dinsdag 27 september 2011

Help! Een hoogbegaafde kleuter! Wat kan ik met ICT?

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Help! Een hoogbegaafde kleuter! Wat kan ik met ICT?”  In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Het onderwerp van de discussie vandaag leverde weinig respons op. Een hiaat in kennis? Geen ervaring mee op school? Of misschien gewoon een non-issue?

Dat laatste kan haast niet het geval zijn. Vrijwel elke school heeft te maken met ‘kinderen met een ontwikkelingsvoorsprong’ zoals we dat dan noemen. Al in de onderbouw zal dat gesignaleerd worden door ouders en leerkrachten. Vervolgens komt dan de vraag: wat doen we daar mee? Kunnen we binnen de reguliere activiteiten deze kinderen voldoende uitdaging bieden? Zeker! Mits met voldoende kennis van zaken, zo lezen we in diverse artikelen.

De volgende vraag is in hoeverre ICT-middelen als extra ingezet kunnen worden. Waar ligt de toegevoegde waarde voor het kind? En voor de leerkracht? En inhoudelijk? Dit is, zo werd terecht opgemerkt tijdens de discussie, altijd de vraag die je je moet stellen. In die zin niets nieuws. Toch lijkt het bij deze doelgroep nog extra relevant. Kleuters moeten vooral spelen, is het aloude devies!

Nu zijn er op het internet verschillende spelletjes te vinden, waarmee de nodige uitdaging geboden kan worden, zie bijvoorbeeld de Yurlspagina ‘Hoogbegaafd en dan’? Ook de Doepaden bieden zeker uitdaging. En denk eens aan het gebruiken van de Wii of andere gameconsoles. Toch is het de vraag voor hoe lang dit uitdaging biedt. En ook of het inderdaad dat biedt wat deze specifieke doelgroep nodig heeft.

Vandaag niet veel kant-en-klare antwoorden en tips. Wel allerlei vragen. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussie. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @marboneveld , @Boupas , @Sjaboepaan , @GUPAGEBO

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

woensdag 21 september 2011

Samenwerking Station to Station en Pabo

Laatst sprak ik iemand die drie jaar geleden afgestudeerd is op een Pabo. Het gesprek kwam o.a. op digiborden. Bij mijn vraag wat er op zijn Pabo gedaan is aan de inzet van digitale schoolborden, antwoordde hij: "Niets".
Zonder te willen beweren dat dit exemplarisch is voor de Pabo's in Nederland, is er toch wel een trend geweest waarbij Pabo's wat achterliepen op dit gebied. Waar digiborden grootscheeps zijn aangeschaft op de basisscholen, bleef de begeleiding van pabostudenten bij de didactische inzet van dit hulpmiddel wat achter.

Inmiddels is er veel veranderd. Zo zagen docenten van de Gereformeerde Pabo in Zwolle, onderdeel van de Gereformeerde Hogeschool Zwolle, in dat er iets moest gebeuren in de begeleiding van hun studenten. De laatsten worden op hun stagescholen immers bijna dagelijks geconfronteerd met digiborden.
Deze docenten kwamen in contact met Station to Station. Na enige gesprekken werd besloten dat Station to Station een lessenserie zou ontwikkelen, welke daarna door de docenten aan hun studenten zou worden gegeven.
In deze lessenserie moest ruimte zijn voor het ontwikkelen van persoonlijke vaardigheden (de knoppen), maar vooral voor didactisch inzicht: wanneer heeft het digitale schoolbord meerwaarde ten opzichte van het krijtjesbord, hoe zorg je ervoor dat leerlingen meer betrokken worden bij de instructie, hoe profiteer je in dit kader optimaal van de mogelijkheden van de software en van toepassingen op internet en last but not least: welke decentrale rol kan het digibord hebben. Met dit laatste wordt bedoeld dat het digibord ook een hulpmiddel kan zijn bij extra instructie aan kleine groepen (verlengde instructie), bij vormen van samenwerken en ook in het werken in circuitvorm.

