LinkedIn of Google+. Hebben zij de zaakjes wél op orde als het gaat om privicy-instellingen bijvoorbeeld? Welk beeld zetten zij van zichzelf neer met hun uitlatingen, foto’s en filmpjes? Even surfen op het internet levert een wisselend beeld op.

De vraag is daarom: Hebben leerkrachten en docenten een voorbeeldfunctie als het gaat om het gebruik van sociale media? Tijdens de discussie werden verschillende zaken benoemd. Leerkrachten en docenten hebben altijd een voorbeeldfunctie, dus ook online. In het onderwijs moet je altijd nadenken wat je doet of zegt. Dat moet een levenshouding zijn. Dat heeft consequenties voor wat er wel en niet online geplaatst wordt, met wie dat wordt gedeeld en ook voor wie er toegelaten wordt tot het persoonlijke netwerk.
Hierbij werd wel opgemerkt, dat je niet per definitie een voorbeeld bent voor je leerlingen. Je kunt het willen zijn, maar het hangt ook van de leerlingen af of zij jou als voorbeeld willen zien. Daarvoor heb je een bepaalde relatie nodig met elkaar, waarbij sprake is van vertrouwen en openheid. Voorbeeld zijn dwing je in feite af door heel je doen en laten.
Ook werd opgemerkt, dat leerlingen echt wel inzien, dat een docent ook een mens is net als ieder ander en echt wel door dingen heen kijken.

Lang niet alle leerkrachten en docenten maken overigens gebruik van Social Media. Soms zelfs bewust niet. Tijdens de discussie kwam wel naar voren, dat je op z’n minst moet weten wat het is en waar het om draait. Je kunt je ogen niet voor het onderwerp sluiten. Dat je daarbij een keuze maakt om het zelf niet te gebruiken is een andere zaak. Het ontslaat je er niet van om je er in te verdiepen, hetzij via voorlichting, een workshop of een training. Net zo als dat overigens voor ouders geldt.

Maak je er wel actief gebruik van, dan zul je aan zelfkritiek moeten doen. Dat begint met bewustwording. Vervolgens met kennis van zaken, bijvoorbeeld wat betreft pricvicy-instellingen. Ook zul je keuzes moeten maken: Wat deel ik wel en niet openbaar? Accepteer ik leerlingen als ‘vriend' of ‘volger’? Maak je gebruik van een tweede account om school en privé te scheiden? Zijn alle opmerkingen, foto’s en filmpjes geschikt om te publiceren?

Mediawijsheid is dus niet alleen iets voor de leerling, maar ook noodzakelijk voor de leerkracht en de docent. Ook voor de school waar zij werken trouwens. Heeft de school beleid als het gaat om Social Media-gebruik met daarin aandacht voor de leerlingen én de leerkrachten of docenten? Wordt deze ook up-to-date gehouden?
Op dit punt kwam ook de rol van de directie aan de orde: Wat doet zij wanneer een leerkracht zich niet in deze materie wil verdiepen? Of als een docent in de openbaarheid zaken deelt, die discutabel zijn? Worden ze er op aangesproken? Of daarbij gekozen wordt voor het inzetten op motiveren van betreffende onderwijsgevende, het werken met persoonlijke ontwikkelingsplannen of voor andere maatregelen laten we over aan de deskundigheid van de directie.

Dat Social Media ook geweldige mogelijkheden en kansen bieden, bijvoorbeeld om samen aan projecten te werken en daarvan verslag te doen, hebben we al eens eerder besproken tijdens een discussie. Voor velen echter nog een onontgonnen gebied. Een mooie uitdaging voor het nieuwe schooljaar! En vergeet niet om zowel de positieve als de negatieve ervaringen met elkaar te delen!

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!
Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @BienBogaers , @pwrooij , @EdonTwitt , @SMARTBoardNL , @margreetpols , @djsjollema , @YvonneElzinga , @barthoekstra , @Schoolimpuls , @FransDroog , @Sjaboepaan

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Boek @DeStudentcoach bereidt studenten voor op hun toekomst

2011-07-29T09:53:00.004+02:00

Social Media zijn hot. Al het wel en wee wordt gedeeld met soms honderden vrienden. Interessante daarbij: Hoe gebruik je Social Media in jouw voordeel? En ben je je ervan bewust dat het ook in je nadeel kan werken?

Het boek @DeStudentcoach gaat in op dergelijke vragen. Een aantal veel gebruikte platforms passeren de revue om wie het nog niet kent wegwijs te maken of te helpen de puntjes op de i te zetten. Door het boek heen vinden we verschillende handige tips en nadenkertjes. Op een heel praktische manier, ondersteund met voorbeelden, laten Inge van Erkel en Simone Levie zien hoe je als student Social Media in kunt zetten tijdens je studie met als focus je toekomstige baan.

Sterk is, dat het boek de lezer bewust maakt van het feit, dat alles wat je nu met andere deelt over enkele jaren, als je gaat solliciteren, in je voordeel, maar ook in je nadeel kunnen werken. Kijkend naar wat je allemaal in het openbaar voorbij ziet komen aan opmerkingen, foto’s en filmpjes is dat geen overbodige zaak. Welk beeld krijgt je toekomstige werkgever van jou als hij gaat rond surfen op het internet?

Een prima boek voor (beginnende) studenten. Wie zich verdiept in alle aangereikte handvatten en daarmee zijn Social Media-zaken op orde brengt, zal er zowel tijdens als na zijn studie zeker profijt van hebben.

MBO’s, Hogescholen en universiteiten zouden veel meer aandacht aan het onderwerp mediawijsheid moeten besteden. Niet alleen met een waarschuwend vingertje, maar door te laten zien hoe Social Media ingezet kunnen worden als een krachtig leerinstrument. Dit boek is in die zin ook voor opleiders een uitstekend geschikt middel om inspiratie op te doen.

Of het boek ook die studenten gaat bereiken, die het het hardst nodig hebben? Een schone taak voor wie werkt in het onderwijs. Laten we tenminste het goede voorbeeld geven!

Naar aanleiding van: @DeStudentcoach - Erkel, I. van en Levie.S (2011) - Uitgeverij Unieboek | Het Spectrum bv, Houten – Antwerpen
Bij het boek is ook een website gemaakt en een Twitter-account.

Autisten digitaal culinair op stap?

2011-07-27T14:11:00.000+02:00

Afgelopen week kreeg ik het boek ‘Duidelijk koken met Sandra’ onder ogen. Het is een duidelijk en gestructureerd kookboek voor mensen met autisme. Voordat ik in ga op de link met onderwijs en met ICT eerst aandacht voor het boek zelf.

Sandra Cornelissen, de auteur, is hulpverlener en geeft kookles aan mensen met een stoornis in het autistisch spectrum. Bij elk van de 10 recepten wordt in kleine stapjes uitgelegd wat je nodig hebt, welke handelingen en achtereenvolgens nodig zijn en hoe het gerecht geserveerd kan worden. Het hele proces van de benodigde boodschappen tot en met het eindresultaat wordt weergegeven in pictogrammen en foto’s, ondersteund met korte zinnen. De duidelijke, gestructureerde en visueel ondersteunde uitleg maakt het mogelijk dat mensen met autisme of een andere beperking zelfstandig aan de slag kunnen in de keuken.

Hoewel de recepten in de praktijk zijn uitgeprobeerd en waar nodig aangepast, zal in sommige gevallen nog wel enige begeleiding nodig zijn om de werkwijze eigen te maken. En ook om de gebruikte foto’s te relativeren. Visuele ondersteuning met foto’s kan bij sommige autisten alsnog ervoor zorgen, dat ze de foto ‘letterlijk’ nemen en bijvoorbeeld op zoek gaan naar het op de foto getoonde bord of vergiet en deze dan wellicht niet kunnen vinden, omdat de eigen borden of het eigen vergiet er anders uit ziet. Bij pictogrammen is dat risico er vaak niet.

De gekozen gerechten zijn gevarieerd, maar zullen mogelijk niet iedereen aanspreken in de doelgroep. Dit als kleine kanttekening. Wellicht een tip voor deel 2! Het doet niets af aan het feit, dat het een uitstekend hulpmiddel is, waarmee mensen met autisme of een andere beperking zelfstandig aan de slag kunnen en ze meer op eigen benen laat staan!

Voor het onderwijs is het ook een prima boek om te gebruiken tijdens kooklessen. Kinderen kunnen hier prima mee uit de voeten zonder veel begeleiding. Een aanrader dus!

En dan de link met ICT. Bij het zien van het boek moest ik denken aan de website Sociaal op Stap, dat onlangs tijdens de IPON2011 de IPON-stimulerings-award won. Op deze website zijn stappenplannen voor mensen met autisme te downloaden, die uitleggen wat je in sociale situaties moet doen en wat er van je verwacht wordt. Deze stappenplannen zijn ook te bewerken om ze aan te passen aan de eigen situatie. Er is ook een Smartphone-app van Sociaal op Stap, waarmee de stappenplannen bekeken kunnen worden en dus ook altijd bij de hand zijn.

Op een dergelijke manier zouden ook de recepten uit ‘Duidelijk koken met Sandra’ op een handige manier gedigitaliseerd kunnen worden, waardoor ze aanpasbaar zijn en snel bij de hand via een smartphone-app. Alle picto’s, foto’s en bijbehorende teksten zouden in een database verzameld kunnen worden, zodat je als gebruiker ook je eigen recepten kunt samenstellen. Daarbij zou je de database wellicht kunnen aanvullen met eigen foto’s en teksten. Door een koppeling met bijvoorbeeld Appie, de app van een bekende supermarktketen, zou ook meteen een boodschappenlijstje samengesteld kunnen worden.

Zo helpen we mensen met autisme niet alleen sociaal op stap, maar ook culinair op stap en ontdekken we wellicht nog heel wat verborgen talenten!