In deze lessenserie kwamen bovengenoemde aspecten aan de orde. Een van de belangrijke uitgangspunten tijdens het geven van de lessen door de docenten was het feit dat de studenten moesten samenwerken (o.a. in de vorm van coöperatief leren)en  elkaars lessen moesten beoordelen op basis van gehanteerde criteria.

De basis van dit lestraject is ontwikkeld door de onderwijsadviseurs van Station to Station. Na overleg met de docenten van de Pabo is het definitief vastgelegd.

De eindopdracht bestond uit het maken van een digibordles per student (bij voorkeur aansluitend bij het curriculum van de stageschool) met de volgende vereisten:

  • De les is voorzien van een (titel)pagina waarop de les gedocumenteerd is.
  • De les bevat aanwijzingen voor gebruik door derden.
  • De hoeveelheid tekst en het niveau van de tekst is op het niveau van de leerlingen.
  • Er is gebruik gemaakt van beeldmateriaal (foto’s, afbeeldingen, video).
  • Het is interactief element opgenomen in de les (ordenen, categoriseren, onthullen)
  • Het lettertype is zodanig, dat deze ook achterin de klas goed zichtbaar is.
  • Het bordgebruik verhoogt de betrokkenheid door stimulering van zintuigen.
  • De les stimuleert tot interactie waarbij het bord een rol speelt.
  • De les bevat een onderdeel waarbij het bord een decentrale rol heeft.


Deze lessen werden vervolgens door Station to Station beoordeeld aan de hand van de criteria. Bij voldoende resultaat ontvingen de studenten een certificaat plus beoordeling.

Inmiddels is de lessenserie op de Gereformeerde Pabo Zwolle achter de rug, de 17 studenten hebben hun eindproduct gemaakt en Netwijs heeft ze beoordeeld. Alle studenten hebben het certificaat behaald. Daarmee hebben ze voldoende aangetoond welke meerwaarde het digibord in de klas kan hebben ten opzichte van het gebruik dat er tot nu toe nog veel van wordt gemaakt (schrijven en internet kijken).

Opvallend is de enorme creativiteit en enthousiasme die de (tweedejaar) studenten aan de dag legden. De onderwerpen varieerden van 'geluiden in het verkeer' tot 'kunst' tot 'leesles' tot 'geografie' tot 'letters van het alfabet in het Engels'.
Heel bijzonder is ook het gegeven dat de studenten dit traject geheel op vrijwillige basis hebben gevolgd. Er worden op de Gereformeerde Pabo Zwolle op dit moment nog geen studiepunten voor gegeven. Alle lof dus voor de studenten!
Deze lessenserie was een pilot voor de Pabo. Men gaat proberen dit tot een vast onderdeel te maken in het lesprogramma, waarvoor op termijn ook studiepunten kunnen worden gehaald.
Het hele traject is door beiden (de Pabo en Station to Station) als bijzonder positief ervaren.

maandag 19 september 2011

Lessen met ICT: Interview met Koowy

Omschrijving:
De trainers van Station to Station publiceren iedere twee weken een complete innovatieve les om leerkrachten te stimuleren met ICT aan de slag te gaan. De lessen staan altijd in het teken van een onderwijskundig doel waarbij een gratis toepassing op internet als hulpmiddel gebruikt wordt om een les leerzamer, boeiender en interactiever te maken.

Deze week de les Interview met Koowy

Een interview houden komt in alle taalmethoden voor en ook maakt het deel uit van het curriculum op veel VO scholen. Veelal wordt deze activiteit gecombineerd met een excursie, om een interview ook daadwerkelijk te laten plaatsvinden. Het uitvoeren van interviews is vaak een uitdaging vanwege organisatorische en geografische omstandigheden.
We zouden best vaker echte gastsprekers in de les willen hebben en door gebruik te maken van internet is dit mogelijk. Het interview met Koowy kan met wat kleine aanpassingen in het gehele onderwijs worden ingezet. (er is namelijk geen aparte software voor nodig)

Je kunt het lesmateriaal downloaden op de website van Station to Station.

We stellen het erg op prijs als leerkrachten hun ervaringen met ons delen. Dat kan door een bericht achter te laten op ons Blog, te Twitteren naar @netwijs of te reageren via email info@stationtostation.nl
Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICT toepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee.