Naar aanleiding van: Cornelissen, S. (2011). Duidelijk koken met Sandra, Amsterdan: SWP

Google+ vooralsnog beperkt bruikbaar in het onderwijs

2011-07-26T17:00:00.001+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Google+ biedt volop mogelijkheden voor het onderwijs”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Nederland loopt nog niet echt warm voor Google+ zo lazen we afgelopen dagen via verschillende media. Toch neemt het aantal in ras tempo toe. Voor wie toch alk gebruik maakte van de vele mogelijkheden van een Google-account is de stap maar klein en je hebt er ineens weer een heel aantal nieuwe functionaliteiten bij.
Al snel na de introductie begonnen de reacties te komen over de mogelijkheden die hier lagen voor het onderwijs. Verschillende mensen hebben inmiddels de nodige informatie bij elkaar verzameld, zoals André Manssen, Robert Devilee , Jeroen Bottema en ook op innovatie.kennisnet.nl wordt er aandacht aan besteed.

Benieuwd naar de meningen namen we Google+ als onderwerp voor #netwijs Discussie Dinsdag. Ziet onderwijzend Nederland er heil in? De meningen bleken, ook hier, verdeeld. Sommigen hadden er nog nooit van gehoord of nooit naar gekeken.

Als voordelen en mogelijkheden werden genoemd:

Leerlingen zien zelf sociale media als essentiële communicatiemogelijkheid zien. Een flexibel platform kan dus nuttig blijken.
Met Google+ Circles zou je online mentorlessen kunnen geven, met projectgroepen kunnen communiceren, stagecolgroepen kunnen maken.
Groepsopdrachten waarbij de leerlingen elkaars searches en dus werkwijzen kunnen volgen en kopiëren of corrigeren.
Vooral het gebruik van de circles lijkt me handig. Je kunt alles doen binnen 1 account, contacten met lln/collega's/ouders/vrienden
Google+ kent veel aspecten van de, voor mij, ideale elektronische leeromgeving. Ik denk dat het in het kader van mediawijsheid goed is als docenten op sociale media contact leggen met leerlingen. Een probleem wat daar nu bij speelt is dat veel leerlingen in zo'n geval misschien het gevoel hebben dat docenten de 'supervisor' willen spelen. Met Google+ heb je dat probleem niet meer, doordat je circles kunt gebruiken. Je kunt leerlingen in circles zetten, waarmee je dus onderwijsgerelateerde-zaken deelt, anderzijds kunnen leerlingen er ook voor kiezen om het 'meekijken' van docenten af te schermen door gebruik te maken van diezelfde circles. Het is in die zin dus een ideaal netwerk, je kunt het professioneel, informeel, [vul maar in] gebruiken, zónder dat je daardoor tegen andere problemen aanloopt. Naast circles zijn ook de hangouts een leuk en handig middel om online video-conferencing met je leerlingen makkelijk te maken. Kwestie van een plugin installeren en je kunt aan de slag. Dat is dus duidelijk iets anders dan de drempel over gaan van vollédig publiek, een Skype Premium-account kopen, iChat afdwingen etc. Hangouts zijn gewoon enorm makkelijk.

Maar er zijn ook aandachtspunten:

Wat deel je wel of niet en met wie? En vooral: wat deel je met Google zelf? Door het niet weghalen van een vinkje geef je Google permissie om bepaalde gegevens te gebruiken voor advertenties op website van derden, aldus een artikel op Webwereld.nl.
Aansluitend bij het vorige punt: Structurele aandacht voor mediawijsheid is een vereiste. Gebruikers, en in ons geval dus leerlingen of studenten, moeten zich bewust zijn van wat ze schrijven en uploaden en met wie ze dat delen en wat anderen daar allemaal mee kunnen.
Wanneer iemand niet zijn werkelijke naam gebruikt, bestaat de kans, dat Google je account sluit. Wat doe je als een leerling of leraar door Google wordt uitgesloten van Google docs, mail of Google+? Dan ben je je opgeslagen data kwijt en heb je geen toegang meer tot je ‘leercircles’.
Bij structureel gebruik binnen het onderwijs is een helpdesk wel handig. Helaas krijg je bij Google niet zomaar iemand aan de telefoon.
Volgens de voorwaarden mag alleen een account aangemaakt worden wanneer je ouder bent dan 18 jaar.

Alles op een rijtje zettend: Voor mensen die werkzaam zijn in het onderwijs biedt Google+ zeker mogelijkheden. Voor leerlingen niet, althans met de huidige voorwaarden. Daar zou Google dus iets aan moet veranderen. Google+Edu wellicht? Met ondersteuning van een helpdesk en de garantie dat een account niet zomaar wordt verwijderd.
Willen we op de korte termijn met leerlingen doen, dan zal dat moeten binnen HBO-instellingen en universiteiten. Die hebben echter vaak al hun eigen leeromgevingen. Het zal dus vooralsnog bij individuele initiatieven blijven, zeggen we voorzichtig, met de kennis van nu …

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @jufamy75 , @ricacairo , @Kletskous , @barthoekstra , @slk8500 , @anitabracke , @thebandb , @MarjoleinEdel , @E_Meijerink , @TanjavandenBerg

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter.
Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Gamen en Autisme

2011-07-15T13:47:00.000+02:00

Autisme lijkt steeds meer voor te komen. Verschillende factoren spelen daarin mee. Allereerst is de kennis over autisme enorm toegenomen, waardoor een veel betere diagnose mogelijk is. Daarnaast is de maatschappij veel dynamischer en hectischer geworden en komen er veel meer prikkels op je af dan vroeger. Dat leidt ertoe, dat meer mensen vast lopen en meer met hun handicap geconfronteerd worden. Ook komen er steeds meer aanwijzingen en bewijzen, dat bijvoorbeeld voeding en straling een rol spelen in de toename van autisme.

De toename heeft als direct gevolg, dat meer mensen ook in hun nabije omgeving met autisme te maken hebben. Hierdoor wil men er meer over weten en ontstaat er een genuanceerder beeld. Lange tijd riep autisme riep associaties op met Rain Man, de bekende film uit 1988. De film zorgde voor een stereotiep beeld van autisme, dat nog steeds niet is verdwenen. Hoewel autisme zich op veel verschillende manieren kan uiten, haast bij iedereen verschillend, bestaan er inmiddels nieuwe stereotypen. Bijvoorbeeld die van de computer-nerd, die nergens anders oog voor heeft en nergens anders over kan praten dan over de games die hij speelt.

Het onlangs verschenen boek Gamen en Autisme is dan ook een voor de hand liggende. Het is nu eenmaal een feit, dat deze combinatie veel voorkomt. En dat is nu juist wat de schrijvers, Herm Kisjes en Erno Mijland, ook bezig hield. In hun boek geven ze eerst in heldere taal neer wat autisme is, wat onder gamen wordt verstaan en welk verband er is tussen beide. Als lezer krijg je een goed beeld waarom games juist voor autisten aantrekkingskracht hebben. Een goed inzicht hierin leidt allereerst tot meer begrip en kan ook aanleiding zijn om de computer juist als effectief hulpmiddel in te zetten. Tegelijkertijd laten de schrijvers ook zien, dat juist deze groep extra gevoelig is voor verslaving aan games.

Kisje en Mijland hebben voor het boek onderzoek gedaan naar en gesprekken gevoerd over dit onderwerp. Door het hele boek heen staan citaten en interviews met ervaringsdeskundigen. Kinderen, jongeren en volwassenen met autisme vertellen zelf hoe ze gaming beleven en waar ze tegen aan lopen. Ook ouders en hulpverleners komen aan het woord. Het zorgt ervoor, dat je je als lezer goed kunt inleven in de problematiek waarmee veel opvoeders worstelen.

Voor ouders, leerkrachten en hulpverleners biedt het boek tal van goede adviezen, suggesties en tips hoe zij kinderen en jongeren kunnen begeleiden als het gaat om gaming, met als doel te komen tot een gezonde manier van omgaan hiermee en het voorkomen van een gameverslaving met alle gevolgen van dien.
De schrijvers zijn er in geslaagd om een prettig leesbaar en zeer praktisch boek samen te stellen, dat voor elke opvoeder lezenswaardig is. Het geeft enerzijds een goed beeld van de materie en anderzijds veel praktische handvaten. Geen kant-en-klare oplossingen, want die bestaan niet. Elke situatie en elke persoon is weer anders. Maar het is wel een stap in de goede richting!

Naar aanleiding van: Kisjes, H. en Mijland, E. (2011). Gamen en Autisme, Middelbeers: Innodoks

Diplomauitreiking Netwijs Opleiding

2011-07-14T14:34:00.004+02:00

Op woensdag 29 juni werd er wederom aan een aantal afgestudeerde ICT coördinatoren het Post HBO diploma uitgereikt.

Volgens de traditie presenteren de deelnemers wat de opleiding voor hen zelf en voor hun school heeft opgeleverd. De presentaties vinden op verschillende manieren plaats, zo worden PowerPoint, Prezi en eigengemaakte filmproducties ingezet.

Tijdens de presentaties bleek, dat de opleiding een grote bijdrage heeft geleverd aan de vormgeving van het onderwijs met ICT op de betreffende school of scholen. Wat daarnaast opviel is dat de deelnemers ook aangaven, dat ze zich op persoonlijk vlak ontwikkeld hebben. Het ervaren van succes in door hen geleide vergaderingen of het groeien als persoon/ professional blijkt van toepassing op meerdere deelnemers.

Kortom, een geslaagde en toepasselijke afsluiting.

Leerkracht verantwoordelijk voor zijn eigen scholingsbudget

2011-07-12T22:07:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Maak de leerkracht verantwoordelijk voor zijn eigen scholingsbudget!”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Eigenlijk is scholing niet het juiste woord en moeten we spreken van professionalisering. Dat is breder en heeft naast trainingen, workshops en opleidingen ook betrekking op bijvoorbeeld onderling kennis delen, beurzen, vakbladen en boeken.

Op veel scholen gaat er het nodige aan tijd en geld in teamscholing zitten bijvoorbeeld rond een bepaalde onderwijskundige verandering. Daarnaast zijn er individueel leerkrachten, die hun directie of bestuur toestemming vragen voor het volgen van een cursus of opleiding. Soms is dat gerelateerd aan waar de school mee bezig is, soms ook aan eigen interesse of ambities. Tegelijk zijn er ook leerkrachten, die daar niet zelf initiatief in nemen. Soms wordt dat door de directie bespreekbaar gemaakt, maar lang niet altijd. Er blijkt vaak ook veel onduidelijkheid te bestaan over de mogelijkheden die er zijn.

Wat nu als elke leerkracht een eigen budget zou krijgen elk jaar voor professionalisering? Tijdens de discussie hierover gaven verschillende deelnemers aan, dat dit een goede optie is. Wel werd er opgemerkt, dat een deel van het budget besteed zou moeten worden aan teamtrainingen geïnitieerd vanuit de school en een ander deel dan een persoonlijk budget zou kunnen worden.

Wanneer leerkrachten zelf verantwoordelijk zijn voor hun eigen budget kan dat verschillende voordelen bieden. Ze worden zo gedwongen na te denken over een zinvolle besteding hiervan. Als school kun je als voorwaarde stellen, dat de besteding van het budget gerelateerd moet zijn aan de visie van de school en de speerpunten waaraan vanuit het beleidsplan gewerkt wordt. Daar moeten duidelijke afspraken over gemaakt worden en kaders gesteld.

Door met elkaar in gesprek te gaan om bijvoorbeeld na te gaan of andere leerkrachten ook interesse hebben in een bepaalde training kun je er voor zorgen, dat je eigen budget niet in één keer op is. Ook kan het de moeite lonen om te bekijken of door betere kennisdeling, bijvoorbeeld met leerkrachten van andere scholen binnen de vereniging of stichting, een training door externen wellicht overbodig is. De budgetten kunnen dan echt ingezet worden voor die zaken waar echt sprake is van een hiaat in kennis, vaardigheden of competenties. Dit concept zou dus een belangrijke impuls kunnen geven aan een dialoog binnen het team over de visie van de school, aan de kwaliteit van de professionalisering van de leerkrachten en recht doen aan reeds aanwezige kennis, vaardigheden en competenties en het onderling delen kunnen stimuleren.

Ingebracht werd nog, dat de directeur of het bestuur bugdetverantwoordelijk is, ook voor scholingsbudgetten. Dat is natuurlijk ook zo. Zij zijn en blijven eindverantwoordelijk. Ook als leerkrachten de verantwoordelijkheid zouden krijgen over hun eigen professionaliseringsbudget, dan hebben ze geen carte blanche. Ze moeten de besteding kunnen verantwoorden vanuit de gemaakte afspraken zoals we die eerder genoemd. In die zin blijft de directie dus altijd eindvernatwoordelijk.

Na afloop van de discussie sloeg ik de CAO er nog eens op na. Daarin wordt in verschillende paragrafen aandacht besteed aan professionalisering:

“Het beschikbare budget voor professionalisering wordt verdeeld in een collectief deel en een persoonlijk ontwikkelingsbudget. De verdeling behoeft de instemming van de P(G)MR.” Daarbij wordt aandacht besteed aan “de beoogde ontwikkelingsdoelen van de organisatie en het daarvoor bedoelde collectieve deel van het budget” en “de beoogde ontwikkelingsdoelen van de werknemers en het daarvoor bedoelde persoonlijk ontwikkelingsbudget”. Aandacht dus voor zowel de belangen van de organisatie als die van de werknemer.
Elke vier jaar wordt er een Persoonlijk Ontwikkelingsplan opgesteld of geactualiseerd. Daarin worden ook afspraken vastgelegd over de te besteden tijd aan professionalisering en ontwikkeling en het beschikbare budget. Ook de belangen van de organisatie enerzijds en de werknemer anderzijds worden daarin onderling afgestemd.

Dit sluit dus in feite helemaal aan op de stelling. De mogelijkheden zijn er dus gewoon. Het komt er dus op aan dit binnen de school goed te organiseren!

Uit de Nationale Onderwijsmonitor 2010 bleek, dat 67% van de leerkrachten niet bekend is met het professionaliseringsbudget. Van de hoogte, namelijk €500-€600 p.p., was 87% niet op de hoogte. Dat gold ook voor 17% van de leidinggevenden. Daar hebben we dan bij dezen wat aan gedaan!
In dit onderzoek kwam ook naar voren, dat leerkrachten voor praktische trainingen en workshops willen en het liefst in groepsverband. En terecht natuurlijk!

Uit dit onderzoek kun je concluderen, dat de CAO ofwel onvoldoende gelezen ofwel onvoldoende nageleefd wordt. Of is het een kwestie van interpretatieverschillen? Goede communicatie en voorlichting hierover lijkt op zijn plaats! Dat is zowel in het belang van de school als de leerkracht zelf. Duidelijke afspraken over eigen ambities en interessegebieden, noodzakelijke bijscholing en de ontwikkeling van de school als organisatie samen vastleggen in persoonlijke ontwikkelingsplannen zoals de CAO het beschrijft, maakt de leerkracht verantwoordelijk voor zijn eigen loopbaan. Belangrijke vraag die dan nog rest: Wil de leerkracht dat eigenlijk wel? Een mooi onderwerp voor de eerste teamvergadering na de zomervakantie! Ik zou zeggen: Leerkrachten lees de CAO en grijp je kans!

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @michelboer , @Helikon , @MvandeVrie , @Sjaboepaan , @henkheurter , @FransDroog , @See_Genius , @GUPAGEBO

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen twaalf en twee op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Gebruik maken van sjablonen scheelt de leerkracht tijd en verhoogt de leskwaliteit

2011-07-05T21:56:00.003+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Gebruik maken van sjablonen scheelt de leerkracht tijd en verhoogt de leskwaliteit”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

In de blogpost van gisteren pleit Johan Menzinga, onderwijsadviseur bij Station-to-Station, voor het gebruik van sjablonen voor het maken van lesmateriaal. Het zorgt voor éénduidigheid, structuur, duidelijke verwachtingen en criteria. Goed voor de kwaliteit dus! Bovendien scheelt het tijd: Met behulp van een goed sjabloon is met een beperkt aantal aanpassingen zo weer een nieuwe les of opdracht in elkaar te zetten. Toch wordt er in de praktijk nog weinig gebruik van gemaakt.

Velen zullen wellicht, net als één van de discussiedeelnemers, terugdenken aan hun opleiding waarvoor vele lesschetsen of lesvoorbereidingsformulieren ingevuld moesten worden. Sommigen vonden het prettig, bij anderen hing het al snel de keel uit! Het kostte aan de ene kant tijd, aan de andere kant zorgde het er wel voor, dat de les goed voorbereid was. De vraag is of je dat voor alle lessen moet blijven doen. Zeker wanneer lessen vanuit de methode worden gegeven, wordt de structuur, de inhoud en de vormgeving van de les je al aangereikt. Bij de meer vrije lessen is dat vaak niet het geval. Juist dan ontstaan de problemen. Het verschil tussen het meer geregisseerde aan de ene kant en het vrije aan de andere kant is te groot. Zowel voor de leerkracht als de leerling heeft dat consequenties.

Tijdens de discussie hierover waren we het snel eens over het feit, dat sjablonen inderdaad voordelen oplevert. We noemen allereerst enkele voorbeelden waarbij sjablonen ingezet kunnen worden:

voor het voorbereiden van de les
voor de instructie (bijvoorbeeld op het digibord)
voor de verwerkingsopdracht
voor de beoordeling van opdrachten
voor handelings- en groepsplannen
voor observaties
voor notulen en gespreksverslagen

Het werken met sjablonen heeft meerdere voordelen:

structuur voor zowel de leerkracht als de leerling – het geeft houvast, fungeert als leidraad of checklist
eenduidigheid wat betreft opmaak, lay-out en inhoud en daarmee herkenbaarheid
betere kwaliteit –alle belangrijke onderdelen komen aan de orde
betere aansluiting op de onderwijsvisie – de sjabloon helpt om de les en het lesmateriaal zo te ontwerpen zoals past bij de visie op leren van de school
tijdbesparing – sjablonen kunnen met beperkte aanpassingen geschikt gemaakt worden voor een andere les, een andere groep of een andere context
ontworpen lessen en materialen zijn goed door andere collega’s te gebruiken met soms beperkte aanpassingen

Tegelijk zijn er ook aandachtspunten te noemen:

Niet iedereen is in staat een goed sjabloon te maken, zeker als het digitaal moet. De IB-er en de ICT-er zullen dus een belangrijke ondersteunende rol moeten vervullen. Vanuit de directie zal gekeken moeten worden naar benodigde competenties.
Er zullen duidelijke afspraken moeten zijn over de opmaak, de lay-out en het centraal opslaan van de sjablonen.
Het daadwerkelijk gebruiken van de sjablonen en het delen van materialen zal gestimuleerd moeten worden vanuit de directie. Het vraagt om discipline en vaak om een gedragsverandering binnen de school.
Zeker in de beginfase is een zekere tijdsinvestering nodig. In het taakbeleid zou dat een aandachtspunt moeten zijn.
Het gevaar bestaat, dat er te star wordt omgegaan met sjablonen zodat het een keurslijf wordt. Zeker waar het de leerlingen betreft is het van belang ruimte te laten voor en rekening te houden met hun eigen inbreng en leerstijl. Ook zal het gebruikte sjabloon naarmate de leerling ouder wordt steeds minder sturend moeten zijn en minder aanreiken, waardoor er meer uit de leerling zelf moet komen.
Om de kwaliteit te bewaken is het verstandig, dat iemand binnen de school redactioneel verantwoordelijk is: even controleren of het gedeelde materiaal voldoet aan de afgesproken eisen.

Opvallend overigens, dat veel leerkrachten zonder bezwaar de lesmethoden volgen, maar wel bezwaren hebben wanneer er binnen de school een sjabloon of format wordt aangereikt. Waar zou dat in zitten? Die vraag is in de discussie nog blijven liggen.