P.S. Wist u dat scholen die het C3LO netwerk hebben iedere twee weken een nieuwe les op het netwerk krijgen die door de leerlingen zelfstandig verwerkt kan worden? Deze wordt door onze onderwijsredactie ontwikkeld. Een voorbeeld vindt u hier

dinsdag 13 september 2011

iPad in de klas. Doen of niet?

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “iPad in de klas. Doen of niet?”. In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

Gisteren verscheen op dit blog het artikel van Henk Heurter ‘De meerwaarde van de iPad in het onderwijs’. Naar aanleiding daarvan de vraag: Moet een school inderdaad over op de iPad?

Het genoemde artikel is zeker niet het eerste artikel die aandacht heeft voor de mogelijkheden van de iPad, of breder het tablet, binnen het onderwijs. Op discussiedinsdag.yurls.net hebben we een aantal bij elkaar gezet. In een aantal van deze artikelen ook een opsomming van concrete ideeën.

De meerderheid van de discussie-deelnemers zegt volmondig ‘ja’op de vraag of de IPad het aanschaffen waard is. De iPad biedt veel mogelijkheden en kansen. De regelmatig gehoorde opmerking, dat er nog veel te weinig apps en content beschikbaar is voor het onderwijs is volgens enige ervaringsdeskundigen een fabeltje. Het aanbod is groot, ook Nederlandstalig. Een kwestie van op zoek gaan dus.

Een opsomming van genoemde mogelijkheden en/of voordelen tijdens de discussie:
  • Een verhaal maken op de ipad, foute woorden eruit halen en dan controleren
  • Flexibiliteit: je kunt er mee rondlopen, makkelijk doorgeven aan elkaar bij bijv. groepswerk, eigen toepassingen maken.
  • Nemen weinig plek in. Makkelijk uit te delen. Beter met een hele groep aan de slag.
  • Accus’s gaan veel langer mee dan bij een laptop
  • Middels dropbox documenten beheren, rdp inloggen op schoolnetwerk en met teamviewer kun je de ipads overnemen
  • Eenvoudige directe aansturing, leesbaarheid, draagbaarheid en robuustheid
  • De mogelijkheid om te leren door middel van een diversiteit aan apps biedt de tablet mogelijkheden voor iedere leerstijl
  • De combinatie van een handzaam apparaat met internet, een goed scherm, serious games voor onderwijs en content creatie biedt voordelen t.o.v. bijvoorbeeld de laptop.
  • De toenemende mogelijkheden om zowel software als documenten ‘in the cloud’ te zetten en dus online beschikbaar te hebben maken de tablet steeds interessanter.
Enkelen maakten ook wat kanttekeningen. Allereerst de kosten, maar ook in technische zin. Zo blijkt het werken met toepassingen die Java gebruiken nog steeds een probleem. Met trucs wellicht te omzeilen, maar het vormt dus een drempel.

Maar ook inhoudelijk enige opmerkingen:
  • Docenten moeten geschoold, dan wel ondersteund worden om er goed mee te leren werken.
  • Het moet passen bij je onderwijsconcept en je visie. Wat wil je er eigenlijk mee?
  • Er is een goede didactische inbedding nodig.
  • Welke voordelen biedt het je t.o.v. je bestaande middelen?
  • Er zijn wellicht veel beschikbare apps, maar zijn ze ook echt specifiek voor het onderwijs? Hoeveel inventiviteit en creativiteit vraagt het van de onderwijsgevende zelf om ze bruikbaar te laten zijn?
  • De iPad kan veel, maar is geen vervanger van de laptop. Het is een andere apparaat, die anders ingezet moet worden.

Het mag duidelijk zijn, dat er veel over dit onderwerp te zeggen valt. Een school zal eerst helder moeten hebben hoe het ICT wil integreren in haar onderwijs en van daar uit de vraag beantwoorden of de tablet in dat plaatje past. Goed oriënteren gaat daar aan vooraf en daarvoor is op het internet heel wat te vinden aan artikelen, filmpjes, enzovoort. En wie nog heel even geduld heeft, zal waarschijnlijk goedkoper uit zijn dan nu.