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussie. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!.

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @jvennink , @Gijs1982 , @moniquesparla , @GUPAGEBO , @Sjaboepaan , @michelboer, @jaap_w

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen twaalf en twee op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Interview een dier met Prezi

2011-07-04T12:31:00.015+02:00

De trainers van Station to Station publiceren iedere twee weken een complete innovatieve les om leerkrachten te stimuleren met ICT aan de slag te gaan. De lessen staan altijd in het teken van een onderwijskundig doel waarbij een gratis toepassing op internet als hulpmiddel gebruikt wordt om een les leerzamer, boeiender en interactiever te maken.

Deze week de les: 'Interview een dier met Prezi'.

Je kunt het lesmateriaal downloaden op de website van Netwijs.

We stellen het erg op prijs als leerkrachten hun ervaringen met ons delen. Dat kan door een bericht achter te laten op ons Blog, te Twitteren naar @netwijs of te reageren via email naar info@netwijs.infoHeeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICT toepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee: info@netwijs.info

P.S. Wist u dat scholen die het C3LO netwerk hebben iedere twee weken een nieuwe les op het netwerk krijgen die door de leerlingen zelfstandig verwerkt kan worden? Deze wordt door onze onderwijsredactie ontwikkeld. Een voorbeeld vindt u hier.

Mediawijsheid associëren veel mensen met 'veilig internet', 'internetprotocollen' en dergelijke. Het is echter veel meer.
De Raad voor Cultuur definieerde het via deze website in 2005 als volgt:

Mediawijsheid staat voor ‘het geheel van kennis, vaardigheden en mentaliteit waarmee burgers zich bewust, kritisch en actief kunnen bewegen in een complexe, veranderlijke en fundamenteel gemedialiseerde wereld.’

Het gaat er om dat we in staat zijn om oude (televisie, radio, pers) en nieuwe media (internettoepassingen, sms) te gebruiken en dat we een gezonde mentaliteit ten opzichte van deze media hebben, waarbij we ons bewust zijn van de mogelijkheden en van de context van informatie.

De vaardigheden met betrekking tot nieuwe media kunnen worden ingedeeld in ict-vaardigheden, informatievaardigheden en veilig mediagebruik.

Veilig mediagebruik is slechts één van de drie aspecten. Met de eerstgenoemde, ict-vaardigheden, wordt in het onderwijs veel gedaan. De meeste leerlingen worden op de een of andere manier best vaardig met Word, PowerPoint en dergelijke. Scholen regelen dat via cursussen (gekocht, via internet of zelf ontwikkeld).

Het handen en voeten geven aan het aspect 'informatievaardigheden' is een stuk ingewikkelder. Het gaat hier om het verwerven, selecteren en verwerken van informatie. Leerlingen gaan dan bijvoorbeeld een werkstuk maken en presenteren. Als presentatiemiddelen worden vaak Word en PowerPoint gebruikt.

Uiteraard hebben alledrie de aspecten verband met elkaar: als je informatievaardigheden wilt leren, moet je ict vaardigheden hebben en op school (en thuis) moet dat in een veilige omgeving plaatsvinden.

Bij het digitaal verwerken van leerstof gaat het redelijk vaak mis. Een van de belangrijkste oorzaken ligt bij de leerkracht zelf, doordat de opdracht voor de leerlingen niet gestructureerd is. 'Maak een werkstuk over China' is een opdracht die - zonder verdere specificatie - gedoemd is te mislukken. Voor de leerling is niet duidelijke waaraan de opdracht dient te voldoen: er is geen nadrukkelijk leerdoel aan verbonden, geen tijdspad, geen restrictie qua tijd, taalgebruik en vormgeving, geen aanwijzingen betreffende de manier waarop bronnen moeten worden gezocht. Kortom: de leerling weet niet wanneer de opdracht succesvol is afgerond. Gevolg: teleurstelling voor de leerkracht omdat het uiteindelijke resultaat niet opweegt tegen de geïnvesteerde tijd (ze zitten oeverloos te zoeken op internet en zijn vooral bezig met allerlei toeters en bellen in PowerPoint, terwijl de inhoud nagenoeg niets voorstelt). Voor de leerling is het eveneens een teleurstelling, omdat het eindresultaat vaak niet voldoet aan de (niet duidelijk uitgesproken verwachting) van de leerkracht.

Als bezwaar wordt (vaak terecht) door de leerkracht aangevoerd dat het vrijwel ondoenlijk is om zelf lesmateriaal en opdrachten te gaan maken voor allerlei mogelijke deelonderwerpen die in school de revue passeren. Die tijd ontbreekt simpelweg. Anderzijds is er wel sterk de aandrang om ICT een rol te geven bij het realiseren van de leerdoelen: van vele zijden wordt dat verlangd: door het bevoegd gezag (dat veel geld investeert), door de schoolleiding, door de inspectie, door de ouders... En tegelijkertijd moet er opbrengstgericht gewerkt worden.

De les 'Interview een dier met Prezi', onderdeel van de lessenserie die de ICT adviseurs van Station to Station maken, is gebaseerd op een sjabloon. Iedere keer wanneer er in de biologieles een dier de revue passeert kan de leerkracht dit sjabloon hanteren als grondslag voor een digitale les. Hierbij geldt dat het wiel niet iedere keer opnieuw hoeft te worden uitgevonden: het sjabloon hoeft slechts op enkele punten te worden aangepast. In de les zijn alle stappen die de leerling moet afleggen, opgenomen. Voor leerlingen zijn de opdrachten die gebaseerd zijn op dit sjabloon, dan ook eenduidig: ze weten wat er van ze verwacht wordt. Er zit structuur in: het is duidelijk wanneer de opdracht aan de eisen voldoet.

Dit sjabloon leent zich alleen voor lessen waarin een dier het onderwerp is. Of toch niet? Waarom zou de les niet te gebruiken zijn bij het interviewen van een beroemd personage? Of een gebouw? In dat geval moet het sjabloon op meerdere punten worden aangepast, maar het principe 'sjabloon' blijft intact.

De kritische lezer zal kunnen tegenwerpen, dat leerlingen hiermee niet zelf leren zoeken naar informatie, omdat de leerkracht steeds de bronnen aangeeft. Een terechte opmerking. U dient dit sjabloon dan ook te zien als een variant. In dit geval een variant waarbij de leerkracht redelijk veel voorstructureert. Indien leerlingen hiermee voldoende ervaring hebben opgedaan, kan er een sjabloon ontworpen worden, waarbij niet heel specifiek naar een website wordt verwezen, maar bijvoorbeeld naar een zoekmachine voor leerlingen. Op die wijze krijgen leerlingen meer ruimte voor eigen inbreng en is de inspanning voor de leerkracht verminderd. Er zijn meer varianten denkbaar, waarbij bijvoorbeeld leerlingen hun eigen leervragen bedenken: wat weet ik al van het onderwerp en wat wil ik nog meer weten?

In eerste instantie is de aangeboden les een manier om - in de vorm van een sjabloon - met relatief weinig inspanning een goed resultaat halen. Goede resultaten houden in dat de leerdoelen gehaald worden, dat leerlingen met plezier aan hun opdrachten werken en dat leerkrachten kunnen genieten van het enthousiasme van de kinderen die kennis maken met nieuwe werkvormen en daardoor 'bij de les' blijven.

Sociale media vormen de basis voor toekomstige elektronische leeromgevingen

2011-06-28T15:53:00.002+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Sociale media vormen de basis voor toekomstige elektronische leeromgevingen”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Sociale media worden op steeds grotere schaal gebruikt. Het is middel om met elkaar te communiceren en te delen. Dat kan in de privésfeer, maar gebeurt ook steeds meer werkgerelateerd. Mensen zoeken elkaar op, individueel of in groepen van gelijkgestemden of gelijkgeïnteresseerden. Ook binnen het onderwijs zien we daar steeds meer voorbeelden van. In sommige gevallen wordt daar ook bewust gebruik van gemaakt en wordt het gericht als middel ingezet. De vraag is of dat ook gebeurt in de richting van leerlingen.

Zeker in het VO zien we scholen worstelen met ELO’s. Het komt niet van de grond, slechts een deel van de docenten ziet de meerwaarde ervan en datzelfde geldt voor de leerlingen. Dit kan allerlei oorzaken hebben. Is er schoolbreed visie ontwikkeld op onderwijs met ICT? Zijn docenten daar in meegenomen en gehoord? Is er een Plan van Eisen opgesteld? Is er een pilotfase geweest? Is begonnen met één of twee vakgebieden of meteen schoolbreed? Vinden er regelmatig evaluatiesessies plaats en wat wordt gedaan met de uitkomsten? Is er geïnvesteerd in de scholing en begeleiding van docenten?Hebben leerlingen de kans gehad om mee te denken? En zo zijn er nog vele vragen te stellen.

Interessante vraag is of het koppelen van sociale media aan de ELO een mogelijkheid is om een grotere betrokkenheid en meerwaarde te creëren. Met de huidige mogelijkheden van de ELO enerzijds en mogelijkheden van de sociale media anderzijds zou je dan een krachtig platform hebben. Binnen de ELO kan leerstof gestructureerd worden aangeboden, opdrachten worden ingeleverd, feedback worden gegeven op het werk van leerlingen en als leerlingen onderling, cijfers worden bekeken, samengewerkt worden aan opdrachten en presentaties, gediscussieerd worden over allerlei onderwerpen, materialen gedeeld kunnen worden, etc.
Een andere vraag betreft de te gebruiken tools. In hoeverre hebben leerlingen zelf de mogelijkheid om te kiezen welke zij gebruiken? Een heel simpel voorbeeld: Moet een presentatie in powerpoint gemaakt en ingeleverd worden of mag dat ook in Prezi, Glogster of welke andere tool dan ook? Moet er daadwerkelijk een bestandje worden ingeleverd of mag dat ook een link zijn naar bijvoorbeeld Sribd of dropbox? Is het ook mogelijk om via smartphone of tablet de ELO te benaderen, te communiceren, bestanden te delen? Kortom heeft de gebruiker iets te kiezen? En is er ruimte voor het principe van het sociale leren?

Dit alles brengt de nodige uitdagingen met zich mee, op technisch vlak, maar ook organisatorisch en ook wat betreft vaardigheden. Dat vraagt om een duidelijke visie op onderwijs, maar ook op technische mogelijkheden.
Het binnen een ELO namaken van bijvoorbeeld Facebook of Twitter zal hierbij een doodlopende weg zijn. Leerlingen willen hun eigen platform kiezen om met elkaar te communiceren en zaken met elkaar te delen. Daarmee koppelen zal meer succesvol zijn, dan het bouwen van een surrogaat. Laat hen binnen de ELO hun eigen dashboard inrichten waar ze snel van het één naar het ander kunnen schakelen. Zo zijn ze immers nu ook met hun huiswerk bezig?

Ook hier zien we weer een spanningsveld tussen doel en middel. Hoe houden we het doel voor ogen en voorkomen we dat het middel tot doel wordt verheven? Dat vraagt om afstemming binnen de school: samen de doelen bepalen, maar ook de weg er naar toe. Het vraagt om keuzes maken en niet teveel ineens willen doen. Het vraagt ook om ruimte en respect voor ieders ideeën. Om eenheid in verscheidenheid.

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je aanvullende opmerkingen of ideeën m.b.t. dit onderwerp? Reageer onder dit blog!
Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @joachimw , @GUPAGEBO , @Sjaboepaan , @jelmerevers , @mariekemove , @digikennis , @mennodevos

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen twaalf en twee op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Informatie bij elkaar brengen met Qwiki

2011-06-25T08:50:00.001+02:00

Laatst ontdekte ik een bijzondere website: Qwiki.Het woord wiki zit er in zo werkt de website ook: je vult een zoekterm in en de site zoekt het wikipedia-artikel met informatie over dit onderwerp. Maar dat niet alleen: er worden ook afbeeldingen over het onderwerp toegevoegd en zo ontstaat een mooie combinatie: geschreven tekst die ook uitgesproken wordt en daarbij een diashow. Zo te gebruiken op het digibord, maar.. wanneer komt er een Nederlandstalige versie?

Hij is inmiddels ook als gratis app beschikbaar in de appstore.

Scholen moeten ouders ondersteunen bij mediaopvoeding

2011-06-14T15:32:00.001+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Scholen moeten ouders ondersteunen bij mediaopvoeding”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Vorige week hield Prof.Dr. Peter Nikken een pleidooi voor meer aandacht voor Mediaopvoeding. Hij roept o.a. ouders op scholen daarbij te ondersteunen. Voor de discussie hebben we het iets scherper neergezet. Toch riep de stelling weinig discussie op. Als het gaat om mediaopvoeding zullen ouders en school de handen ineen moeten slaan, zo was de algemene mening.

Wat allereerst van belang is, is de vraag hoe de school zelf met mediawijsheid om gaat en hoe de ouders daarbij worden betrokken. Wanneer bijvoorbeeld sociale media in de lessen gebruikt wordt, is er een directe mogelijkheid om met leerlingen in gesprek te gaan over de kansen die deze toepassingen bieden, maar ook voor de gevaren. Het onderwerp mediawijsheid komt zo op een natuurlijke manier aan de orde. Tegelijk biedt het ook de mogelijkheid om ouders mee te laten kijken of mee te laten doen. Maar dat staat en valt wel met een stukje openheid vanuit de school richting de ouders.

De vraag is wel of scholen daar zelf al competent genoeg in zijn en de bereidheid hebben met ouders hierover in gesprek te gaan. Er bestaan diverse mogelijkheden en instanties die daarbij kunnen ondersteunen en websites waar de nodige informatie vandaan gehaald kan worden.Ook voor de ouders is daar veel te vinden. Het belangrijkste is om als ouders interesse te tonen voor waar je kind mee bezig is, zonder direct te veroordelen. Zorgen voor een veilige basis waarbij dingen bespreekbaar gemaakt kunnen worden.

Een paar voorbeelden:
www.mediawijzer.net
mediaopvoeding.nl
www.cyberouders.nl
www.mijnkindonline.nl

In de discussie werd genoemd, dat ouders niet altijd in de gaten hebben wat hun kinderen doen op bijvoorbeeld Hyves of MSN. Daardoor voelen ze ook niet altijd de noodzaak om met mediaopvoeding aan de slag te gaan. Soms voelt dat wel eens als de kop in het zand steken, terwijl dat vaak echt onwetendheid is. Juist daarom is het zo belangrijk om het onderwerp regelmatig op de agenda te zetten om met ouders in gesprek te komen én te blijven en ze bewust te maken van mogelijke gevaren. Andersom is het van belang, dat de school andersom ook aandacht heeft voor wat er door ouders wordt aangedragen. Leren van elkaar! Maak daarbij ook gebruik van ouders, die veel expertise hebben in het gebruik van internet, sociale media of web 2.0-toepassingen. Kijk of je hen kunt inschakelen. Misschien is er een ouder die bijvoorbeeld Cyberouder wil worden of misschien is er een werkgroepje te formeren bestaande ui de ict-coördinator, een vaardige leerkracht en enkele ouders, die samen zowel richting ouders als richting leerkrachten het onderwerp warm kunnen houden, als vraagbaak kunnen dienen en activiteiten kunnen ontplooien. Gevaar is, dat anderen achterover gaan leunen. Daarom is het van belang, dat de voortrekkers alleen maar advies, tips en voorlichting geven, maar de verantwoordelijkheid bij de ouders en de leerkrachten laten liggen.

Van belang is om wel met elkaar goed te omschrijven wat ieders verantwoordelijkheid is en dat in elke geval ook bespreekbaar te maken. Het gevaar is, dat anders bepaalde verantwoordelijkheden naar elkaar toe worden geschoven zonder dat het daadwerkelijk wordt opgepakt of dat er stilzwijgend van uit wordt gegaan, dat de ander het wel zal oppakken. Mediaopvoeding moet dus regelmatig bespreekbaar worden gemaakt om drempels te verlagen, blinde vlekken weg te nemen en misverstanden te voorkomen.

Een waardevolle opmerking van een deelnemer tot slot: “de scholen moeten het gewoon gaan doen, niet wachten tot iedereen er competent voor is. Iedereen kan het...” En loop je dan tegen dingen aan, maak het dan bespreekbaar met elkaar, met de leerlingen én met de ouders. Samen op ontdekkingstocht dus!

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je nog opmerkingen naar aanleiding van deze discussie of dit verslag? Post je reactie!
Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @JelvanRijn , @joachimw , @ICTAda , @florinablokland , @iwrivaro , @GUPAGEBO , @remcopijpers , @Marathonkeje , @maritmaritmarit , @Jaapsoft

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen twaalf en twee op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Linkedin-discussie over de oudere leerkracht

2011-06-14T09:08:00.123+02:00

Aanleiding van de discussie

Een van de opdrachten die de deelnemers aan de Netwijs opleiding voor ICT-coördinatoren krijgen, is een analyse te maken van een aantal collega’s: wat is hun attitude ten opzichte van het gebruik van digitale leermiddelen, hoe zetten ze ze in, en welke acties onderneemt de ICT-coördinator om ze te ondersteunen. Toen ik een aantal opdrachten had nagekeken, viel het me op dat regelmatig oudere leerkrachten werden genoemd die het moeilijk vonden om ICT in te zetten. De belangrijkste belemmering daarbij was het gebrek aan deskundigheid.
Impulsief besloot ik hierover een nieuwe discussie te beginnen op de groep Onderwijs 2.0, een grote en heel actieve discussiegroep op Linkedin. Ik twitterde ook even rond dat ik deze discussie was gestart, want anders zou hij misschien niet eens opvallen!

De stelling: “De oudere leerkracht die maar weinig affiniteit heeft met digitale middelen en media. Een "lost generation" die we met rust laten of moeten zij toch ook echt aan de bak, en hoe dan?”

Reacties
Toch wel tot mijn verbazing kwamen er al snel veel reacties. Het onderwerp leefde blijkbaar. De reacties waren heel divers en getuigden van een grote betrokkenheid bij het onderwerp. Vier weken lang stond mijn naam in de groep bovenaan in het lijstje Top influencers. En da’s eigenlijk gek, want meer dan het starten van een discussie heb ik niet gedaan! Ik zou het jammer vinden als deze discussie niet werd samengevat want de bijdragers hebben heel veel informatie gedeeld die ook voor anderen van waarde kunnen zijn.
Het is opvallend dat veel bijdragers de stelling in twijfel trokken door aan te geven dat ze zelf –als oudere leerkracht- toch heel positief stonden tegenover het gebruik van moderne media en er zelf ook intensief gebruik van maakten! Prima, maar de stelling weersprak dat niet. Het is een subtiel detail, maar het ontbreken van een komma tussen “leerkracht” en “die” geeft aan dat beslist niet alle leerkrachten weinig affiniteit hebben met digitale leermiddelen. Ook had ik niet zonder reden de kwalificatie lost generation tussen aanhalingstekens gezet, maar ook dat subtiele gegeven werd niet door iedereen begrepen. Maar dit alles heeft er niet toe geleid dat de discussie verzandde. maar er is door velen heel inhoudelijk gereageerd. Het valt me ook op dat bijna alle bijdragers echt ingingen op de stelling, wat bij andere discussies lang niet altijd het geval is.

Suggesties
De bijdragers gaven vaak aan dat het probleem niet gezien mag worden als een exclusief probleem voor oudere leerkrachten. Daarom zijn de suggesties die werden gedaan om leerkrachten te ondersteunen veel meer van algemene aard.
Hieronder een samenvatting van de reacties, in drie groepen: Professionaliteit, Rol schoolleiding en Voorbeelden.