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @rddehaan , @jvennink , @compie67 , @olafiolio , @jelmerevers , @pietvsz , @mariekemove , @GUPAGEBO , @HannekeMeinen , @Sjaboepaan , @karinwinters , @robertdevilee , @thijsdevries , @Wiswijzer2 , @Laagwater

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

dinsdag 6 september 2011

Is de beveiliging van gegevens en dataverkeer op scholen wél in orde?

Het onderwerp vandaag op Discussie Dinsdag was “Is de beveiliging van gegevens en dataverkeer op scholen wél in orde?”.  In dit artikel een uitgewerkte samenvatting.

In de afgelopen dagen was het onderwerp ‘beveiliging’ een hot issue nadat bleek, dat bepaalde overheidswebsites niet meer veilig waren, omdat het bedrijf dat de beveiligingscertificaten uitgegeven had gehacked was. Dat heeft nogal wat consequenties. Is het nog wel veilig om je belastingaangifte e.d. digitaal te versturen?

Dit bracht ons bij de vraag in hoeverre netwerken op scholen en het dataverkeer van en naar scholen eigenlijk is. Steeds meer software is webbased en is dus ergens online te vinden. Denk aan educatieve software, maar ook aan schooladministratiesystemen. Ook maken steeds meer scholen gebruik van bijvoorbeeld een intranet om allerlei documenten op te slaan en te delen. Maar hoe veilig is dat eigenlijk? Is dat te controleren en gebeurt dat dan ook?

Ook het computernetwerk van de school zelf is een punt. Is de beveiliging goed op orde om indringers van buiten de school ook inderdaad buiten te houden? Onderzoeken in het verleden en ervaringen van discussiedeelnemers laten zien, dat er vaak nog de nodige losse eindjes zijn.
Zo komt het geregeld voor, dat het draadloze netwerk in de school niet beveiligd is en dus toegankelijk van buitenaf. Nog even los van de vraag wat er in de school te halen valt aan interessante informatie, biedt het kwaadwillenden de mogelijkheid om via de internetverbinding van de school ongewenste zaken te distribueren zonder dat je er direct erg in hebt. Totdat anderen schade toegebracht wordt en na onderzoek jouw school als bron wordt aangewezen.
Ook komt het vaak voor, dat computers onbeheerd aan staan en waarop een leerkracht of docent nog staat ingelogd. Zelfs de beste beveiligingsmethoden helpen dan niet meer. Leerlingen of anderen die in de school rondlopen hebben daarmee de mogelijkheid om allerlei documenten te bekijken. Omdat men wachtwoorden van emailapplicaties en andere sites geregeld automatisch opslaat op de computer zijn die dus ook gemakkelijk te openen.
Of wat te denken van een GGD, een vertegenwoordiger, een schoolbegeleider, die vraagt of hij of zij gebruik mag maken van het netwerk al is het alleen maar voor de internetverbinding? Zijn daar afspraken over gemaakt?

Tijdens de discussie kwam de vraag wel op in hoeverre er wat te halen is op een school. Wat heeft een extern iemand er aan om het netwerk van de school te hacken? Wellicht niet eens zo heel veel. Anders wordt het wanneer er sprake is van een leerling in een bijzondere situatie, zoals mishandeling, een gecompliceerde scheiding of een lopende klachtenprocedure. In dat geval zou er een mogelijk belang zijn bij het digitaal inbreken op school. De vraag is hoe groot dat risico is.
Daarnaast is natuurlijk in zijn algemeenheid sprake van recht op privacy van zowel leerlingen, ouders als personeel. Daarin heeft de school hoe dan ook een verantwoordelijkheid.

Los van de privacy is er natuurlijk nog het risico, dat door middel van een virus je netwerk plat komt te liggen. Daarmee ben je als school meteen flink gehandicapt.