De professionele instelling van de leerkracht/docent

Leren loslaten.
Leerkrachten willen wel veranderen, maar niet veranderd worden.
De leerkracht moet keuzes maken in een rijkdom van mogelijkheden. Je moet ze alleen zien (te ontwikkelen) en benutten. Als professional voor de klas, jong of oud, is het van belang de middelen die er zijn te kennen. Hierbij horen ook de digitale middelen, maar ook de andere manieren waarop mensen leren.
Een leerkracht boeit als hij zijn leerlingen afwisseling geeft. Dus al de vernieuwingen en interessante aanpakken van de afgelopen decennia moet je als professionele leerkracht combineren tot een aanbod waarmee je je leerlingen pakt. Dat daar ICT en media soms handig bij zijn, maar je kunt je leerlingen ook meenemen op een andere manier.
Er moet meer gedaan worden met ICT bij de PABO's.
Je slaagt erin mensen mee te krijgen door ze te laten ervaren wat het hen persoonlijk kan opleveren in hun dagelijkse praktijk. Kleine succeservaringen stimuleren om verder te gaan.
Creëer mogelijkheden. Geef de ruimte tot innovatie. Geen verplichte trainingen, wel ondersteuning bij vragen. Onderling uitwisseling, peer tot peer. Vanuit hun eigen context gebruiksmogelijkheden ontdekken.
ICT moet worden gezien als middel dat bijdraagt aan het oplossen van problemen (i.p.v. er nieuwe aan toe te voegen). Er moet voldoende tijd en energie worden gestoken in de aanpak van benodigde ICT-competenties in het kader van gekozen oplossingen, dan krijg je vast jong en oud over de brug. Voorwaarde is altijd: weten wat je wilt, waarom je het wilt, en met welke middelen je doelen waar kunt maken. Het is geen ICT- of digitaal vraagstuk, het is ook geen seniorenvraagstuk, het is een vraag die te maken heeft met de behoefte van mensen zich te willen ontwikkelen. Koppel de competenties van jongere en oudere leerkrachten aan elkaar en er ontstaat 'vanzelf' een pallet aan mogelijkheden. Bijvoorbeeld om van elkaar te leren, maar ook om op een relatief eenvoudige en tijdbesparende manier het groepsgewijze karakter van de traditionele manier van opleiden te verrijken met meer aandacht voor het individu. Die aandacht maakt het ook nog eens leuker. Deze win/win situatie bereik je in de eerste plaats door te 'doen'.
Het gaat niet om ICT maar om "oud" versus "nieuw" leren. Oud is: instructie, taakjes en achteraf toetsen. Nieuw is: je bepaalt zelf WAT je leert, HOE je het leert, WAAR en WANNEER je leert. De lerende is eigenaar van zijn leerproces. Ontdekt, vindt zelf uit, ervaart, deelt en groeit daarin. De lerende houdt zelf z'n voortgang bij. Geen toetsen, cijfers, klassen en gemiddeldes meer maar iedereen zijn eigen leerpad. En dáár helpt ICT nu juist zo enorm bij, dat wel. Mits je dit maar inzet in het kader van dit "nieuwe" leren en niet als versterking van de efficiëntie van een verouderd klassensysteem.
'ICT-vriendelijk onderwijs' is geen kwestie van leeftijd, maar een combinatie van interesse in en prioriteit geven aan het nieuwe leren, waarbij ICT eenvoudigweg niet meer weg te denken is.
De grootste bezwaren van deze docenten zijn de gebrekkige werking, incompleetheid of complexiteit van de techniek: Eenvoud en betrouwbaarheid van de techniek spelen een hoofdrol.
Vertrek vanuit de ervaring: Door het te doen, te spelen met een iPad of aanverwante technologie, ontstaan ideeën voor toepassingen.
De oudere leerkracht kan over het algemeen meer onderscheid maken tussen dat wat wel en dat geen waarde toevoegt aan goed onderwijs. Ze moeten betrokken worden bij het ontwikkelen van die instrumenten waar zij ook iets aan hebben. Zo weet je zeker dat al hun waardevolle ervaring wordt meegenomen, en dat je ze iets aanbiedt dat ook echt nut heeft en dus op den duur gebruikt blijft worden.
Als steeds de volgende vragen gesteld worden in de genoemde volgorde aan de betrokken collega(`s), er wel degelijk beweging te krijgen is in het gebruik van digitale middelen in de dagelijkse praktijk van zijn of haar lesgeven: Wat wil ik met/in de les bereiken?Welk doel dus?Welke middelen kan ik daarbij gebruiken? Waar kan ik de eventueel benodigde kennis halen om die middelen in te zetten? De opmerking: Je staat er niet alleen voor, je kunt altijd een beroep doen op... heeft vaak een positieve uitwerking .
'I just cannot accept excuses about technology being optional, whether it's from someone who is new to teaching or others who are close to retirement. There are children in those classrooms every day who deserve the best education we can offer them, and it is completely unfair if that education is less than it should be because someone wants to pick and choose which aspects of their job they feel are important. No child should have to put up with out of date learning experience just because their close-to-retirement teacher is "taxiing to the hangar".'
Dingen die mij te binnenschieten zijn: enthousiasmeren, motiveren, inspireren, ondersteunen, te interesseren door mogelijkheden te laten zien die hen aanspreken, functioneringsgesprek, beoordelingsgesprek, competenties, de houding van de schoolleiding t.o. van ICT, kleine ICT-projectjes met een directe succeservaring, coaching. "You don’t have to like it, you just have to do it."

Rol van de schoolleiding
Het is opvallend hoeveel bijdragers de rol van de schoolleiding meenemen in hun reactie. Naast de professionele opstelling van de leerkracht doet de invloed van de schoolleiding er blijkbaar toe!

Verschillende doelgroepen moeten op verschillende manieren benaderd worden. De innovators en early adopters willen experimenteren maar de grote groep wil gewoon weten of deze toepassing het leren van leerlingen verbetert. Beide groepen hebben we in het onderwijs nodig. Kunst is om in je onderwijs ruimte te bieden aan beide groepen. Differentiëren heet dat (maar dat wisten jullie natuurlijk al:-)). De vraag is daarmee volgens mij: hoe zorg ik als management er voor dat verschillende soorten leerkrachten uitgedaagd blijven in hun werk. Dat kan betekenen dat de ene groep experimenteert met nieuwe toepassingen en dat de andere groep van de uitkomsten profiteert en toepast.
Onderwijskundig leiderschap: innovaties aanjagen en vernieuwing omarmen, vernieuwingen praktisch ondersteunen.
De schoolleiding moet inspireren en drempels voor leerkrachten wegnemen.
Initiatieven stimuleren en ondersteunen en met elkaar op zoek gaan naar voorbeelden die dichtbij liggen. Leraren willen best wel, maar komen pas echt tot een andere mindsetting als ze het zelf ervaren hebben.
Veranderen komt van binnen uit. Faciliteren helpt, maar doen ligt aan de leerkracht zelf. Krijg je de faciliteiten aangereikt en je doet het niet dan ben je geen professional. Zo simpel is het. Pamperen helpt niet: presteren en belonen wel!!
Is veranderen onderdeel van de (dagelijkse) business of wordt er eens in de zoveel tijd iets "nieuws" bedacht en gaat men allemaal op cursus.
Zorg dat de mensen in de organisatie en de organisatie zelf zich continue ontwikkelen (veranderen). Dan is het geen kwestie meer van mee moeten, maar van (automatisch) mee gaan/meegenomen worden in de flow.
Bepaal als school/bestuur een visie en betrek daar je docenten in zodat de visie breder gedragen wordt. Dan heb je al meer kans van slagen dan dat er van bovenaf iets wordt aangereikt.
Bij workshops en begeleidingstrajecten wordt geen aandacht besteed aan de behoeften van de leerkrachten. Logisch dat mensen dan afhaken. De vraag moet gesteld worden: “Wat heb jij zelf aan begeleiding nodig? Zo krijg ik goed in beeld hoe we ons als team volgend schooljaar kunnen ontwikkelen maar ook ieder persoonlijk.”
Tijdens een studiereis naar Canada vertelde een schoolleider uit Toronto dat na vier jaar dik investeren in technologie, ze een draai hebben gemaakt naar investeren in mensen. van “technology” naar “ teachnology”. Door de verbinding in het leren te zoeken worden de leerkrachten uitgenodigd te verkennen waar ICT wat toevoegt, voor leerlingen én docent.
Verleiden werkt beter werkt dan afdwingen. Dus geen eenheidsnascholingsworst serveren maar met een grote schaal met heerlijke hapjes rondgaan.
Niet meteen beginnen met allerlei cursussen, maar eerst in het klein en heel praktische ondersteuning bieden, maar welstructureel. Dat kan ingepast in het taakbeleid als scholing/collegiale consultatie. Er zijn grote verschillen in de ontwikkeling van leerkrachten. De een is nu eenmaal sneller dan de ander en we moeten ook heel goed kijken naar de individuele sterke punten van de leerkrachten. Scholen moeten zorgen voor leerkrachten die de ICT kar trekken en die hulp kunnen bieden aan leerkrachten die daar meer moeite mee hebben.
Hoe leveren wij het bewijs dat ICT 'de' oplossing is voor het actuele vraagstuk van de leerkracht? Hoe kunnen wij aantonen dat ICT meer opbrengst levert, zonder dat het gruwelijk meer tijd kost? Welke opleiding of welke competenties zijn noodzakelijk? Daarna lijkt het me dat de docent zèlf verantwoordelijk moet zijn voor de manier waarop hij/zij de onderwijsdoelen haalt.
We kunnen het gebruik van smartphones stimuleren in het onderwijs door korting te verlenen op een abonnement als secundaire arbeidsvoorwaarde. Als je een smartphone hebt, ga je de mogelijkheden namelijk zelf verkennen en ontdek je de mogelijkheden. Schoolleiders kunnen een belangrijke stimulerende een rol spelen.
Uiteindelijk houdt het een keer op. Geef ze een competentielijst, laat ze afvinken wat ze beheersen en laat dat gevisualiseerd in een grafiek zien. De directeur van de school kan dit opgeleverde beeld gebruiken bij een POP gesprek en met de betreffende collega bespreken welke groei in competenties hij wil/moet doormaken.

Praktijkvoorbeelden

Een docente Engels gebruikt Twitter voor het bespreken van literatuur: leerlingen moeten een Twittergroepje aanmaken en een boek bediscussiëren en zij volgt het via Twitter en drukt het af voor het archief. Leerlingen vallen bij het niet lezen meteen door de mand en copy-pasten van boekverslagen is verleden tijd.
Een oudere scheikundedocent gebruikt Powerpoint op een heel creatieve manier. Hij heeft allemaal visueel aantrekkelijke en duidelijke Powerpoints van 5 minuten gemaakt waarin de practicums uitgelegd worden. Hij start zijn practicum altijd met zo'n Powerpoint, wat hem onderwijl de tijd geeft om het practicum in alle rust klaar te zetten: "Toen ik die uitleg nog mondeling deed kwam de helft van mijn uitleg toch niet aan en was ik tijdens het practicum de uitleg telkens aan het herhalen". "Leerlingen weten nu dat ze goed moeten opletten tijdens de Powerpoint en dat dat de enige info is die ze krijgen!"
Door al die vernieuwingen wordt het lesgeven nooit een sleur. Elk jaar opnieuw is een uitdaging. Dit jaar heb ik bv. voor het eerst gewerkt met een klassenweblog en een eigen yurlspagina. Geweldig om te doen. Sinds een jaar zit ik ook op twitter. Ik krijg veel tips van collega's in het land. En daar ga ik mee aan de slag. Op deze manier is elk schooljaar weer anders en dat houdt je fris.

Door bijdragers aangereikte weblinks:

Blog over loslaten
Vier in balans monitor
Verslag van 10 experimenten met ict-toepassingen in het PO
Ontwikkelen van ict-vaardigheden
Ontwikkeling leerlijnen op het Nova college

Video’s over het onderwerp:

Mark Federman - Big Ideas
No Educator Left Behind" is the title of this lecture by Mark Federman. In it Federman contends that, as a result of the changes the internet has brought to the way students communicate and interact, universities, if they are to remain relevant, must move from the current model of education as skills centered to one that is more focused on connectivity."

Tenslotte
Ik dank de vele bijdragers voor hun inhoudelijke opmerkingen en verontschuldig me ervoor als ik iemand misschien onbedoeld gekwetst heb! Dat was zeker niet mijn bedoeling. En wat de opmerking “oudere leerkracht” betreft: ik hoor zelf tot deze groep, heb 25 jaar in het onderwijs gewerkt en in mijn twitterprofiel staat: “Leren met ICT is geweldig!”

Met dank aan: Ad van der Laan, Albert Greven, Andre Fousert, Anita Bracke, Annemieke Akkermans, Annet Smith, Annet van der Hulst-Verboon, Anthony van Goor, Bob Hofman, Caren Kunst, Cobie van de Ven, Dennis van Oeveren, Diana Meisenbourg, Eric Kleipool, Frank Bots, Frans Dekkers, Gerard Dummer, Gijs Noordergraaf, Hans de Vries, Harry Rogge, Henk van de Hoef, Hilco Huizing, Hilde Wendt, Hub Urlings, Jaap Klooster, Jack Duerings, Jacob Poortstra, Jan Joling, Jan Lepeltak, Janneke Vleer, Jens Pas, Jeroen Fransen, Justine Pardoen, Lex Hupe, Lida Boonstra, Ludo De Schryver, Marc van Maastricht, Marcel Kesselring, Margreet Rijks, Marijke Kaatee, Marty Suijkerbuijk, Menno Van Hasselt, Michel Boer, Natascha Vink, Rein Sybesma, Reini Wignand, Robbert Verhoeven, Roel Palthe, Saskia den Otter, Taeke König, Ton Meijer, Toussaint Lemeer, Willem Groenendijk, Wim Karreman.

Leerlingen denken mee over mobielgebruik in de les

2011-06-11T14:25:00.000+02:00

Naar aanleiding van #netwijs Discussie Dinsdag deze week waren we benieuwd welke ideeën leerlingen zélf zouden hebben over het gebruik van mobieltjes in de les. Vanuit hun enorme ervaring met tal van toepassingen en apps zien zij wellicht mogelijkheden, die een eye-opener zouden kunnen zijn.

Via de enquete die we hebben uitgezet kwamen ruim 50 reacties binnen in korte tijd. En zoals we al een beetje verwachtten, konden ook sommige docenten het niet laten om te reageren! Van de reacties kwam 87 % uit het VO en 13% uit het PO. Van de respondenten heeft 3% een Blackberry, 12% een Android, 14% een Iphone en 24% een ander soort telefoon. Op de vraag of mobieltjes inderdaad in de les gebruikt zouden moeten worden antwoordde 62% ja, 25 % nee en 13% wist het niet. Deze percentages zijn enigszins gekleurd, omdat ook docenten en zelfs een enkele ouder reageerden, zowel positief als negatief. Gezien het beperkte aantal reacties verwacht ik niet, dat de resultaten representatief zullen zijn.

Waar het ons met name om ging was de inhoud. Hebben leerlingen zélf goede ideeën hóe de mobiel ingezet zou kunnen worden. We geven een opsomming van de verschillende binnengekomen ideeën:

Agenda van je telefoon gebruiken. Je mobiel heb je altijd bij je en je agenda vergeet je nog wel eens.
Aantekeningen maken op je mobiel. Heb je ze direct digitaal. Veel handiger.
Calculator voor Wiskunde, Natuurkunde en Scheikunde
Timer om te weten hoeveel tijd je nog hebt voor een toets
Foto’s en filmpjes maken, bijvoorbeeld voor AK, CKV en beeldende vorming
Bij het vak muziek is het bijvoorbeeld leuk om allerlei soorten muziek te downloaden voor een opdracht en die aan de rest van je klas te laten horen.
Vragen stellen en antwoorden via sms'en/pingen/what's up/bellen/twitter. Een SO kan misschien ook op deze manier.
GPS gebruiken
WRTS app om woordjes te oefenen
Zoeken van informatie via de apps voor Wikipedia, Van Dale, kaarten, etc
Tools voor VTP (Virtual Terrain Project)
Muziek luisteren voor betere concentratie
Filmen van de uitleg door een leerling om die later nog eens terug te kunnen kijken.
Foto's maken van het bord om die later nog eens terug te kunnen kijken.
School zou bijvoorbeeld een app moeten maken waar huiswerk opstaat en waar je je problemen kan bespreken.
Misschien kunnen ze i.p.v. een papieren studiewijzer, een soort mobiele agenda maken, die als een soort agenda werkt, en waar leraren dus belangrijke to do's en notities in kunnen zetten. Als leerling krijg je herinneringen, dus minder papier, meer kans op gemaakt werk. Ook huiswerk kan direct digitaal worden opgegeven.
Interviews laten afnemen op dictafoon en foto’s maken en plaatsen in potcast
Met apps als SCVNGR en 7scenes kan een leerkracht looproutes maken met een spel-element, of verdiepende informatie over een bepaalde plek (leuk voor excursies?).
Mobieltjes zouden ingezet moeten worden om te gebruiken als woordenboek bij vakken als Duits, Engels en Frans. De snelheid waarmee je woorden kunt opzoeken op je mobiel is vele malen groter dan het opzoeken in een woordenboek.
What about using stuff like World Lens in class on cellphones and then play games like translating with and without phone http://lnkd.in/sSvtGc
Maak apps over lesstof dan snappen wij het beter.
Wolfram Alpha voor Wis-, Natuur- en Scheikunde, Biologie. Handig voor formules etc.
Verder zouden er gemakkelijk apps kunnen worden ontwikkeld voor interactie met het digibord/de computer van leraren zodat er bijvoorbeeld voorbeeldsommen vanaf het bord verstuurd kunnen worden, waarna ze direct op de telefoon zijn of te lossen. Het antwoord kan dan teruggestuurd worden en weergegeven worden op het bord. Dit zou van toepassing kunnen zijn bei allerlei vakken, denk aan tekeningen bij wis, natuur en scheikunde of aan invulopgaven bij talen.
Apps voor de werkwoordspelling (Nederlands)
App om contact te maken met bv profielwerkstukbegeleider.

Enkele docenten gaven aan fel tegen het gebruik van de mobiel te zijn. Het leidt alleen maar af en er wordt misbruik van gemaakt. Een enkele leerling gaf dat ook toe. Ook werd door iemand aangegeven, dat niet alle leerlingen beschikken over een Smartphone en dat bepaalde apps er wel zijn voor de ene, maar niet voor de andere telefoon. Dat leidt dus tot ongelijkheid in de klas.

Het vereist dus zeker enig denkwerk en de nodige organisatie om daadwerkelijk de mobiel te integreren in de les. Maar bovenstaande bloemlezing geeft aan, dat er genoeg te experimenteren valt. Een zoektocht op internet zou de lijst nog veel langer kunnen maken. De website mobielleren.nl heeft ook al wat voorbeelden op een rij gezet. Meerdere van de genoemde ideeën zijn toestel-onafhankelijk. De mogelijkheden zijn er! En als de leerlingen ideeën hebben over de inhoud, dan wellicht ook over de te maken afspraken en te nemen hobbels. Welke docent gaat de uitdaging aan?

Staat je gouden idee of tip er nog niet tussen? Klik dan op ‘reacties’ onder dit blog en deel het met ons!

Mobieltjes niet verbannen, maar gebruiken in de klas!

2011-06-07T19:55:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Mobieltjes niet verbannen, maar gebruiken in de klas!”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Onlangs verscheen een onderzoek van de Nationale Academie voor Media en Maatschappij een onderzoek over het gebruik van mobieltjes op school. In de pers werd er uitgebreid aandacht aan besteed. Veel scholen hebben geen goed beleid of het wordt niet goed gehandhaafd. Leerkrachten en docenten blijken in veel gevallen zelf ook slecht op de hoogte van de mogelijkheden. Zo ontstaan er allerlei misstanden. “Gebrek aan beleid creëert chaos”.