Vanuit de discussie een paar belangrijke handreikingen:
  • Vraag bij de netwerkbeheerder na hoe de beveiliging geregeld is en hoe e.e.a. te controleren valt.
  • Maak je gebruik van webbased applicaties voor bijvoorbeeld het administratiesysteem of van een intranet? Maak ook dan de beveiliging eens bespreekbaar. Al is het maar om te weten hoe het geregeld is.
  • Zorg dat de benodigde updates ook geregeld worden uitgevoerd.
  • Controleer of het draadloze netwerk in de school beveiligd is. Zo niet, laat dat dan alsnog in orde maken.
  • Laat als leerkracht of docent in bijvoorbeeld pauzes de computer niet onbeheerd achter terwijl je nog bent ingelogd. Log altijd uit of vergrendel de computer.
  • Maak binnen de school afspraken over het verantwoord omgaan met privacygevoelige informatie. Maak elkaar bewust van mogelijke gevaren. Bespreek welke informatie echt veilig opgeborgen dient te zijn.
  • Spreek af dat wachtwoorden zo af en toe moeten worden gewijzigd. Voorkom daarbij de voor de hand liggende wachtwoorden met voornamen en geboortedata.
  • Hoe worden leerlingendossiers en onderzoeksgegevens e.d. verstuurd naar bijvoorbeeld een hulpverlener of schoolbegeleidingsdienst of een andere school? Zij deze versleuteld of door anderen eenvoudig te openen?
Het belangrijkste punt lijkt vooralsnog te zijn: bewustwording. Hoe zijn de zaken bij ons op school geregeld, zijn er interne afspraken en worden die ook nagekomen? En verder een portie gezond verstand!

Tot zover het uitgewerkte verslag van de discussie. Op discussiedinsdag.yurls.net vind je nog enkele bijbehorende interessante aanvullende links, die genoemd werden tijdens de discussies. Heb je zelf nog aanvullende opmerkingen, ideeën of ervaringen? Reageer op dit blog!

Heb je zelf een suggestie voor een interessant discussie-onderwerp? Mail naar discussiedinsdag@gmail.com om het door te geven.

Aan deze discussie deden de volgende Tweeps mee:
@rinusd, @Netwijs , @GUPAGEBO , @marboneveld , @compie67 , @Sjaboepaan , @djsjollema , @anthonyvanderzande , @pietvsz , @raoulteeuwen , @Marathonkeje , @mariekemove

Volgende week weer een nieuwe discussie over een nieuw onderwerp!
#netwijs Discussie Dinsdag: elke dinsdag tussen 12.00 uur en 13.00 uur op Twitter. Discussieer mee over Onderwijs en ICT!

maandag 5 september 2011

Tekenen en Rekenen met Floorplanner

De trainers van Station to Station publiceren iedere twee weken een complete innovatieve les om leerkrachten te stimuleren met ICT aan de slag te gaan. De lessen staan altijd in het teken van een onderwijskundig doel waarbij een gratis toepassing op internet als hulpmiddel gebruikt wordt om een les leerzamer, boeiender en interactiever te maken.

Deze week de les Tekenen en Rekenen met Floorplanner

Met Floorplanner (www.floorplanner.nl) kun je op een snelle en mooie manier interactieve 3D plattegronden tekenen. Met behulp van simpele “drag-and-drop” tools kun je in een paar stappen goed lijkende plattegronden maken. In deze les gaan de leerlingen eerst allerlei objecten uit hun eigen slaapkamer meten, vervolgens gaan ze op de website van Floorplanner deze spullen in een eigen gemaakt slaapkamer plaatsen. Past dit allemaal?

Je kunt het lesmateriaal downloaden op de website van Netwijs.

We stellen het erg op prijs als leerkrachten hun ervaringen met ons delen. Dat kan door een bericht achter te laten op ons Blog, te Twitteren naar @netwijs of te reageren via email naar info@netwijs.info
Heeft u ook een innovatieve les gemaakt of heeft u een innovatieve ICT toepassing die u geschikt vindt. Mail ons uw les of lesidee: info@netwijs.info



P.S. Wist u dat scholen die het C3LO netwerk hebben iedere twee weken een nieuwe les op het netwerk krijgen die  door de leerlingen zelfstandig verwerkt kan worden? Deze wordt door onze onderwijsredactie ontwikkeld. Een voorbeeld vindt u hier: http://www.stationtostation.nl/1096/Interactief_lesmateriaal