Een veel gehoorde reactie op het onderzoek was, dat ze die ‘dingen’ gewoon moeten verbieden op school. Worden ze toch gebruikt, dan afpakken tot na schooltijd of door de ouders laten ophalen. Kijken we naar de argumenten, dan wordt vaak gewezen op de het digitaal pesten met de mobiel als middel. Zowel docenten als medeleerlingen zijn daarvan het slachtoffer. En inderdaad, dat is niet goed te praten en richt veel schade aan bij betrokkenen. Een ander veel gehoord argument is de slechte concentratie. Leerlingen luisteren naar muziek, werken hun facebookpagina bij, Twitteren, pingen, sms-en met vrienden, enzovoort. Dus maar verbieden?

Het klinkt als de weg van de minste weerstand. We weten niet wat we er mee aan moeten en dus verbieden we het maar. Dan hoef je er verder ook niet over na te denken en alleen maar te handhaven. Maar laat dat nu net één van de problemen zijn! Bovendien: Verplaats je het probleem dan niet naar de pauzes en na schooltijd? En hoe zit het thuis?

Het alternatief is, dat we de mobiele telefoon van de leerling juist inzetten als middel om ze bij de les te betrekken, om ze opdrachten mee te laten uitvoeren. Datgene wat hen blijkbaar motiveert gebruiken en daarmee twee vliegen in één klap slaan! Zou dat ook niet een positief effect hebben op het gedrag en de negatieve uitwassen verminderen?

Ja, daar zitten de nodige haken en ogen aan. Nog steeds zullen er afspraken gemaakt moeten worden. Je mag je mobiel gebruiken, maar dan wel functioneel, niet tijdens de instructie. Leerlingen zouden dan wellicht (gratis) gebruik kunnen maken van de wifi in de school. Het levert hen zelf een besparing op. Uiteraard moet het draadloze netwerk daar wel geschikt voor zijn en zijn er wellicht de nodige beveiligingsissues. Voor leerlingen die niet met de afspraken om kunnen gaan, moet er begeleiding zijn en desnoods consequenties, net zo als bij alle andere afspraken die gelden binnen de school. Er zal dus inderdaad beleid gemaakt moeten worden met daarbij niet alleen aandacht voor de leerlingen, maar ook voor de leerkrachten en docenten. Zij moeten voldoende op de hoogte zijn van de mogelijkheden. De school heeft toch mede een taak om de leerlingen door het moderne medialandschap te loodsen. Mediawijsheid voor de leerling én de docent (en wellicht de ouders)!

Gaan we concreet kijken, dan zijn er tal van mogelijkheden. We hoeven zelf het wiel niet zelf uit te vinden. Onze Engelstalige collega’s hebben daar al de nodige ervaring mee. Zoeken via Google naar bijvoorbeeld ‘smartphones in the classroom’ dan krijgen we tal van hits en uiterst goede ideeën. Wel allemaal in het engels, maar dat mag het probleem niet zijn! (En anders hebben we altijd nog Google Translate!). Wat wél een zeker opstakel is, is het feit dat de mobieltjes en smartphones gebruik maken van verschillende besturingssystemen: de één gebruikt een Iphone, een ander de Blackberry of Android. Apps die voor de één wél geschikt zijn, kunnen op de ander niet gebruikt worden. Dat vraagt dus om de nodige creativiteit. Daarbij kan de school overigens uitstekend gebruik maken van de kennis van de leerlingen zelf!

Een paar voorbeelden:

Nieuwe smartphones zijn vrijwel allemaal uitgerust met GPS. Er zouden dus routes uitgezet kunnen worden met onderweg op verschillende locaties opdrachten. Onderweg foto’s maken van gebouwen, die via geo-tagging achteraf op de kaart gezet kunnen worden en van een beschrijving voorzien kunnen worden.
Laat de leerlingen binnen de school aan de hand GPS, foto’s en QR-codes een route uitzetten waarmee de ‘brugpiepers’ van volgend jaar met hun mobiel in de hand een kennismakingsrondleiding krijgen door het enorme schoolgebouw.
Gebruik de telefoon als stemkastje. Het vergroot de interactie en geeft alle leerlingen de kans om mee te doen. Daarvoor bestaan verschillende apps, die ook webbased te gebruiken zijn. Voorbeelden: TPS Vote, Socrative, Shakespeak, Poll Everywhere en heeft u een SMART Board dan is SMART Response VE een mogelijkheid.
Opzoeken van informatie via Wikipedia of een Encyclopedie-app.
Vreemde talen oefenen via educatieve apps. Er bestaan leuke apps voor kindereren om te oefenen met de spelling of de grammatica van diverse talen. Ook leuk voor bijvoorbeeld de meerbegaafde leerling op de basisschool.
Interviews houden en opnemen met de mobiel als geluidsfragment of als video. Deze kunnen via de schoolwebsite of het klassenblog weer gepubliceerd worden.
Een artikel samenvatten via SMS
Een onderzoeksvraag formuleren en via Twitter op zoek gaan naar het antwoord.

In het artikel SmartPhones in the Classroom nog meer leuk ideeën. Of kijk eens rond in de Appstore, de AndroidMarket of de vele web 2.0-toepassingen. En ook de leerlingen zelf hebben ongetwijfeld ideeën voor beschikbare toepassingen. Bruikbare moeglijkheden genoeg!

Amber Walraven melde ons al, dat pre-masterstudenten van haar op dit moment aan werken aan versschillende materialen en concrete ideeën o.a. voor Biologie, Aardrijkskunde en Cultuur. We houden haar blog in de gaten voor het vervolg!

Op basisscholen is er een bijkomende uitdaging. Daar zullen niet alle leerlingen met een mobiel op school komen. Het zou een overweging kunnen zijn om als school enkele smartphones aan te schaffen, zodat leerlingen in groepjes er mee aan de slag kunnen. Een andere mogelijkheid is de ouders lief aan te kijken. Vaak krijg je bij het afsluiten van een nieuw abonnement ook weer een nieuwe telefoon. De ‘oude’, soms nog maar twee jaar oud, is vaak nog prima bruikbaar!

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog goede ideeën voor het gebruik van de mobieltjes op school? Post je idee onder dit blog.

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @DeOverdracht , @barthoekstra , @jaap_w , @amberwalraven , @jufamy75 , @Shakespeak , @ICTdidact , @PascalMarcelis , @GUPAGEBO , @robertdevilee , @BorisBerlijn , @jelmerevers , @Kreuze

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen twaalf en twee op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Lessen met ICT: Ontdekkingsreizigers en Google Maps

2011-06-07T16:33:00.023+02:00

Deze week de les Ontdekkingsreizigers en Google Maps. De leerlingen gaan eerst informatie over een ontdekkingsreiziger zoeken en daarna een verhaaltje aan een plaatsmarkering koppelen. Alle verhaaltjes kunnen worden gedeeld met ouders en andere belangstellenden.

Je kunt het lesmateriaal downloaden op de website van Netwijs.

Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICTtoepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee: info@netwijs.info

Zolang scholen uit PO-VO-MBO-HBO niet samenwerken, heeft een digitaal portfolio geen zin

2011-05-31T15:53:00.000+02:00

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Zolang scholen uit PO-VO-MBO-HBO niet samenwerken, heeft een digitaal portfolio geen zin”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Aanleiding voor de stelling was een artikel van Hans Havinga op het Onderwijsinnovatie-blog met als titel ‘Gezakt voor het examen, maar geslaagd voor het leven’. Hij pleit daarin voor het gebruik van LinkedIn als digitaal portfolio voor HBO-studenten. De student als beheerder én eigenaar in plaats van het gebruik van een applicatie van de onderwijsinstelling waarvan de account vervalt na het afstuderen en de inhoud dus verloren gaat.

Tijdens Discussie Dinsdag kwam het E-portfolio al eerder aan de orde, waarbij we keken naar de meerwaarde ervan. Het struikelblok, of moeten we zeggen uitdaging, blijft dat scholen en onderwijsinstellingen met elkaar in gesprek zullen moeten gaan. Zoeken naar afstemming, gezamenlijke visie ontwikkelen, onderlinge afspraken maken. Er bestaan reeds mogelijkheden voor het uitwisselen van gegevens tussen digitale portfolio’s. Ook bestaan er diverse initiatieven om het digitale portfolio te promoten. Kijk bijvoorbeeld eens op de site van Stichting Eportfolio Support en Europass.

De discussie maakte de tongen niet echt los. Wellicht omdat er nogal wat haken en ogen zitten. Want met welke scholen of instellingen zoek je contact? Leerlingen en studenten waaieren immers uit over de regio of het land. Dit zou er temeer voor pleiten om de leerlingen/studenten zelf beheerder en eigenaar te laten zijn van hun portfolio, zodat deze ook echt met hen mee kan reizen. Dat vraagt wel van de scholen en onderwijsinstellingen, dat ze hun eigen systeem of applicatie los laten en het aan hun leerlingen en studenten overlaten hoe zij hun portfolio vormgeven uitgaande van enkele vastgestelde basiseisen. Weg dus met het technische keurslijf. Scholen moeten daarvoor wel hun eigen curricula op orde hebben.

De vraag blijft: Hoe zorgen we ervoor, dat de waardevolle informatie die door een leerling wordt verzameld in een digitaal portfolio niet verloren gaat, zodra de leerling naar een andere school of opleiding doorstroomt? In de discussie hebben we het antwoord niet gevonden. Gelukkig is er nog dit blog om je gouden tip met ons te delen!

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je van alle discussies de bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf een suggestie voor een interessant onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @mariekemove , @florinablokland , @TonnieMeijer , @jelmerevers , @ComputronNL , @Schoolimpuls

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen twaalf en twee op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

Lessen maken met ICT: Verken je omgeving met Wikimapia

2011-05-31T12:59:00.001+02:00